ខណៈកម្ពុជាប្រកាន់ជំហរមិនប្រឈមមុខជាមួយថៃ ដើម្បីអនុវត្តបទឈប់បាញ់ មេបញ្ជាការយោធាភូមិភាគ២ថៃ បានបង្ហាញមហិច្ឆតាលេបទឹកដីខ្មែរបន្ថែម ដោយព្រមានថា ពួកគេនឹងបិទប្រាសាទតាមាន់ធំជាថ្មីទៀត និងបន្តរាយលួសបន្លានៅច្រកអានសេះ តាមផែនទីខ្នាត១លើ៥០ពាន់ដែលខ្លួនគូសដោយឯកតោភាគី ។
ការណ៍នេះ ជំរុញឱ្យក្រុមអ្នកឃ្លាំមើល បារម្ភថា បូរណភាពទឹកដីកម្ពុជានឹងបន្តបាត់បង់ក្រោមអំណាចមេដឹកនាំគ្រួសារហ៊ុន ខណៈទាហានថៃបានរាយលួសបន្លាព័ទ្ធដីខ្មែរ និងផ្ទះពលរដ្ឋរួចហើយនៅភូមិព្រៃចាន់ ភូមិអូរបីជាន់ ផ្នែកខ្លះនៃច្រកអានសេះ រួមទាំងសាងសង់លេណដ្ឋាននៅលើប្រាសាទតាមាន់ធំ ដែលជាមរតករបស់បុព្វបុរសខ្មែរ ក្រោយមានបទឈប់បាញ់។
លើសពីនេះ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញានេះ មេទ័ពភូមិភាគ២ លោក ប៊ុនស៊ីន ផាត់ក្លាំង បានផ្តល់បទសម្ភាសន៍ឱ្យសារព័ត៌មានថៃជាច្រើនថា រឿងបញ្ហានៅប្រាសាទតាមាន់ធំ នឹងបិទមិនឱ្យចេញ-ចូលទៀតទេ។
លោកបន្តថា បើចង់ចេញ-ចូលប្រាសាទតាមាន់ធំ ត្រូវមានវីសា ឬលិខិតឆ្លងដែន Passport សម្រាប់ជនបរទេស ដែលចង់ឡើងមកទស្សនាប្រាសាទនេះ។
លោកបញ្ជាក់ទៀតថា ចំពោះរឿងនៅច្រកអានសេះ និងប្រាសាទតាមាន់ធំនេះ ទាហានថៃបានរុំព័ទ្ធរាយលួសបន្លាទាំងអស់រួចហើយ ដោយថា ជាដែនអធិបតេយ្យរបស់ថៃ។
លោកបន្តថា ម្តងនេះ បើមាននរណាហ៊ានប៉ះរួសបន្លានៅច្រកអានសេះ ឬរំលោភប៉ះពាល់ប្រាសាទតាមាន់ធំ ស្មើនឹងប៉ះឬបំពានអធិបតេយ្យរបស់ថៃ។
លោកសង្កត់ធ្ងន់ទៀតថា ការបិទប្រាសាទតាមាន់ធំ និងរាយរួសបន្លាម្តងនេះ មិនរុះរើចេញជាដាច់ខាត។
លោកនិយាយថា៖ «បញ្ហានៅប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រាសាទតាមាន់ធំ នឹងបិទមិនឱ្យចេញ–ចូល អ្នកណាចង់ចេញ-ចូល ត្រូវមានវីសា ឬ Passport សម្រាប់ជនបរទេស»។
ជុំវិញបញ្ហានេះ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា អ្នកស្រី ម៉ាលី សុជាតា ប្រាប់VODនៅថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញានេះ និយាយក្នុងនាមទស្សនៈផ្ទាល់ខ្លួន និងមិនឱ្យខ្វូតសំឡេងផងនោះ បានអះអាងថា អ្នកស្រីផ្ទាល់ មិនចង់ឆ្លើយឆ្លងទេ។ អ្នកស្រីថា ក្នុងនាមជាខ្មែរដូចគ្នា មិនត្រូវជឿលើការញុះញង់របស់បរទេសជិតខាង ដែលនាំឱ្យបង្កចលាចលក្នុងប្រទេស និងនាំឱ្យមានការភ័ន្តច្រឡំដល់ពលរដ្ឋខ្លួននោះទេ។
មិនតែប៉ុណ្ណោះ អ្នកស្រីថារឿងទាហានថៃប្រកាសចង់យកទឹកដីខ្មែរ គឺជារឿងដែលមិនអាចកើតឡើងទៅរួចទេ ដោយសំអាងថា គ្មានប្រទេសណាបណ្តោយឱ្យប្រទេសមួយទៀត អាចលេបទឹកដីគេតាមទំនើងចិត្តបាននោះទេ។
យ៉ាងណាក្តី តំណាងរាស្រ្តបក្សសង្រ្គោះជាតិ លោក អ៊ុំ សំអាន និយាយថា តួនាទីរដ្ឋាភិបាលមិនមែនចាំតែបដិសេធយករួចខ្លួននោះទេ ត្រូវមានវិធានការទប់ស្កាត់ រារាំងណាមួយ ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។
លោកបន្តថា ស្របពេលដែលទាហានថៃហ៊ានគឃ្លើនចង់ប្រកាសបិទប្រាសាទបុរាណខ្មែរបែបនេះ ភាគីកម្ពុជាត្រូវត្រៀមខ្លួនដើម្បីទប់ទល់ និងពង្រឹងការប្រុងប្រយ័ត្នក្នុងការការពារទឹកដីជាជាងចាំតែបដិសេធ។
លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ការប្រកាសរបស់ទាហានថៃបែបនេះ កាន់តែឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញពីមហិច្ចតាឈ្លានពានរបស់ថៃ គេនៅតែចិញ្ចឹមចិត្តចង់លេបទឹកដីកម្ពុជា តាមផែនទីខ្នាត១លើ៥០ពាន់របស់គេ។
លោកថា៖ «ឆ្លុះបញ្ចាំងថាគាត់ចង់លាក់បាំងព័ត៌មាន ខ្លាចប្រជាពលរដ្ឋដឹងទៅ ពលរដ្ឋរិះគន់ការដឹកនាំរបស់គ្រួសារហ៊ុននឹងធ្វើឲ្យបាត់បង់ទឹកដី និងធ្វើឱ្យគាត់អាម៉ាស់មុខ ហើយថាកុំទៅជឿថៃដែលចោរឈ្លានពាន ថៃគេនិយាយគេធ្វើមែន ដូចជា គេព័ទ្ធយកប្រាសាទតាមាន់ធំ គេព័ទ្ធមែន គេព័ទ្ធយកច្រកអានសេះ គេព័ទ្ធមែន ហើយគេយកភ្នំទ្រព្យ គេយកមែន ហើយតិចទៀតគេថាគេយកប្រាសាទតាក្របី ខ្ញុំជឿថាតិចទៀតថៃគេយកមែន បើគេយកមែន មិនដឹងធ្វើអ្វីគេដែរ»។
សម្រាប់លោក អ៊ុំ សំអាន ក្នុងកាលៈទេសៈនេះ កម្ពុជាមិនអាចចេះតែអត់ធ្មត់ឱ្យបរទេសបន្តឈ្លានពានទឹកដីតាមទំនើងចិត្តនោះទេ ត្រូវត្រៀមខ្លួនប្រើប្រាស់សិទ្ធិស្វ័យការពារជានិច្ច ដើម្បីការពារទឹកដីខ្មែរ។លោកថា ការប្រកាសបិទប្រាសាទតាមាន់ធំរបស់ថៃនេះ ជាភស្តុតាងមួយផងដែរថា ថៃមិនបានគោរពលើបទឈប់បាញ់ ដែលផ្តួចផ្តើមគំនិតដោយប្រធានអាស៊ាន និងមហាអំណាចចិន និងអាមេរិកទេ។
លោកថា៖ «គាត់បិទព័ត៌មានរឿងព្រំដែនហ្នឹង ដើម្បីការពារមុខមាត់របស់គាត់កុំឲ្យអាម៉ាស់ ព្រោះឃើញថៃឈ្លានពានយើងអត់មានការទប់ស្កាត់ អត់មានការរារាំងអ៊ីចឹង ប្រជាពលរដ្ឋឃើញថារដ្ឋាភិបាលអសមត្ថភាពក្នុងការការពារទឹកដី ធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដីទៅប្រទេសជិតខាង អ៊ីចឹងគេធ្វើដូចជាមួយយួនហ្នឹងឯង គឺគេបិទបាំងព័ត៌មានដើម្បីការពារមុខមាត់របស់រដ្ឋាភិបាល ទី១។ ទី២គេគ្រោងកាត់ដីហ្នឹង ទៅឲ្យថៃនៅពេលអនាគតឆាប់ៗហ្នឹង ដើម្បីកុំឲ្យមានសង្គ្រាម ដើម្បីជួយការពារអំណាចត្រកូលហ៊ុននោះតទៀត អាហ្នឹងដូចគេធ្វើជាមួយវៀតណាមអីចឹង»។
ប្រហែលគ្នានេះដែរ ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជា លោក ម៉ែន ណាត និយាយថា ភាពគឃ្លើនរបស់ទាហានថៃមិនចេះចប់ទេ បើកម្ពុជាមិនត្រៀមខ្លួនដើម្បីការពារទប់ទល់មហិច្ចតាឈ្លានពានសៀមនេះ។
លោកបារម្ភថា បើថៃប្រើផែនទីខ្នាត១លើ៥០ពាន់របស់គេ ទឹកដីកម្ពុជានឹងប្រឈមការបាត់បង់បន្ថែមទៀត ជាក់ស្តែងនៅភូមិជោគជ័យ និងច្រកអានសេះ ថៃចង់ប្រើផែនទីនេះ ដើម្បីគ្រប់គ្រងតំបន់នោះ។
លោកបញ្ជាក់ថា ផែនទីដែលភាគីថៃប្រើជាផែនទីឯកតោភាគី ហើយមេដឹកនាំកម្ពុជា លោក ហ៊ុន សែន ធ្លាប់និយាយថា ផែនទីនោះជាផែនទីចោរ មិនអាចយកមកប្រើដើម្បីឈ្លានពានទឹកដីកម្ពុជានោះទេ។
លោកថា៖ «ជាក់ស្ដែងនៅខាងសមរភូមិប្រយុទ្ធនេះ យើងអត់មានបានធ្វើអីទាំងអស់ សៀមគេធ្វើអីក៏ធ្វើទៅ យើងឃើញមើលទស្សនៈហ្នឹង វាមើលទៅវាហាក់ដូចជាឆក់ល្វែងហាក់ដូចជាយើង យើងទម្លាក់អាវុធចោលដោយគ្មានបានធ្វើសង្គ្រាមទេ បណ្ដោយគេចូលមកតាមចិត្ត អាហ្នឹងវាជាកំហុសឆ្គងមួយដែរ នៅក្នុងស្ថានភាពដែលកំពុងតែប្រឈម ហើយយើងអត់បានធ្វើអី បណ្តោយឱ្យគេចូលមកដោយអត់ធ្វើសូម្បីតែសិទ្ធិការពារខ្លួន យើងអត់បានប្រើ ទាំងនេះគឺជាការឆក់ល្វែងមួយក្នុងកំរិតអ្នកដឹកនាំរដ្ឋ»។
យ៉ាងណា អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក ប៉ែន បូណា ធ្លាប់អះអាងថា ការអត់ធ្មត់គោរពបទឈប់បាញ់ចាប់ពីកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ចូលជាធរមានមក កម្ពុជាទទួលបានការកោតសរសើរពីសហគមន៍អន្តរជាតិ និងថានេះជាយុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះឈ្នះ របស់រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីការពារបូរណភាពទឹកដី។
លោកថា៖ «គោលជំហរដ៏ជាក់លាក់របស់កម្ពុជា ខ្ញុំសូមបញ្ជាក់ជូន គឺការការពារអធិបតេយ្យភាពជាតិបូរណភាពទឹកដី ដោយរក្សាបាននូវសុខសន្តិភាព ស្របពេលជាមួយគ្នានេះ។ គឺជាស្មារតីនៃនយោបាយឈ្នះឈ្នះ ដែលជាស្នូលនៃបន្ទាត់នយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដឹកនាំដោយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា»។
យ៉ាងនេះក្តី អ្នកឃ្លាំមើលយល់ឃើញផ្ទុយពីនេះ ដោយពួកគេថា ក្នុងពិភពលោកគ្មានប្រទេសណាអាចការពារទឹកដីបាន តាមរយៈមិនតបតជាមួយសត្រូវវាយលុកចូលឈ្លានពានទឹកដីនោះទេ។
យ៉ាងណាមិញ បទឈប់បាញ់ដែលបានចូលជាធរមានជាងមួយខែកន្លងទៅនេះ ថៃមិនបានគោរពទេ ជាក់ស្តែងក្រោយបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមានបាន៨ម៉ោង ថៃបានចល័តទ័ពចូលចាប់ទាហានខ្មែរ២០នាក់ ដល់ក្នុងបន្ទាយនៅព្រំដែនជួរមុខ រហូតបច្ចុប្បន្ន ថៃមិនទាន់ប្រគល់ទាហានខ្មែរ ១៨នាក់ទៀត ប្រគល់ឱ្យមកកម្ពុជាវិញនៅឡើយទេ ទោះកម្ពុជាបន្តអំពាវនាវនិងរកអន្តរាគមន៍ពីសហគមន៍អន្តរជាតិក្តី។
លើសពីនេះ យោធាថៃបានចល័តទ័ពចូលទៅរាយបន្លាលួសព័ទ្ធយកប្រាសាទតាមាន់ធំ ក្នុងខេត្តឧត្តរមានជ័យ ព័ទ្ធយកតំបន់អានសេះ ខេត្តព្រះវិហារ និងភូមិអូរបីជាន់ និងគំរាមចុះរុះរើផ្ទះពលរដ្ឋជិត២០០ខ្នងទៀត នៅភូមិជោគជ័យ ស្រុកអូរជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ខណៈភាគីកម្ពុជាមិនតបតដោយប្រកាសជំហរយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់គោរពបទឈប់បាញ់៕
