រដ្ឋាភិបាលគ្រួសារហ៊ុន ច្រានចោលការចោទថាបានគំរាមយុទ្ធជននៅសមរភូមិជួរមុខមិនឱ្យទម្លាយរឿងកាត់ប្រាក់ខែពួកគេ រហូតពាក់កណ្តាលដោយគ្មានមូលហេតុ ព្រមទាំងគំរាមអនុវត្តច្បាប់ដកសញ្ជាតិចំពោះក្រុមដែលលាតត្រដាងរឿងអាស្រូវពុករលួយនេះ។
ប្រតិកម្មរបស់រដ្ឋាភិបាលនេះ បន្ទាប់ពីក្រុមលោក សម រង្ស៊ី ទម្លាយពាក់ព័ន្ធរឿងកិបកេងលុយ ក្នុងជួរកងទ័ពជួរមុខ។
អ្នកនាំពាក្យក្រុមប្រឹក្សាជាតិតស៊ូ លោក កឹម សុខ និយាយកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញាថា រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានចាត់ក្រុមទាហ៊ានពិសេសរបស់ខ្លួន គំរាមយុទ្ធជននៅសមរភូមិជួរមុខមិនឱ្យទម្លាយការពិតនៃការបាត់បង់ទឹកដីកម្ពុជា នៅតាមព្រំដែនក្នុងជម្លោះព្រំដែនជាមួយថៃ។
ជាងនេះទៀត ពួកគេត្រូវហាមមិនឱ្យនិយាយពីការកាត់ប្រាក់ខែរបស់យុទ្ធជនជួរមុខ រហូតពាក់កណ្តាលដោយគ្មានមូលហេតុ ហើយអ្នកដែលទម្លាយរឿងទាំងនេះ អាចប្រឈមការដកសញ្ជាតិខ្មែរពីកំណើត។
លោកថា៖ «តាមព័ត៌មានច្បាស់ការណ៍ទាហានជួរមុខជាច្រើនរូប ត្រូវមេៗរបស់ពួកគាត់កាត់ប្រាក់ខែពាក់កណ្ដាល។ ទាហានជួរមុខម្នាក់ដែលមានប្រាក់ខែ១៤០ម៉ឺនរៀល! មេៗរបស់គាត់បើកប្រាក់ខែឲ្យតែ៧០ម៉ឺនរៀលប៉ុណ្ណោះ ដោយមិនពន្យល់ហេតុផលឡើយ។ ភ្នាក់ងារទាហានពិសេសរបស់រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានចេញធ្វើសកម្មភាពគំរាមយុទ្ធជននៅសមរភូមិមុខថា បើហ៊ាននិយាយរឿងទាំង២នេះ! នោះនឹងប្រឈមនឹងការដកចេញពីក្របខ័ណ្ឌទាហាន ហើយអាចរហូតទៅដល់ចោទប្រកាន់ អំពីអំពើក្បត់ជាតិដកសញ្ជាតិខ្មែរពីពួកគាត់ទៀតផង»។
យ៉ាងណា អគ្គបញ្ជាការដ្ឋាននៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ បានចេញលិខិតមួយនៅថ្ងៃដដែលនោះ ច្រានចោលការផ្សព្វផ្សាយនេះ ដោយចាត់ទុកថាជាព័ត៌មានបំភ្លៃការពិតប្រមាថកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ បំផ្លាញស្មារតីសាមគ្គីជាតិ។ ជាងនេះទៀត ប្រភពនោះទាមទារឱ្យអនុវត្តច្បាប់ដកសញ្ជាតិ ចំពោះក្រុមលោក សម រង្ស៊ី ផងដែរ។
សម្រាប់ តំណាងរាស្រ្តគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ លោក ម៉ែន សុថាវរិន្រ្ទ និងជាមនុស្សស្និទ្ធ លោក សម រង្ស៊ី យល់ថា នេះជាវប្បធម៌របស់រដ្ឋាភិបាលគ្រួសារហ៊ុន ដែលតែងតែប្រកាសច្រានចោលជុំវិញរឿងអាស្រូវនៃភាពមិនប្រក្រតីក្នុងការដឹកនាំរបស់ខ្លួន។
លោកគូសបញ្ជាក់ថា អ្វីក្រុមលោកផ្សព្វផ្សាយនេះ គឺទទួលបានព័ត៌មានពិតពីក្រុមទាហានដែលទម្លាយប្រាប់ ព្រោះពួកគេមិនហ៊ានលាតត្រដាងដោយបារម្ភពីសុវត្ថិភាព។
យ៉ាងណា លោកថា ការគំរាមដកសញ្ជាតិ គ្មានអ្វីត្រូវបារម្ភទេ ព្រោះសិទ្ធិ និងសេរីភាពរបស់ក្រុមលោកត្រូវបានដក ចាប់តាំងពីមានការរំលាយគណបក្សសង្រ្គោះជាតិតាំងពីឆ្នាំ២០១៧មកម្លេះ តែអ្វីលោកបារម្ភនោះ គឺរាស្រ្តខ្មែរបន្តរងគ្រោះ បើគ្មានការផ្លាស់ប្តូរទេនោះ។
លោកថា៖ «សញ្ជាតិជាខ្មែរពិតជាដកសិទ្ធិតាំងពីយូរហើយ តាំងពីឆ្នាំ២០១៧។ គេដកសិទ្ធិពួកគាត់យូរហើយ។ គាត់មិនខ្វល់ទេ។ ពួកគាត់មានសញ្ជាតិជាខ្មែរ តែសិទ្ធិរបស់គាត់ត្រូវរាជរដ្ឋាភិបាល ដកសិទ្ធិពួកគាត់យូរហើយ។ ពួកគាត់អត់ខ្វល់ទេ។ គាត់ធ្វើនេះគេចង់ជួយប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ចង់ជួយប្រទេសខ្មែរទេ! បើប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរបានរីកចម្រើន មានសិទ្ធិសេរីភាព ប្រជាធិបតេយ្យ សេរីពហុបក្ស ដូចប្រទេសជឿនលឿនហើយ! គេមិនចង់បានអី»។
ជុំវិញរឿងនេះដែរ អ្នកប្រឹក្សាយោបល់ផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍ផ្នត់គំនិត និងការស្រាវជ្រាវ លោក សេក សុជាតិ ថ្លែងថា លោកមិនដឹងថាអ្វីដែលបក្សប្រឆាំងចោទរដ្ឋាភិបាន មានភាពពិតកំរិតណាទេ តែលោកជំរុញឱ្យភាគីពាក់ព័ន្ធជជែកគ្នាក្នុងនាមជាខ្មែរ លើកយកភស្តុតាង របាយការណ៍នានាមកបង្ហាញដើម្បីឱ្យស្ថាប័នជំនាញស៊ើបអង្កេតដោយតម្លាភាព។
យ៉ាងណា លោកថា ចំពេលបរទេសឈ្លានពានដីខ្មែរបែបនេះ គឺមានតែការដោះស្រាយនយោបាយផ្ទៃក្នុងជាតិដោយប្រើវប្បធម៌សន្ទនា រវាងអ្នកនយោបាយគ្រប់ភាគីទេ ទើបអាចដោះស្រាយបញ្ហាជាតិបាន។
លោកថា៖ «យើងចង់ឃើញការបង្រួបបង្រួមនៃការផ្សះផ្សាជាតិ រវាងអ្នកនយោបាយទាំងគណបក្សក្នុងរដ្ឋាភិបាល ក្រៅរដ្ឋាភិបាល ទាំងក្នុងនិងក្រៅប្រទេស គួរតែរៀបចំជាវេទិកាជជែកតាមឌីជីថលអនឡាញ ហើយផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈដើម្បីឲ្យសាធារណជនបានស្ដាប់ឮ និងចង់ឃើញការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់ភាគីពាក់ព័ន្ធ ធ្វើយ៉ាងណាក៏ដោយជួយគ្នាក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាជាតិ ជាជាងការហែកហួរគ្នាប្រឆាំងគ្នា ទាំងសង្គម និងប្រជាពលរដ្ឋកំពុងតែជួបវិបត្តិដូចគ្នា»។
ជ្រុងមួយនៃរឿងនេះដែរ លោកបណ្ឌិត មាស នី អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវពីការអភិវឌ្ឍសង្គម ធ្លាប់លើកឡើងថា សង្គ្រាមឈ្លានពានរបស់ថៃមកលើកម្ពុជាពេលនេះ បានប្រាប់ខ្មែរគ្រប់រូបទាំងរាស្ត្រទាំងរដ្ឋ ត្រូវរួមគ្នាគិតឲ្យបានច្រើនសម្រាប់រយៈពេលវែង។
លោកគូសបញ្ជាក់ថា ការពង្រឹងសមត្ថភាពការពារខ្លួន គឺជាភាពចាំបាច់ដែលមិនអាចអត់បាន។ ប៉ុន្តែការអភិវឌ្ឍកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ត្រូវការលុយ ហើយលុយត្រូវកើតចេញពីសេដ្ឋកិច្ចខ្មែរខ្លាំង។
លើសពីនេះ លោកថា កងទ័ពត្រូវការឱ្យមានការថែទាំត្រឹមត្រូវ ទាំងសុខមាលភាព សមត្ថភាព និងជីវភាពរស់នៅសមរម្យ ទាំងយុទ្ធជន និងក្រុមគ្រួសាររបស់កងទ័ព។
លោកថា អំពើពុករពុករលួយ និងការប្រព្រឹត្តណាមួយដែលឈានដល់ការធ្វើស្រែលើខ្នងយុទ្ធជន ត្រូវតែមានការត្រួតពិនិត្យយ៉ាងតឹងរឺងបំផុត និងត្រូវរឹងមាំទាំងអស់គ្នា ទើបប្រទេសជិតខាងមិនមើលងាយខ្មែរ។
អង្គការតម្លាភាពអន្តរជាតិ បានចាត់ថ្នាក់កម្ពុជានៅលេខរៀងទី១៥៥ ក្នុងចំណោម ១៨០ប្រទេស សម្រាប់សន្ទស្សន៍អំពើពុករលួយឆ្នាំ២០២៤ ដែលមានន័យថា កម្ពុជានៅតែស្ថិតនៅជិតបាតតារាង ជាប្រទេសស្ថិតក្នុងលំដាប់មានអំពើពុករលួយខ្ពស់ជាប់គ្នាជិត១០ឆ្នាំ បើធៀបនឹងប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ាន។
បើតាមអង្គការនេះ ដើម្បីរើខ្លួនចេញពីប្រទេសដែលញាំញីដោយអំពើពុករលួយ ចាំបាច់ត្រូវបើកលំហប្រជាធិបតេយ្យ សេរីភាពបញ្ចេញមតិ និងរៀបចំការបោះឆ្នោតឱ្យមានលក្ខណៈសេរី ត្រឹមត្រូវ និងយុត្តិធម៌ តាមគោលការណ៍ប្រជាធិបតេយ្យ៕
