សមាជរដ្ឋសភា និងព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៣ ខែមិថុនានេះ កំពុងដំណើរពិភាក្សាលើប្រធានបទសំខាន់ទីបី នោះគឺវិស័យកសិកម្ម។
កិច្ចប្រជុំនេះនឹងដំណើរការទៅរយៈពេលមួយថ្ងៃពេញ ដឹកនាំដោយប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ហ៊ុន សែន ដោយមាននាយករដ្ឋមន្ត្រី មន្ត្រីរាជការ និងតំណាងរាស្ត្រចូលរួមចំនួន១៨២នាក់។
អ្នកជំនាញកសិកម្មថា នេះជាសញ្ញាល្អមួយ ដែលថ្នាក់ដឹកនាំកំពូល លើកយកវិស័យនេះទៅពិភាក្សាជាអាទិភាពនៅថ្នាក់ជាតិ។
ប៉ុន្តែសម្រាប់កសិករវិញ ទាល់តែកិច្ចប្រជុំនោះស្ដែងចេញឱ្យឃើញជាលទ្ធផល ទើបពួកគាត់ទទួលស្គាល់ថារដ្ឋាភិបាលពិតជាមានសមត្ថភាព និងខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីពលរដ្ឋ។
កសិករដាំបន្លែ នៅស្រុកសំឡូត ខេត្តបាត់ដំបង លោក ប៉ុន របាំង ប្រាប់វីអូឌីថា លោកមិនទាន់ហ៊ានដាក់ក្ដីសង្ឃឹមលើសមាជនេះនៅឡើយ ព្រោះកន្លងមកលោកតែងសង្កេតឃើញរដ្ឋាភិបាលដោះស្រាយបញ្ហាបានតែមួយឆាវ ឬមិនចំគោលដៅ។
កសិកររូបនេះ បន្តថា លំហូរកសិផលច្រើនលើសលប់ពីក្រៅប្រទេស នៅតែគំរាមកំហែងដល់ទីផ្សារកសិករក្នុងស្រុក ខណៈពួកគាត់ក៏កំពុងរងគ្រោះដោយសារបញ្ហាអាកាសធាតុផងនោះ។
លោកថា៖ «យើងដាំបន្លែផ្សងព្រេងច្រើនណាស់ ផ្សងព្រេងទីមួយកម្ដៅ ពីព្រោះសីតុណ្ហភាពឥលូវពេលក្ដៅ ក្តៅពេក ហើយនៅពេលដែលភ្លៀង ភ្លៀងខ្លាំង។ អ៊ីចឹងកសិករប្រឈមមុខនឹងការខាតបង់ច្រើនណាស់។ អ្វីដែលខ្ញុំសង្កេតឃើញប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលមានវិធីសាស្ត្រយ៉ាងណា ទប់ស្កាត់បន្លែនាំចូលបាន ឬវិធីសាស្ត្រដែលល្អគឺដំឡើងពន្ធ។ បើសិនជាបណ្ដោយឱ្យបន្លែទាំងនោះចូលមកក្នុងស្រុក អ៊ីចឹងកសិករងាប់ កសិករអត់អាចផលិតឱ្យចំណេញបាន»។
គិតត្រឹមឆ្នាំ២០២៤ វិស័យកសិកម្មបានចូលរួមចំណែកប្រមាណ ១៦,៧ភាគរយ នៃផលិតផលសរុបក្នុងស្រុក ក្នុងនោះ អនុវិស័យដំណាំ រួមចំណែកច្រើនជាងគេរហូតដល់ ៦១,៣ភាគរយ ផ្នែកផលិតកម្មសត្វ ១៥,៤ភាគរយ ផ្នែកជលផល ២០ភាគរយ និងផ្នែកព្រៃឈើ ៣,៣ភាគរយ។
ដ្បិតវិស័យកសិកម្មជាវិស័យឈានមុខមួយក្នុងចំណោមវិស័យទ្រទ្រង់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ ប៉ុន្តែកសិករបានរងទុក្ខដោយសារវិស័យនេះ អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ ដោយអ្នកខ្លះជំពាក់បំណុលជុំទិស ខ្លះចំណាកស្រុក ខ្លះផ្ដាំកូនផ្ដាំចៅឈប់ប្រឡូកក្នុងវិស័យនេះ។
ជាក់ស្ដែង រយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ការទួញសោករបស់កសិករដែលខាតបង់ក្នុងវិស័យនេះ បានផ្ទុះឡើងពេញបណ្ដាញសង្គម ជាពិសេសនៅក្នុងរដូវកាលប្រមូលផល ដូចជាដំណាំស្វាយ មៀន ដំឡូង គ្រាប់ស្វាយចន្ទី ជាពិសេសគឺដំណាំស្រូវ។
កសិករធ្វើស្រែនៅស្រុកឯកភ្នំ ខេត្តបាត់ដំបង លោក ណាត់ អឿន អស់សង្ឃឹមក្នុងវិស័យនេះ ដោយបច្ចុប្បន្នលោកធ្វើស្រែគ្រាន់ចិញ្ចឹមជីវិតចុងក្រោយតែប៉ុណ្ណោះ។
លោកថ្លែងបែបនេះ ព្រោះអស់រយៈច្រើនឆ្នាំមកហើយ ដែលឈ្មួញទម្លាក់តម្លៃស្រូវតាមអំពើចិត្ត និងកាងទិញស្រូវក្នុងតំបន់នេះបិទផ្លូវទីផ្សារសេរី ខណៈអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធគ្មានអន្តរាគមន៍ឡើយ។ កសិករនៅឃុំព្រែកត្រប់រូបនេះ រង់ចាំមើលលទ្ធផលចេញពីកិច្ចប្រជុំរបស់រដ្ឋសភានិងព្រឹទ្ធសភា ដោយលោកមិនទាន់ហ៊ានមានក្ដីសង្ឃឹមឡើយ។
លោកថា៖ «ខ្ញុំដូចជាមិនសូវ[សង្ឃឹម]ទេ រឿងតម្លៃ។ បើថារាជរដ្ឋាភិបាលគាត់បើកប្រជុំធំ អ៊ីចឹងបើគាត់កំណត់តម្លៃព្រឹបៗមកខ្ញុំជឿជាក់។ បើគាត់កំណត់តម្លៃមកតែនឹងមាត់ តែគាត់អត់ទប់ស្កាត់ឈ្មួញកណ្ដាល ខ្ញុំមិនជឿជាក់ត្រង់ចំណុចហ្នឹងឯង»។
ក្រៅតែពីកសិផលគ្មានទីផ្សារ និងតម្លៃធ្លាក់ចុះតាមមាត់ឈ្មួញ ការចំណាយដើមទុនថ្លៃលើសលប់លើជីថ្នាំកសិកម្មក៏ជាបញ្ហាចម្បងមួយរបស់ប្រជាកសិករផងដែរ។
លោក ម៉ុង ឫទ្ធី ដែលជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភា ក្នុងសមាជនៅព្រឹកនេះ បានស្នើសុំរដ្ឋាភិបាលនាំចូលជី ដែលមានគុណភាពឱ្យកសិករធ្វើកសិកម្ម ចៀសវាងយកជីដែលគ្មានគុណភាពលក់ឱ្យកសិករ ធ្វើឱ្យពួកគាត់បានទិន្នផលតិច តែចំណាយខ្ពស់។
លើសពីនេះ លោកក៏ជំរុញរដ្ឋាភិបាលឱ្យបង្កើនការត្រួតពិនិត្យ លើសារធាតុគីមីដែលមានក្នុងកសិផលនាំចូលពីក្រៅប្រទេស។
ជាការឆ្លើយតបក្នុងការប្រជុំត្រឹមពេលរសៀលថ្ងៃដដែល ប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ហ៊ុន សែន បានណែនាំឱ្យពលរដ្ឋប្រុងប្រយ័ត្ន ចំពោះការហូបចំណីអាហារដោយខ្លួនឯងទៅវិញ។ ជាមួយគ្នានេះ លោកបានណែនាំឱ្យក្រសួងពាក់ព័ន្ធដោះស្រាយបញ្ហាទឹក និងឈប់កាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ ព្រមទាំងបង្ហាញពីបំណងចង់បង្កើតសហគមន៍កសិកម្មទំនើប។
មិនថាតែការដាំដំណាំឡើយដែលជួបវិបត្តិ វិស័យចិញ្ចឹមសត្វក៏ជួបបញ្ហាតម្លៃធ្លាក់ចុះ ដោយសារការហូរចូលសាច់សត្វពីក្រៅប្រទេសផងដែរ។ កាលពីឆ្នាំមុន រដ្ឋាភិបាលធ្លាប់ដាក់ចេញវិធានការហាមឃាត់បណ្ដោះអាសន្នការនាំចូលបំណែកសាច់បង្កក និងគ្រឿងក្នុងសត្វ រយៈពេលមួយឆ្នាំកន្លះ។
ប្រធានបណ្ដាញកសិករខ្មែរ លោក សៀក ចំណាប់ កត់សម្គាល់ឃើញពីភាពវិជ្ជមាននៃចំណាត់ការនេះ ដែលបានធ្វើឱ្យតម្លៃសាច់ជ្រូក និងសាច់គោក្នុងស្រុកហក់ឡើងមួយកម្រិត។ លោកចង់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលបន្តការអនុវត្តវិធានការស្រដៀងគ្នានេះ ទៅលើផលិតផលកសិកម្មដទៃទៀត ជាពិសេសគឺការដាក់ចេញនូវយុទ្ធសាស្ត្រល្អៗ តាមរយៈការប្រជុំក្នុងសមាជ ដើម្បីផ្ដល់ផលប្រយោជន៍ពិតប្រាកដដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។
លោកថា៖« ខ្ញុំយល់ឃើញថា រដ្ឋាភិបាល [ត្រូវ]បន្តកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង រក្សាការពារទប់ស្កាត់កុំឱ្យមានការនាំចូលពីផ្សារបរទេស មកប្រកួតប្រជែងទីផ្សារក្នុងស្រុក។ ទីពីរ រដ្ឋាភិបាលត្រូវបង្កើនការផ្ដល់លទ្ធភាពដល់កសិករក្នុងការផលិត ជាពិសេសជួយសម្របសម្រួលធ្វើម៉េច ឱ្យការផលិតតម្លៃដើមហ្នឹង មានការចំណាយទាប នោះកសិករនឹងទទួលបានផលយ៉ាងពិតប្រាកដ»។
នេះគឺជាសមាជ ឬកិច្ចប្រជុំថ្នាក់ជាតិលើកទីមួយរបស់រដ្ឋសភា និងព្រឹទ្ធសភា ដែលលើកយកបញ្ហាកសិកម្ម ទៅជជែកដេញដោលរកដំណោះស្រាយជារួម ដោយមានការផ្សាយផ្ទាល់លើបណ្ដាញសង្គម។
ប្រជាពលរដ្ឋរំពឹងថា លទ្ធផលនៃការជជែកដេញដោលដោះស្រាយបញ្ហានេះ នឹងលេចចេញជារូបរាងជាវិជ្ជមាន ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋអាចបន្តធ្វើកសិកម្មក្នុងជីវភាពសមរម្យ និងផ្ដល់បន្លែត្រីសាច់ធម្មជាតិគ្មានជាតិគីមីឱ្យអ្នកបរិភោគ៕
