វិធានការបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិធនាគារព្រីនស៍របស់ទីប្រឹក្សា លោក ហ៊ុន សែន ហាក់មានការកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័សពីស្ថាប័នអន្តរជាតិ ដែលជំរុញឱ្យមានការព្រមានពីគ្រោះថ្នាក់ដល់ប្រព័ន្ធធនាគារនៅកម្ពុជា បើប្រព័ន្ធច្បាប់នៅមិនអាចកាត់ទោសកំហុសមេឧក្រិដ្ឋជនដែលស្និទ្ធនឹងមេដឹកនាំបាន។
កាសែត The Chosun Daily ដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសកូរ៉េ បានឱ្យដឹងកាលពីថ្ងៃទី២០ ខែតុលានេះថា ប្រាក់បញ្ញើមានប្រមាណ ៩១,២ពាន់លានវ៉ុន ឬស្មើនឹងប្រមាណ ៦៤លានដុល្លារ ដែលរក្សាទុកនៅក្នុងធនាគារ PPC ធនាគារ KB Prasac ធនាគារ Woori Bank Cambodia ធនាគារ Shinhan Bank Cambodia និង DGB Cambodia ត្រូវបានបង្កកបន្ទាប់ពីការដាក់ទណ្ឌកម្មលើក្រុមហ៊ុន ព្រីនស៍គ្រុប ដែលជាក្រុមហ៊ុនមេ និងមានអង្គភាពពាក់ព័ន្ធចំនួន ១៤៤ ទៀត។
ប្រភពនោះ បន្តថា ការបង្កកប្រាក់បញ្ញើត្រូវបានជំរុញដោយទំនាក់ទំនង រវាងក្រុមហ៊ុន ព្រីនស៍គ្រុប និងក្រុមឧក្រិដ្ឋជនមួយឈ្មោះថា Wench ដែល «ល្បួង ឬចាប់ជំរិតជនបរទេសនៅកម្ពុជា ឃាត់ខ្លួន និងប្រមូលផ្តុំជនរងគ្រោះ ដើម្បីជំរិតទារប្រាក់ជាសំឡេង និងឧក្រិដ្ឋកម្មផ្សេងទៀត»។
លើសពីនេះ កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ កាសែត The Chosun Daily របស់កូរ៉េខាងត្បូង បានចុះផ្សាយថា របបដឹកនាំរបស់កម្ពុជាដែលរួមរឹតដោយអំពើពុករលួយ ពេលនេះបានក្លាយជាជម្រកក្រុមឧក្រិដ្ឋជន ពិសេសក្រុមឧក្រិដ្ឋជនជាតិចិន ក្រោយពីមានការបង្ក្រាបពីបណ្តាប្រទេសមួយចំនួន ។
សម្រាប់ The Chosun Daily ប្រទេសកម្ពុជាធ្លាប់ពេញនិយម ដោយសារប្រាសាទអង្គរវត្ត និងរមណីយដ្ឋានឆ្នេរ តែឥឡូវបានលេចចេញជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏សំខាន់ សម្រាប់អង្គការឧក្រិដ្ឋកម្មចិន ក្នុងរយៈពេល៣ទៅ៤ឆ្នាំកន្លងទៅនេះ។ ហើយថា ក្រុមឧក្រិដ្ឋជនចិន ពីមុនបានប្រតិបត្តិការនៅប្រទេសឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា និងតំបន់ដទៃទៀត ដែលប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋធ្ងន់ធ្ងរ ដូចជា ការក្លែងបន្លំ ចាប់ជំរិត និងឃាតកម្ម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ពេលដែលចាត់វិធានការណ៍កាន់តែខ្លាំង ពួកគេបានផ្លាស់ប្តូរមូលដ្ឋានប្រតិបត្តិការណ៍យ៉ាងឆាប់រហ័ស។
ជុំវិញបញ្ហានេះ សមាជិកព្រឹទ្ធសភាពីគណបក្សប្រឆាំង លោក សោ ចាន់ដេត ហៅវិធានការបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិធនាគារព្រីនស៍ លោក ចេន ហ្ស៊ី ជាការកាត់ផ្តាច់សរសៃឈាមមេឧក្រិដ្ឋជន ស្និទ្ធនឹង លោក ហ៊ុន សែន ដែលថា គប់គិតគ្នាបង្កើតបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោក គំរាមកំហែងសន្តិសុខក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក។
លោកព្រមានថា បើវិធាននេះចេះតែរាលដាល ហើយកម្ពុជាមិនព្រមចាប់បណ្តាញឧក្រិដ្ឋជន មកផ្តន្ទាទោស វានឹងគំរាមកំហែងធ្ងន់ធ្ងរ ដល់ប្រព័ន្ធធនាគារនៅកម្ពុជា។
លោកថា៖ «បញ្ហាឧក្រិដ្ឋកម្មដែលធ្វើឲ្យយើងខូចមុខមាត់លើឆាកអន្តរជាតិ ហើយអ៊ីចឹងមានន័យថា ការទូតយើងវាបរាជ័យទាំងស្រុងហើយ គេម៉េចគេជឿជាក់ អីចឹងសេដ្ឋកិច្ចយើង គឺកាន់តែធ្លាក់ចុះទៅទៀត ហើយគេនឹងផ្ដាច់ការទំនាក់ទំនងការរកស៊ីធនាគារជាមួយយើង ហើយការរកស៊ីវេរលុយធំសំខាន់បំផុត ហ្នឹង គឺដួលសេដ្ឋកិច្ចយើងគឺចប់ ហើយអ្នកដែលរងគ្រោះធំជាងគេ គឺពលរដ្ឋខ្មែរយើង»។
សម្រាប់ លោក សោ ចាន់ដេត ក្នុងកាលៈទេសៈនេះ រដ្ឋាភិបាលគ្រួសារហ៊ុនគួរតែចាត់វិធានការក្តៅលើមេឧក្រិដ្ឋជន ចេន ហ្ស៊ី ដើម្បីលាងជម្រះពីការសង្ស័យថា ខ្លួនមិនជាប់ពាក់ព័ន្ធអំពើឆបោក និងអាចស្តារទំនាក់ទំនងជាមួយពិភពលោកឡើងវិញ រួមទាំងប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ។
ប៉ុន្តែថា បើគ្រួសារហ៊ុនបន្តលាក់បាំង គប់គិតជាមួយមេឧក្រិដ្ឋជន ចេន ហ្ស៊ី នោះសហគមន៍អន្តរជាតិ រួមទាំងសហរដ្ឋអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស និងកូរ៉េខាងត្បូង បន្តដាក់ទណ្ឌកម្ម និងថ្កោលទោសកម្ពុជា ថាចិញ្ចឹមពួកឧក្រិដ្ឋជន ដើម្បីរកលុយចិញ្ចឹមអំណាច។
លោកថា៖ «សំខាន់អាមេធំ មេធំឧក្រិដ្ឋជនចិន ចេន ហ្ស៊ី និងក្រុមហ៊ុន សែន បើយើងបង្រ្កាបអាពួកហ្នឹងដែលសហរដ្ឋអាមេរិក គេដាក់ទណ្ឌកម្មហ្នឹងបានបញ្ចប់ បានវាដោះស្រាយចេញ បើមិនអីចឹងទេ ករណីឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកនៅកម្ពុជាបន្តកើតមាន ហើយទៅចាប់អាអ្នកអង្គុយចុចកុំព្យូទ័រ គ្នាគ្មានដឹងអី គ្នាជាជនរងគ្រោះដែរហ្នឹង»។
ជុំវិញរឿងនេះ VOD មិនទាន់អាចសុំការបញ្ជាក់បន្ថែម ពីអ្នកនាំពាក្យរងក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ទូច សុខៈ និងអ្នកនាំពាក្យអគ្គស្នងការនគរបាលជាតិ លោក ឆាយ គឹមខឿន ដើម្បីចង់ដឹងពីចំណាត់ការលើក្រុមឧក្រិដ្ឋដែលមហាអំណាច បានលាតត្រដាងនោះនៅឡើយទេ គិតត្រឹមម៉ោងផ្សាយនេះ។
បើតាមរបាយការណ៍នានា បង្ហាញថា ក្រុមឧក្រិដ្ឋជននៃបណ្តាញឆបោកនៅកម្ពុជា មិនមានតែ លោក ចេន ហ្ស៊ី ម្នាក់នោះទេ គឺមានឧកញ៉ាច្រើនទៀតដែលស្និទ្ធនឹងលោក ហ៊ុន សែន រួមទាំងមន្ត្រីគ្រាក់ៗរបស់រដ្ឋាភិបាលចំនួន២៧នាក់ ក្នុងនោះមានទាំងក្មួយលោក ហ៊ុន សែន លោក ហ៊ុន តូ ឧកញ៉ាលី យ៉ុងផាត់ និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ស សុខា ផងដែរ។
តែយ៉ាងណា នៅថ្ងៃទី២០ ខែតុលានេះ ក្រសួងមហាផ្ទៃ ចេញសេចក្តីបំភ្លឺមួយថា លោក ស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ពុំមានការពាក់ព័ន្ធ និងពុំមានភាគហ៊ុនណាមួយជាមួយនឹងអាជីវកម្មកាស៊ីណូ ជីន ប៉ី (Jin Bei) ដូចការលើកឡើងនៅក្នុងរបាយការណ៍ និងការចោទប្រកាន់នោះឡើយ។
ការប្រកាសរបស់ក្រសួងនេះ ធ្វើឡើងក្រោយពីមានការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានមួយចំនួន ដោយផ្អែកលើរបាយការណ៍ដែលថា លោក ស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ជាសហវិនិយោគិនជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុនកាស៊ីណូ ជីន ប៉ី នៅក្រុងព្រះសីហនុ ខេត្តព្រះសីហនុ។
ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរប្រចាំនៅប្រទេសអូស្រ្តាលី លោក ស៊ឹង សែនករុណា គាំទ្រចំពោះវិធានការកូរ៉េខាងត្បូង និងអន្តរជាតិ ក្នុងការបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិធនាគារព្រីនស៍របស់លោក ចេន ហ្ស៊ី នេះ។
លោកបារម្ភថា បើគ្រួសារហ៊ុនមិនចាប់ខ្លួនក្រុមមេឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោក ចាប់ជំរិត និងលាងលុយកង្វក់ទាំងនេះទេ វានឹងបង្កគ្រោះថ្នាក់ អសន្តិសុខសុវត្ថិភាពដល់អ្នកវិនិយោគ ភ្ញៀវទេសចរ និងពលរដ្ឋខ្មែរ។
លោកថា បើមិនចាត់វិធានការទេ វានឹងបង្កហានិភ័យសង្គមធ្ងន់ធ្ងររយៈពេលយូរ ដែលបង្កការភ័យខ្លាច និងគំរាមកំហែងដល់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ អ្នកវិនិយោគអន្តរជាតិ រួមទាំងអសន្តិសុខសង្គម។
លោកថា៖ «អន្តរជាតិ គេកំពុងតែផ្ដោតខ្លាំងទៅលើកម្ពុជា ដោយសារតែភាពល្បីល្បាញនៃអំពើឆបោកអនឡាញ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាហ្នឹងឯង អ៊ីចឹងបើសិនជាកូរ៉េចាប់ផ្តើមអនុវត្តទៅលើបញ្ហាហ្នឹង នៅមានបណ្ដាប្រទេសផ្សេងទៀត ក៏ដូចគ្នា គេកំពុងតែពិនិត្យមើលអំពីលទ្ធភាព ដើម្បីទប់ស្កាត់ទៅលើលុយកខ្វក់ដែលបានមកពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មរបស់ឈ្មួញទុច្ចរិត ដែលកំពុងតែធ្វើការបោកប្រាស់ទៅលើប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងពិភពលោក ជាពិសេសនៅតំបន់អាស៊ីជាដើមហ្នឹង ចឹងគេមិនអាចនៅស្ងៀមបណ្ដែតបណ្ដោយឲ្យអំពើហ្នឹងចេះតែបន្តរីករាលដាលទេ»។
កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែតុលា អាមេរិក និងចក្រភពអង់គ្លេសរួមគ្នាដាក់ទណ្ឌកម្មបង្កកទ្រព្យសម្បត្តិក្រុមហ៊ុនព្រីនស៍របស់ឧកញ៉ា ចេន ហ្ស៊ី ទីប្រឹក្សា លោក ហ៊ុន សែន ក្រោយរកឃើញថា ជាបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកខ្នាតអន្តរជាតិ លួចលុយរាប់ពាន់លានដុល្លារ ពីជនរងគ្រោះជុំវិញពិភពលោក។
រដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេស បានចោទថា លោក ចេន ហ្ស៊ី គឺជាមេបណ្ដាញក្រុមឧក្រិដ្ឋជនឆបោកតាមអនឡាញ និងបក្ខពួក កំពុងបើកអាជីវកម្មជាច្រើនកន្លែងនៅក្នុងប្រទេសអង់គ្លេស ក្នុងនោះរួមទាំងការវិនិយោគនៅក្នុងទីផ្សារអចលនទ្រព្យក្នុងទីក្រុងឡុងដ៍ (London) ការកាន់កាប់ភូមិគ្រឹះមួយកន្លែង ដែលមានតម្លៃ១២លានផោន មានអាគារការិយាល័យតម្លៃ ១០០លានផោន រួមទាំងផ្ទះល្វែងចំនួន១៧ផ្សេងទៀត។
ក្រៅពីលោក ចេន ហ្ស៊ី មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងឧកញ៉ាមួយចំនួន ក៏ជាប់ក្នុងបញ្ជីខ្មៅរបស់អាមេរិក ពាក់ព័ន្ធនឹងការចាប់ជម្រិតតាមប្រព័ន្ធអនឡាញនេះផងដែរ ក្នុងនោះមានដូចជា លោកនេត សារឿន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីនិងជាក្មួយប្រសារលោក ហ៊ុន សែន ឧកញ៉ាហ៊ុន តូ ជាក្មួយលោកហ៊ុន សែន ឧកញ៉ាកុក អានសមាជិកព្រឹទ្ធសភា លោកឌី វិជ្ជា កូនប្រសារលោក ហ៊ុន សែន លោកគួច ចំរើន អភិបាលខេត្តកណ្តាល លោកស សុខា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ និងលោកយឹម លក្ខណ៍ ប្អូនថ្លៃលោកហ៊ុន ម៉ានី។
ជាងនេះទៀត ក្រសួងរតនាគារអាមេរិក កាលពីថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មឧកញ៉ា ទ្រី ភាព ទីប្រឹក្សាលោក ហ៊ុន សែន ក្រោយរកឃើញថា បណ្តាញបោកប្រាស់តាមអ៊ីនធឺណិតនៅកម្ពុជា មានជាប់ពាក់ព័ន្ធក្រុមហ៊ុនរបស់ឧកញ៉ា ទ្រី ភាព។
របាយការណ៍ស្រាវជ្រាវជាង៧០ទំព័ររបស់វិទ្យាស្ថាន Humanity Research Consultancy ចេញផ្សាយកាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលរកឃើញថា កម្ពុជានៅក្រោមអំណាចរដ្ឋាភិបាលគ្រួសារហ៊ុន ជាទីតាំងស្នូលនៃការប្រព្រឹត្តិឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ជាពិសេសឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញ។
ប្រភពបន្តថា គ្រួសារហ៊ុនដើរតួនាទីជាអ្នកការពារពួកអ្នកមានអំណាច ឱ្យគប់គិតជាមួយបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មបរទេស ដើម្បីប្រមូលប្រាក់យកទៅចិញ្ចឹមគណបក្សកាន់អំណាច ដោយពួកគេអាចរកចំណូលបានពីឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញ ប្រមាណពីជាង ១២ពាន់លាន ទៅ ១៩ពាន់លានដុល្លារនៅក្នុង១ឆ្នាំ។
តាមរបាយការណ៍ដដែលបញ្ជាក់ថា បុគ្គលដែលជាប់សង្ស័យពាក់ព័ន្ធនៅក្នុងបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែននៅកម្ពុជាសរុបចំនួន ២៨នាក់ ដែលភាគច្រើនជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្នុងជួររដ្ឋាភិបាល និងឧកញ៉ាគ្រាក់ៗ៕
