មេដឹកនាំគណបក្សកាន់អំណាច លោក ហ៊ុន សែន បានបញ្ចេញព័ត៌មានពីការជំរុញឱ្យភាគីវៀតណាម ពន្លឿនកិច្ចព្រមព្រៀងឱ្យបានឆាប់ ដើម្បីបញ្ចប់ការបោះបង្គោលព្រំដែន ដែលនៅសល់១៦ភាគរយជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគ្រប់វិស័យរួមទាំងវិស័យកងទ័ព។
បើតាមសារលើហ្វេសប៊ុក លោក ហ៊ុន សែន នៅព្រឹកថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនានេះ លោកបានជួបជាមួយ លោក ង្វៀន តិន គឿង(Nguyen Tan Cuong) អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារប្រទេសវៀតណាម អគ្គសេនាធិការកងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម នៅវិមាន៧មករា ក្នុងក្រុងភ្នំពេញ។
ភាគីវៀតណាម បានលើកឡើងអំពីគម្រោងនៃការសាងសង់ស្តូបមិត្តភាពកម្ពុជា-វៀតណាម នៅសារមន្ទីរនៃប្រទេសវៀតណាម ដោយថា គម្រោងនៃការសាងសង់ស្តូបនេះ នឹងបង្ហាញទៅកាន់ប្រទេសជាតិ និងអន្តរជាតិឱ្យបានយល់កាន់តែស៊ីជម្រៅ អំពីទំនាក់ទំនងដ៏ស្អិតរមួត រវាងកម្ពុជានិងវៀតណាមនៅគ្រប់កាលៈទេសៈ ជាពិសេសក្នុងវិស័យកងទ័ព ដែលបានតវ៉ាងើបពីអាណានិគមនាពេលកន្លងមក។
ប្រភពនេះអះអាងផងដែថា លោក ហ៊ុន សែន ក្រៅពីលើកឡើងអំពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការវិស័យកងទ័ព នៃប្រទេសទាំងពីរ ដើម្បីជំរុញទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម បានប្រាប់ភាគីវៀតណាម លោក ង្វៀន តិន គឿង ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការបោះបង្គោលព្រំដែនដែលនៅសេសសល់ ១៦%ទៀត។
បើតាមប្រភពដដែល លោក ហ៊ុន សែន៖ «បានជំរុញឲ្យមានការព្រមព្រៀងគ្នា និងជំរុញបន្ថែមទៀតក្នុងការបោះបង្គោលព្រំដែនដែលនៅសេសសល់ឲ្យបានឆាប់នាពេលខាងមុខផងដែរ»។
ការទម្លាយព័ត៌មាននេះ ចំពេលកម្ពុជាប្រកាសប្តឹងប្រទេសថៃ ទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ(ICJ) ក្នុងសំណុំរឿងព្រំដែន ក្រោយកងទ័ពថៃ បើកការវាយប្រហារទៅលើលេណដ្ឋានកងទ័ពកម្ពុជា ក្នុងតំបន់មុំ៣ ស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា បណ្តាលឱ្យទាហានខ្មែរម្នាក់ស្លាប់ គឺព្រិន្ទបាលឯក សួន រ៉ោន ។
សម្រាប់តំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលមានបទពិសោធន៍កិច្ចការព្រំដែន លោក អ៊ុំ សំអាន និយាយថា ការទម្លាយពីការចង់បញ្ចប់ការបោះបង្គោលព្រំដែនជាមួយវៀតណាម ក្រោមយន្តការទ្វេភាគីនេះថា កម្ពុជានឹងបាត់បង់ទឹកដីបន្ថែមទៀតទៅវៀតណាម ដោយសំអាងថា លោក ហ៊ុន សែន ជាមេដឹកនាំខ្មែរម្នាក់ត្រូវបានវៀតណាមលើកបន្តុបឱ្យឡើងកាន់អំណាចចាប់ពីឆ្នាំ១៩៧៩មក ហើយថាគាត់មិនដែលហ៊ានជំទាស់នឹងវៀតណាមទេ ដែលថានេះការផ្តល់សញ្ញាហានិភ័យព្រំដែនប៉ែកខាងកើត។
លោកថា៖ «យើងដឹងហើយការបោះបង្គោលកន្លងមកនេះ បានធ្វើឲ្យកម្ពុជាបាត់បង់ទឹកដីយ៉ាងច្រើនទៅខាងវៀតណាម អ៊ីចឹងនៅពេលដែលបន្តបោះបង្គោលបន្ថែមទៀត គឺលោក ហ៊ុន សែន នឹងកាត់ទឹកដីខ្មែរយើងបន្ថែមទៀតទៅឲ្យវៀតណាម ដើម្បីសងគុណវៀតណាមដែលឲ្យជួយការពារអំណាចត្រកូលហ៊ុន និងបានលើកបន្តុបឲ្យ លោក ហ៊ុន សែន កាន់តំណែងតាំងពីទសវត្សរ៍ទី៨០មក»។
ផ្ទុយទៅវិញ លោកថា ដើម្បីបង្ហាញថា លោក ហ៊ុន សែន ជាអ្នកស្រឡាញ់ទឹកដីមែន ត្រូវរៀបចំឯកសារប្តឹងវៀតណាមទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ(ICJ)ដូចករណីប្តឹងប្រទេសថៃដែរ។
លោកថា៖ «បើបន្តចរចាទ្វេភាគីប្រាកដជាចាញ់ប្រៀបវៀតណាម ហើយនឹងបាត់បង់ទឹកដីបន្ថែមទៀតទៅខាងវៀតណាមជាមិនខាននោះទេ ជាពិសេសកោះត្រល់ កោះក្រចកសេះ និងដែនសមុទ្រដែលជាតំបន់ទឹកប្រវត្តិសាស្ត្រចំនួន១០ពាន់គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងដែនសមុទ្រដែលវៀតណាមយកពីកម្ពុជាចំនួន ៣០ពាន់គីឡូម៉ែត្រការ៉េ គួរតែដាក់មួយសំណុំរឿងជាមួយព្រំដែនគោក និងទៅកាន់តុលាការអន្ដរជាតិ ដូចដែលធ្វើជាមួយថៃអ៊ីចឹង កុំហ៊ានប្ដឹងតែជាមួយថៃ ប៉ុន្តែអត់ហ៊ានជាមួយវៀតណាម»។
លោកបង្ហាញការបារម្ភថា ទឹកដីកម្ពុជាទាំងដែនដីគោក និងសមុទ្រ នឹងធ្លាក់ក្នុងដៃវៀតណាមបន្ថែមទៀត បើមេដឹកនាំខ្មែរ គិតថា ក្នុងកាលៈទេសៈដែលកម្ពុជាប្រឈមនឹងថៃ កម្ពុជាត្រូវពឹងវៀតណាម ដើម្បីជាបង្អែក ដើម្បីទប់ទល់នឹងថៃនោះ។
កម្ពុជាមានផ្ទៃដីសរុបទំហំ១៨១០៣៥គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលមានព្រំដែនគោកជាប់ប្រទេសវៀតណាមប្រវែង ១២៧០គីឡូម៉ែត្រ។
ការបោះបង្គោលព្រំដែននាសម័យលោក ហ៊ុន សែន គ្រប់គ្រងបានធ្វើឡើងចាប់ពីដើមឆ្នាំ២០0៦ ពោលគឺតាមសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០០៥ ដែលសន្ធិសញ្ញានេះ លោក ហ៊ុន សែន ធ្លាប់គំរាមរំលាយរបបរាជានិយមអាស្រ័យធម្មនុញ្ញចោល បើព្រះមហាក្សត្រមិនព្រមឡាយព្រះហស្តលេខា។
សន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០០៥នេះ ត្រូវបានក្រុមអ្នកឃ្លាំមើលព្រំដែន ដែលមិនចំណុះរដ្ឋាភិបាលចោទថា ជាសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនខុសច្បាប់ ព្រោះបានធ្វើឱ្យសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនឆ្នាំ១៩៨២-៨៣ និង៨៥ រស់ឡើងវិញតាមការចង់បានរបស់វៀតណាម បំពានលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ដែលតម្រូវឱ្យមោឃភាពចោល ព្រោះវាបានធ្វើឡើងអំឡុងវៀតណាមគ្រប់គ្រងកម្ពុជា។
ចាប់ពីពេលនោះ លោក ហ៊ុន សែន រងការរិះគន់ថា ធ្វើឱ្យរបូតចង្កោមកោះក្រចកសេះ កោះត្រល់ រួមទាំងដែនដីគោកច្រើនទៀតតាមព្រំដែន ធ្លាក់ក្នុងដៃវៀតណាមគ្រប់គ្រង តាមរយៈសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនខុសច្បាប់ឆ្នាំ២០០៥នេះ ។
យ៉ាងណា គណបក្សប្រឆាំង ត្រូវបានតុលាការកំពូលរំលាយចេញពីឆាកនយោបាយ នៅចុងឆ្នាំ២០១៧ តាមបណ្តឹងរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលដឹកនាំដោយ លោក ហ៊ុន សែន។
រីឯយន្តការនៃការបោះបង្គោលព្រំដែន ចេះតែដំណើរការទៅ ទោះកម្ពុជាគ្មានការឯកភាពក្តី ការណ៍នេះ ហាក់បំពានរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលជាច្បាប់កំពូលរបស់កម្ពុជា។
មាត្រា៥៥ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ចែងថា សន្ធិសញ្ញា និងកិច្ចព្រមព្រៀងទាំងឡាយណា ដែលមិនស្របនឹងឯករាជ្យ អធិបតេយ្យ បូរណភាពទឹកដី អព្យាក្រឹតភាព និងឯកភាពជាតិរបស់កម្ពុជា ត្រូវលុបចោល។
ច្បាប់កំពូលនេះ ក៏បានតម្រង់ទិសរដ្ឋាភិបាលដែលមានឆន្ទៈការពារបូរណភាពទឹកដី ដោយចែងថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្តេជ្ញារក្សាការពារឯករាជ្យ អធិបតេយ្យ បូរណភាពទឹកដី អនុវត្តនយោបាយបង្រួបបង្រួមជាតិ ដើម្បីការពារឯកភាពជាតិ។
លើសពីនេះ មាត្រា៤៤០ នៃក្រមព្រហ្មទណ្ឌកម្ពុជា ចែងថា បទប្រគល់ឱ្យរដ្ឋបរទេសនូវដែនដីជាតិទាំងស្រុង ឬមួយផ្នែក ជាអំពើក្បត់ជាតិ ត្រូវផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារអស់មួយជិវិត៕
