អស់ពីការប្រើប្រាស់ ដូចជាផ្សែងពុល គ្រាប់បែកចង្កោម និងយន្តហោះទំនើប វាយប្រហារមកលើកម្ពុជា ពេលនេះ ដោយហេតុតែចង់បានទឹកដីខ្មែរ ក្រុមយោធា និងអ្នកជាតិនិយមថៃ បានប្ដូរមកប្រើប្រាស់វិធីសព្វសារពើ និងអមនុស្សធម៌ ជាច្រើនទៀត មានដូចជា ការឈូសឆាយ រាយបន្លាលួស និងសម្បកកង់ឡាន ការគំរាមបាញ់លាមកស្រោចមកលើពលរដ្ឋខ្មែរ និងចាក់ធុងបាសប្រើសំឡេងខ្មោច និងចម្រៀងឮៗ ដើម្បីបណ្ដេញពលរដ្ឋខ្មែរឱ្យចាកចេញពីលំនៅឋាន។
ទោះជាអត់ងងុយអស់រយៈពេលបីយប់មកហើយក្ដី ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ នៅតែមានភាពក្លាហាន និងសាមគ្គីគ្នា ដើម្បីទប់ទល់នឹងការឈ្លានពានរបស់យោធាថៃ ដោយពួកគាត់បន្តជ្រកក្រោមដំបូលតង់ ភ្នែកនិងត្រចៀករំពៃខ្លាចក្រែងមានការវាយឆ្មក់ណាមួយកើតឡើង។
យោងតាមប្រភពពលរដ្ឋដែលផ្ដល់សម្ភាសន៍ឱ្យសារព័ត៌មានក្នុងស្រុក ដែលចុះមូលដ្ឋានភូមិព្រៃចាន់ កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែតុលា ពួកគាត់បានលើកឡើងថា ភាគីថៃ បានចាក់ធុងបាស រំខានដល់ពលរដ្ឋខ្មែរ រហូតដល់ទល់ភ្លឺ ចំនួន ២ថ្ងៃមកហើយ។ អ្នកស្រីបន្តថា ការរំខាននេះ បានធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋនៅភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ មិនអាចដេកបាននោះឡើយ ដែលកត្តានេះ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សុខភាពផ្លូវចិត្ត និងផ្លូវកាយ របស់ពលរដ្ឋខ្មែរ។
ពលរដ្ឋនិយាយថា៖ «រំខានណាស់ រកដេកពួនមិនបាន។ ពេលថ្ងៃយើងត្រូវតស៊ូជាមួយការងារហើយ ពេលយប់យើងត្រូវតស៊ូជាមួយចោរឈ្លានពានសៀមហ្នឹងទៀត។ ពីដំបូងខ្លាច ពេលយូរៗទៅ វាស៊ាំ។ នេះជាមេរៀនមួយដែលបង្រៀនយើងថា នេះគឺជាជាតិរបស់យើង យើងមិនត្រូវខ្លាចវាទេ វាជាដីរបស់យើង យើងត្រូវតស៊ូលើដីរបស់យើង ព្រោះនេះជាទឹកដីរបស់ដូចតាយើង បើយើងចាកចេញទៅ ដូចទុកឱ្យវាទទេៗ អ៊ីចឹង»។
កាលពីយប់ថ្ងៃទី១១ ខែតុលា ពួកទាហានថៃ និងក្រុមជ្រុលនិយមថៃ ចាក់សំឡេងខ្មោចលង និងសំឡេងឆ្កែលូ សំឡេងភាពយន្ដឯកសារជំរុំណងចាន់ តន្រ្ដីចម្រៀង សំឡេងយន្តហោះទម្លាក់គ្រាប់ និងសំឡេងព្រឺព្រួចជាច្រើនទៀត ចាប់ពីម៉ោង៧យប់ រហូតដល់ម៉ោង ៥ទៀបភ្លឺ ដើម្បីរំខានដំណេកប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលរស់នៅភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ។ សំឡេងនេះ បានធ្វើឱ្យអ្នកភូមិជាច្រើន អត់ងងុយទល់ភ្លឺ និងប៉ះពាល់ដល់សុខភាពជនចាស់ជរា និងអ្នកមានជម្ងឺប្រចាំកាយទៀតផង។
សកម្មភាពនេះ ត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ បានចាត់ទុកទង្វើរបស់ក្រុមយោធាថៃនេះ គឺជាការឈ្លានពានទឹកដីប្រទេសជិតខាង ដោយប្រើប្រាស់វិធីដែលអមនុស្សធម៌ និងប្រាសចាកគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្ស។
ទោះបីនៅថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា គិតត្រឹមម៉ោងផ្សាយនេះ មានការរាយការណ៍ពីភូមិព្រៃចាន់ ថាមានសភាពស្ងប់ស្ងាត់ តែពលរដ្ឋក៏នៅតែបារម្ភថា យប់នេះថៃអាចនឹងធ្វើសកម្មភាពចាក់ធុងបាស់ តម្លង់អ្នកភូមិជាលើកទីបួន។
កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែតុលា គណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា បានដាក់ញត្តិបន្ទាប់មួយ ផ្ញើជូនឧត្តមស្នងការអង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្ស លោក វ៉ុលឃើរ ធើក (Volker Türk) ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់សំឡេងរំខានពីសំណាក់កងទ័ពថៃ នៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដែលជាទម្រង់នៃការបំភិតបំភ័យ និងយាយីផ្លូវចិត្តប្រជាជនកម្ពុជា។
ទាក់ទិននឹងញត្តិនេះ សមាជិកព្រឹទ្ធសភាថៃ លោកស្រី អង្គខាណា នីឡាផៃជីត (Angkhana Neelapaijit) បានព្រមានឱ្យក្រសួងការបរទេសថៃ ពិនិត្យមើលលើករណី អ្នកជាតិនិយមជ្រុលថៃ បានប្រើប្រាស់សំឡេងខ្មោច នៅតាមព្រំដែនថៃចូលទៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលបង្កការភ័យខ្លាច ឬប៉ះពាល់ដល់សុខុមាលភាពផ្លូវចិត្តរបស់ជនស៊ីវិល សូម្បីតែអ្នកដែលមានជម្លោះ ជាពិសេសក្រុមដែលងាយរងគ្រោះ អាចបង្កើតឱ្យមានការធ្វើទារុណកម្មផ្លូវចិត្តក្រោមអនុសញ្ញា CAT ដែលប្រទេសថៃជាភាគី។
ក្នុងករណីនេះដែរ អ្នកសារព័ត៌មានជាន់ខ្ពស់ថៃ លោក ប្រាវីន ចាណាព្រឹក្ស (Pravin Rojanaphruk) បានសរសេរបង្ហោះនៅលើបណ្ដេញសង្គមហ្វេសប៊ុក នៅថ្ងៃទី១២ ខែតុលា ថាសកម្មភាពចាក់ធុងបាស់ សំឡេងខ្មោច នៅក្បែរព្រំដែន គឺជាការបំពានលើសិទ្ធិ និងដំណេកអ្នកដទៃ និងជាសង្រ្គាមចិត្តសាស្ត្រ ដែលមិនចាំបាច់ ដែលនាំឱ្យមានការដាក់ពាក្យបណ្ដឹងទៅកាន់អង្គការសហប្រជាជាតិ។
អ្នកសារព័ត៌មានរបស់ស្ថាប័ន ខៅសុត របស់ថៃ រូបនេះ បានស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាល លោក អនុធិន ឆានវីរ៉ាក់គូន(Anutin Charnvirakul) ធ្វើអន្តរាគមន៍ជាបន្ទាន់ និងបញ្ឈប់ការចាក់សំឡេងរំខាននេះ ដោយលោកបានលើកឡើងថា ទង្វើរបស់ភាគីថៃទាំងនេះ នឹងធ្វើឱ្យថៃក្លាយជាតួរកំប្លែងនៅក្រោមក្រសែភ្នែកសហគមន៍អន្តរជាតិ ដោយសារតែទង្វើរបស់ត្រីស្អុយប៉ុន្មានក្បាលនោះ។
មកទល់ថ្ងៃទី១៣ ខែតុលានេះ កងកម្លាំងចម្រុះថៃជាច្រើននាក់ប្រដាប់ដោយអាវុធ និងគ្រឿងចក្រកម្ទេចមីនគ្មានមនុស្សបើក បានបន្តសកម្មភាពឈូសឆាយដីភូមិឋានប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ នៅភូមិព្រៃចាន់ ដែលពួកគេបានព័ទ្ធបន្លាលួសតាំងពីថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា។
ទាក់ទិនរឿងនេះ ប្រធានអង្គការសម្ព័ន្ធភាពការពារសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា (ច្រាក់) លោក រស់ សុដ្ឋា ចាត់ទុកសកម្មភាពភាគីថៃប៉ុន្មានថ្ងៃចុងក្រោយនេះ ថាជាការបំពានគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្សកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរម្ដងហើយម្ដងទៀត ដែលទង្វើនេះអាចនាំឱ្យមានការស្អប់ខ្ពើមជាតិសាសន៍ មិនអាចផ្សះផ្សាបានទៅថ្ងៃអនាគត បើទោះបីវិវាទព្រំដែនបញ្ចប់ក្ដី។ លោកជំរុញឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំប្រទេសថៃ គិតគូរឡើងវិញពីគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្ស និងងាកមកបញ្ចប់វិវាទនេះតាមផ្លូវច្បាប់ ព្រោះប្រសិនវិវាទនេះនៅតែបន្ត នោះថៃខ្លួនឯងជាអ្នកខាតបង់ ទាំងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងមុខមាត់លើឆាកអន្តរជាតិ។
លោក រស់ សុដ្ឋា និយាយថា៖ «ជាអំពើអសីលធម៌ ជាអំពើស្មោគគ្រោក រំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ដែលមិនគួរមានទេក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។ រឿងដោះស្រាយបញ្ហា គេដោះស្រាយគ្នាដោយការចរចាគ្នា។ បើយើងមិនចេះចរចាគ្នា យើងទៅតុលាការអន្តរជាតិ ហើយមកនាំគ្នាជេរគ្នា ធ្វើបាបគ្នាអ៊ីចឹង អត់ត្រឹមត្រូវទេ វាឈានឱ្យជម្លោះជាតិសាសន៍កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរហើយមិនអាចផ្សះផ្សាបាន»។
ក្នុងប្រតិបត្តិការឈ្លានពានប៉ុន្មានថ្ងៃចុងក្រោយនេះ ថៃបានប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រកម្ទេចមីន ម៉ាក MW370 ដែលជាជំនួយរបស់អាមេរិកនេះ មកធ្វើជាហេតុផល ក្រោមប្រតិបត្តិការដោះមីនមនុស្សធម៌ ខណៈភាពជាក់ស្ដែង ម៉ាស៊ីននេះ ត្រូវបានកងទ័ពថៃ ប្រើសម្រាប់ឈូសឆាយដីស្រែចម្ការ របស់ពលរដ្ឋខ្មែរទៅវិញ។
ពលរដ្ឋខ្មែរនៅភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ ស្ថិតក្នុងឃុំអូរបីជាន់ ស្នើឱ្យអង្គការអន្តរជាតិ ជួយអន្តរាគមន៍ ដោយបញ្ឈប់ការឈ្លានពានរបស់យោធាថៃ មកលើបូរណភាពទឹកដីកម្ពុជា ដែលបង្កឱ្យមានការឈឺចាប់ ដល់ពលរដ្ឋខ្មែរកាន់តែខ្លាំង ក្រោយពីមានការវាយប្រហារដោយអាវុធផ្សែងពុល គ្រាប់បែកចង្កោម និងប្រើឧបាយចាប់ទាហានខ្មែរ ធ្វើជាចំណាប់ខ្មាំងចំនួន២០នាក់ ដែលក្រោយមកបានដោះលែង ២នាក់វិញ ក្រោមសភាពពិការ និងស្លាកស្នាមធ្វើទារុណកម្ម៕
