លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានស្នើជាថ្មីម្តងទៀតនូវការកាត់យកកោះហ្គ្រីនឡែន (Greenland) មកជាកម្មសិទ្ធិ បន្ទាប់ពីមេដឹកនាំនៃប្រទេសដាណឺម៉ាក បានជំរុញឱ្យលោក «បញ្ឈប់ការគំរាមកំហែង» លើកោះមួយនេះ។ នេះបើយោងតាមសារព័ត៌មាន BBC ចេញផ្សាយថ្ងៃទី៥ខែមករានេះ។
ក្នុងការថ្លែងទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មាន ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងត្រូវការកោះហ្គ្រីនឡែន ដោយផ្អែកលើទិដ្ឋភាពនៃសន្តិសុខជាតិ»។
លោក ត្រាំ បានលើកឡើងដដែលៗ អំពីលទ្ធភាពដែលទឹកដីស្វយ័តរបស់ដាណឺម៉ាកមួយនេះ ក្លាយជាផ្នែកមួយដែលត្រូវបានកាត់បញ្ចូលទៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយលើកឡើងពីទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្ររបស់វា សម្រាប់គោលបំណងការពារជាតិ និងទ្រព្យសម្បត្តិរ៉ែដ៏សម្បូរបែប។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីកោះហ្គ្រីនឡែន លោក Jens Frederik Nielsen បានឆ្លើយតបដោយនិយាយថា «វាល្មមគ្រប់គ្រាន់ហើយសម្រាប់ពេលនេះ» ហើយបានពណ៌នាអំពីគំនិតនៃការគ្រប់គ្រងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកលើកោះនេះថាជា «ការស្រមើស្រមៃ»។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនត្រូវមានការគាបសង្កត់ទៀតទេ។ មិនត្រូវមានការនិយាយបញ្ឆិតបញ្ឆៀងទៀតទេ។ មិនត្រូវមានការស្រមើស្រមៃអំពីការកាត់យកទឹកដីទៀតទេ។ យើងបើកចំហសម្រាប់ការសន្ទនា។ យើងបើកចំហសម្រាប់ការពិភាក្សា។ ប៉ុន្តែរឿងនេះត្រូវតែធ្វើឡើងតាមរយៈបណ្តាញត្រឹមត្រូវ និងដោយការគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ»។ នេះបើតាម BBC។
កាលពីពេលមុន នាយករដ្ឋមន្ត្រីដាណឺម៉ាក លោកស្រី Mette Frederiksen បានមានប្រសាសន៍ថា សហរដ្ឋអាមេរិកគ្មានសិទ្ធិកាត់យកប្រទេសណាមួយក្នុងចំណោមប្រទេសទាំងបី នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រដាណឺម៉ាកនោះទេ។
លោកស្រី Frederiksen បានបន្ថែមថា ប្រទេសដាណឺម៉ាក «រួមទាំងកោះហ្គ្រីនឡែន» គឺជាសមាជិកអង្គការណាតូ (NATO) និងស្ថិតក្រោមការធានាសន្តិសុខរបស់សម្ព័ន្ធភាពនេះ ហើយលោកស្រីបានបញ្ជាក់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងការពារជាតិដែលអនុញ្ញាតឱ្យសហរដ្ឋអាមេរិកចូលទៅកាន់កោះនេះ គឺមានរួចរាល់ហើយ។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីដាណឺម៉ាក បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍បន្ទាប់ពីលោកស្រី Katie Miller ដែលជាភរិយារបស់ជំនួយការជាន់ខ្ពស់ម្នាក់របស់ លោក ត្រាំ គឺលោក Stephen Miller បានបង្ហោះនៅលើបណ្តាញសង្គមនូវរូបភាពផែនទីកោះហ្គ្រីនឡែន ដែលមានពណ៌ដូចទង់ជាតិអាមេរិក រួមជាមួយពាក្យថា «ក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ»។
ឯកអគ្គរដ្ឋទូតដាណឺម៉ាកប្រចាំសហរដ្ឋអាមេរិក បានឆ្លើយតបទៅនឹងការបង្ហោះរបស់ លោកស្រី Miller ដែលជាអ្នកធ្វើកម្មវិធីផតខាស (podcaster) និយមស្តាំ និងជាអតីតជំនួយការរបស់លោក ត្រាំ ក្នុងអាណត្តិទីមួយ ដោយការ «រំលឹកដោយមិត្តភាព» ថា ប្រទេសទាំងពីរគឺជាសម្ព័ន្ធមិត្តនឹងគ្នា ហើយបានលើកឡើងថា ប្រទេសដាណឺម៉ាករំពឹងថានឹងមានការគោរពចំពោះបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។
ការជជែកដេញដោលគ្នាទៅវិញទៅមក អំពីអនាគតនៃកោះហ្គ្រីនឡែន (Greenland) នេះ បានកើតឡើងបន្ទាប់ពីមានប្រតិបត្តិការយោធាដ៏ធំមួយ ប្រឆាំងនឹងប្រទេសវ៉េណេស៊ុយអេឡា កាលពីថ្ងៃទី៣ខែមករា ដែលបានឈានដល់ការចាប់ខ្លួនប្រធានាធិបតី លោក Nicolás Maduro និងភរិយា ហើយបញ្ជូនពួកគេទៅកាន់ទីក្រុងញូវយ៉ក។
ក្រោយមក លោក ត្រាំ បានមានប្រសាសន៍ថា សហរដ្ឋអាមេរិកនឹង «គ្រប់គ្រង» ប្រទេសវ៉េណេស៊ុយអេឡា ហើយក្រុមហ៊ុនប្រេងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកនឹង «ចាប់ផ្តើមរកប្រាក់ចំណូលឱ្យប្រទេសនេះ»។
ស្ថានភាពនេះ បានធ្វើឱ្យមានការភ័យខ្លាចជាថ្មីថា សហរដ្ឋអាមេរិក អាចនឹងពិចារណាប្រើប្រាស់កម្លាំងបាយ ដើម្បីដណ្តើមការគ្រប់គ្រងលើកោះហ្គ្រីនឡែន ដែលជាកោះដ៏ធំនៅក្នុងតំបន់អាកទិក (Arctic) ដែលជាចំណុចមួយដែលប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកធ្លាប់បានបដិសេធមិនព្រមដកចេញពីជម្រើសរបស់លោកឡើយ។
បើតាមBBC លោក ត្រាំ បានអះអាងថា ការធ្វើឱ្យកោះនេះក្លាយជាផ្នែកមួយនៃសហរដ្ឋអាមេរិក នឹងបម្រើដល់ផលប្រយោជន៍សន្តិសុខរបស់អាមេរិក ដោយសារតែទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រ និងភាពសម្បូរបែបនៃសារធាតុរ៉ែដែលចាំបាច់សម្រាប់វិស័យបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់។
ចំណាត់ការនាពេលថ្មីៗនេះរបស់រដ្ឋបាល លោក ត្រាំ ក្នុងការតែងតាំងបេសកជនពិសេសប្រចាំកោះហ្គ្រីនឡែន បានធ្វើឱ្យមានការខឹងសម្បារយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេសដាណឺម៉ាក។
កោះហ្គ្រីនឡែន ដែលមានប្រជាជនចំនួន ៥៧,០០០ នាក់ មានសិទ្ធិស្វ័យសម្រេចយ៉ាងទូលំទូលាយចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៧៩ ទោះបីជាវិស័យការពារជាតិ និងគោលនយោបាយការបរទេស នៅតែស្ថិតក្នុងដៃរបស់ប្រទេសដាណឺម៉ាកក៏ដោយ។
ខណៈពេលដែលប្រជាជនហ្គ្រីនឡែនភាគច្រើន គាំទ្រការទទួលបានឯករាជ្យពីប្រទេសដាណឺម៉ាក នៅពេលអនាគត ប៉ុន្តែការស្ទង់មតិបានបង្ហាញពីការជំទាស់យ៉ាងខ្លាំងក្លា ចំពោះការក្លាយជាផ្នែកមួយនៃសហរដ្ឋអាមេរិក៕
