រដ្ឋាភិបាល តាមរយៈក្រសួងមហាផ្ទៃ បានបញ្ជាឲ្យអង្គការសមធម៌កម្ពុជា ផ្អាកសកម្មភាពរបស់ខ្លួនបណ្តោះអាសន្ន ដោយថា អង្គការនេះ បានរំលោភលក្ខន្តិកៈ និងច្បាប់មួយចំនួនទៀត ខណៈអង្គការមួយនេះ កំពុងធ្វើការតស៊ូមតិជាមួយក្រុមហ៊ុនស្ករស របស់លោក លី យ៉ុងផាត់ ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយនៅឡើយ។
សាមាជិកព្រឹសភា មកពីគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក លី យ៉ុងផាត់ ទទួលបានដីសម្បទានពីរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីដាំអំពៅ នៅក្នុងស្រុកឱរាល់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។
ប៉ុន្តែ ពលរដ្ឋនៅតំបន់នោះ អះអាងថា ពួកគាត់ច្រើនរយគ្រួសារ បានបាត់បង់ដី ដោយសារក្រុមហ៊ុនរបស់លោក លី យ៉ុងផាត់ នេះហើយ ដោយថា ជិត១០ឆ្នាំមកនេះ ពួកគេមិនទាន់មានដំណោះស្រាយសមរម្យណាមួយ ពីក្រុមហ៊ុនទេ ទោះបានធ្លាប់បានដាក់លិខិតរកអន្តរាគមន៍ ពីរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាល រួមទាំងធ្លាប់ប្តឹងករណីអង្គការដៃគូនៅក្រៅប្រទេសក៏ដោយ។
ប៉ុន្តែរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ស ខេង បានចុះហត្ថលេខាលើលិខិតមួយ កាលពីថ្ងៃទី២៧ខែកញ្ញា ម្សិលមិន បញ្ជាឲ្យអង្គការ ដែលធ្វើការផ្នែកដីធ្លី និងបរិស្ថានមួយនេះ ផ្អាកសកម្មភាពបណ្តោះអាសន្ន រយៈពេលយ៉ាងយូ ៣០ថ្ងៃ ដោយថា អង្គការ បានធ្វើសកម្មភាពផ្ទុយទៅនឹងប្រការ៥ នៃលក្ខន្តិកៈ តម្កល់ទុកនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ និងថា អង្គការមួយនេះ បានរំលោភច្បាប់សមាគមន៍ និងអង្គការ មិនមែនរដ្ឋាភិបាល ត្រង់ប្រការ១០ និង២៥ទៀតផង។
លិខិតជូនដំណឹងរបស់លោក ស ខេង ដដែល ក៏តម្រូវឲ្យអង្គការសមធម៌ ជូនដំណឹងជាលាយលក្ខណ៍អក្សរ ពីលេខគណនេយ្យសម្រាប់ប្រតិបត្តិការ ផ្តល់របាយការណ៍បូកសរុបសកម្មភាពការងារ របាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុ និងរបាយការណ៍ពាក់ព័ន្ធនឹងជម្លោះជាមួយក្រុមហ៊ុនភ្នំពេញស៊ូហ្គ័រ។
ក្រៅពីជូនដំណឹងក្រសួងមហាផ្ទៃ ក៏ព្រមានដែរថា និងចាត់វិធានការអង្គការនេះ តាមច្បាប់ បើមិនបានបំពេញឯកសារផ្ញើទៅក្រសួង ទាន់ពេល ដូចដែលបានជូនដំណឹង។
VOD មិនអាចទាក់ទងប្រធានអង្គការសមធម៌លោក អៀង វុទ្ធី ដើម្បីសុំប្រតិកម្មឆ្លើយតប ទៅនឹងការចោទប្រកាន់របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃនេះ បាននៅឡើយទេ ដោយសារទូរស័ព្ទមិនអាចទាក់ទងបាន ខណៈមន្ត្រីផ្សេងទៀតសុំមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយ។
ប៉ុន្តែ តំណាងអ្នកមានជម្លោះដីធ្លីម្នាក់ អះអាងថា ពួកគាត់ច្រើនរយគ្រួសារ នៅមិនទាន់ទទួលយកសំណងពីក្រុមហ៊ុនស្ករ របស់លោក លី យ៉ុងផាត់ នៅឡើងទេ ដោយថា ក្រុមហ៊ុននោះ បានចុះមកដោះស្រាយ ដោយជូនជាថវិកា ៥០០ដុល្លារ ក្នុងមួយគ្រួសារ ដែលគាត់ថា មិនអាចទទួលយកបាន។
បុរសរូបនេះ ព្រួយបារម្ភថា បើគ្មានអង្គការសង្គមស៊ីវិលជួយឃ្លាំមើល ពីជម្លោះរំារ៉ៃនេះទេ លោកថា ពលរដ្ឋ ដែលបាត់បង់ដី អាចនឹងរងគ្រោះជាងនេះបន្ថែមទៀត។
លោកថា៖ «ពាក្យថា អង្គការ បើយើងនិយាយជាទូទៅ គឺឈរខាងយុត្តិធម៌ ខ្ញុំមានជំនឿថាអញ្ចឹង។ អញ្ចឹងចង់ មិនចង់គឺគេធ្វើយ៉ាងម៉េច ឲ្យការដោះស្រាយហ្នឹង ផ្អែកទៅលើច្បាប់ទម្លាប់ ឈរទៅលើយុត្តិធម៌ហ្នឹងហើយ។ ប៉ុន្តែ បើបាត់បង់អង្គការទៅ វាមិនមានទំនុកចិត្តភាគច្រើន»។
បើតាមតំណាងរូបនេះ ជម្លោះដីធ្លីជាមួយក្រុមហ៊ុនស្ករស របស់លោក លី យ៉ុងផាត់ នេះ បានកើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ២០១០ ដែលលោកថា អាជ្ញាធរ គ្មានលទ្ធភាពដោះស្រាយបញ្ហានេះទេ ដោយថា បើទោះបីច្រើនឆ្នាំមកនេះ ប្រធានរដ្ឋសភាលោក ហេង សំរិន ធ្លាប់ចេញលិខិតអន្តរាគមន៍ឲ្យដោះស្រាយ ដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះនេះ ក៏ដោយ។
លិខិតមួយច្បាប់ចុះថ្ងៃទី១៧ខែកញ្ញាឆ្នាំ២០១៥ ដែលមានហត្ថខា តំណាងរាស្ត្របក្សប្រឆាំងលោក អេង ឆៃអ៊ាង និងហត្ថលេខា ប្រធានរដ្ឋសភា លោក ហេង សំរិ ផ្ញើទៅកាន់អាជ្ញាធរជាតិដោះស្រាយវិវាទដីធ្លី បានជំរុញឲ្យដោះស្រាយជូនពលរដ្ឋ ៤២១គ្រួសារ នៅស្រុកឱរ៉ាល់ លើទំហំដីជាង ៣ពាន់ហិកតា ( ៣១៤២,៦៨) ជាមួយក្រុមហ៊ុនស្ករសភ្នំពេញ។
តំណាងអ្នកមានជម្លោះដីធ្លីម្នាក់ទៀត នៅឃុំអមលាំង បានប្រៀបធៀម អង្គការសមធម៌កម្ពុជា ដូចជា មេធាវីរបស់ពួកគាត់ ក្នុងការជំរុញ ករណីជម្លោះដីធ្លីដ៏ចម្រូងចម្រាសនេះ ឲ្យមានយុត្តិធម៌ឡើងវិញ។
តំណាងរូបនេះ បារម្ភដែរថា បើរដ្ឋាភិបាលបិទអង្គការនេះ ហាក់ទុកឱកាសឲ្យក្រុមហ៊ុន ងាកចេញពីការទទួលខុសត្រូវលើការផ្តល់សំណងសមរម្យ ដល់ពួកគាត់ជាង ៥០០គ្រួសារ ដែលកំពុងទន្ទឹងរងចាំយុត្តិធម៌ ពីក្រុមហ៊ុនស្ករសភ្នំពេញ នោះ។
លោកថា៖ «បើសិនជាអត់មានអង្គការហ្នឹង [អង្គការសមធម៌] ចូលរួមតាមដានឃ្លាំមើលសកម្មភាពហ្នឹងទេ ប្រហែលជា គេ[ ក្រុមហ៊ុន]ចង់ឲ្យមួយគ្រួសារមួយលានរៀល ក៏បាន ពីរលាន ក៏បានស្រេចតែគេ។ គំនិតខ្ញុំ ខ្ញុំយល់ឃើញអញ្ជឹង»។
យ៉ាងនេះក្តី តំណាងអ្នកមានជម្លោះដីធ្លីនៅឃុំអមលាំងនេះ បានអំពាវនាវទៅរដ្ឋាភិបាល ឲ្យលើកទឹកចិត្តអង្គការ ដែលការពារប្រយោជន៍ជនរងគ្រោះ ជាជាងបិទអង្គការ ហើយទុកឱកាសឲ្យក្រុមហ៊ុន ដែលរំលោភបំពានដីពលរដ្ឋ គេចចេញពីការទទួលខុសត្រូវ។
ទោះជាយ៉ាងណានៅពេលថ្មីៗ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងដែនដី លោក ជា សុផារ៉ា ធ្លាប់អះអាងថា ក្រសួងនឹងជំរុញយន្តការពន្លឿនរកដំណោះស្រាយបញ្ហាដីធីជាមួយក្រុមហ៊ុនស្ករអំពៅ យ៉ាងតិចំនួន៤ខេត្ត មានខេត្តកោះកុង កំពង់ស្ពឺ ឧត្តមានជ័យ និងខេត្តព្រះវិហារ៕
