តំណាងប្រជាពលរដ្ឋជិត១៧០គ្រួសារ រស់នៅតំបន់កោះមាស ក្នុងខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ និងស្រុកកៀនស្វាយ និងស្រុកល្វាឯម ខេត្តកណ្តាល នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះ បាននាំគ្នាបន្តដាក់ញត្តិនៅព្រឹទ្ធសភា ស្នើសុំឱ្យមានការអន្តរាគមន៍រឿងវិវាទដីធ្លី ក្រោយរដ្ឋាភិបាលបានធ្វើប្លង់ជាន់ដីរបស់ពួកគាត់ ប្រគល់ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនរបស់ឧកញ៉ា ឃុន សៀ ធ្វើការអភិវឌ្ឍ ហើយផ្តល់គោលនយោបាយតិចតួច ជាថ្នូរឱ្យពលរដ្ឋចាកចេញពីភូមិកររបស់ពួកគាត់។
លោក ថូ សម្បត្តិ អះអាងជាប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅតំបន់កោះមាស ក្នុងស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល បានឱ្យដឹងថា ការដែលពួកគាត់នាំគ្នាទៅដាក់ញត្តិនៅព្រឹទ្ធសភានេះ ក្នុងគោលបំណងស្នើឱ្យព្រឹទ្ធសភាជួយអន្តរាគមន៍លុប សជណ របស់រដ្ឋាភិបាល ដែលប្រគល់ដីនៅតំបន់កោះមាស ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន ឃុន សៀ ធ្វើការអភិវឌ្ឍ ខណៈដែលដីនៅតំបន់នោះប្រជាពលរដ្ឋបានរស់នៅ និងអាស្រ័យផលចិញ្ចឹមជីវិតរាប់សិបឆ្នាំមកហើយ។
លោកថា៖ «រដ្ឋាភិបាល ឬមួយព្រឹទ្ធសភាពហ្នឹង ជួយកែតម្រូវការដូចថា ដីខ្ញុំមានប្លង់កាន់កាប់ត្រឹមត្រូវ កាន់តាំងពីរយៈពេល១៩៧៩មក តាំងពីក្រុមសាមគ្គី រហូតដល់ឥលូវនេះវារយៈពេលយូរហើយ ហេតុអីបានជាការវាស់វែងឆ្នាំ២០២០របស់ថ្នាក់ខណ្ឌថ្នាក់ស្រុកហ្នឹង ទៅជាយកទិន្នន័យរបស់ខ្ញុំទៅធ្វើប្លង់ឱ្យបុគ្គលផ្សេង ទៅជាធ្វើប្លង់ក្របលើប្លង់ខ្ញុំដែលខ្ញុំមានលិខិតកាន់កាប់ត្រឹមត្រូវ ខ្លះដល់មានប្លង់រឹង។ ចង់ឱ្យរដ្ឋាភិបាលធ្វើអន្តរាគមន៍ ឬមួយព្រឹទ្ធសភាហ្នឹង ខ្ញុំមកហ្នឹងឱ្យជួយអន្តរាគមន៍ឱ្យថ្នាក់ខេត្តថ្នាក់ស្រុកហ្នឹង គេមកសម្រួលជាមួយក្រុមហ៊ុនហ្នឹង ខ្ញុំចង់បានប្លង់ៗ បើមិនបានប្លង់ក៏សុំជាតម្លៃទីផ្សារដែរ តម្លៃគោលនយោបាយសុំតម្លៃទីផ្សារ»។
លោកបន្តថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាល នៅមានភាពចាំបាច់ក្នុងការអភិវឌ្ឍនោះ និងតម្រូវឱ្យពលរដ្ឋចាកចេញ ក៏ពលរដ្ឋស្នើដល់ព្រឹទ្ធសភា និងរដ្ឋាភិបាល ផ្តល់គោលនយោបាយឱ្យបានសមរម្យ និងតាមទីផ្សារ ដើម្បីឱ្យពួកគាត់អាចរកទិញដី ទិញផ្ទះនៅតំបន់ផ្សេងបាន។
ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅតំបន់កោះមាសមួយរូបទៀត អ្នកស្រី វ៉ែន គន ក៏បានស្នើដល់ព្រឹទ្ធសភា ដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លីរបស់ពួកគាត់ឱ្យបានត្រឹមត្រូវផងដែរ ដោយសារតែដីនៅតំបន់កោះមាសនេះ ប្រជាពលរដ្ឋបានរស់នៅ និងអាស្រ័យផលតាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩មក បែរជារដ្ឋាភិបាលប្រគល់ដីនោះទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន ឃុន សៀ អភិវឌ្ឍន៍ទៅវិញ ហើយផ្តល់គោលនយោបាយដោះដូរត្រឹម ៨ដុល្លារក្នុងមួយម៉ែត្រការ៉េ ដែលពួកគាត់មិនអាចយកទៅទិញដី ឬផ្ទះនៅតំបន់ផ្សេងបានឡើយ។
អ្នកស្រីថា៖ «ដីពួកខ្ញុំធ្វើ[ស្រែចម្ការ]តាំងពី៧៩ ហើយមកយកដីពួកខ្ញុំយកទៅដោះដូរទៅឱ្យឈ្មោះ ឃុន សៀ ហើយដល់ពេលគេវៃជាតម្លៃឱ្យពួកខ្ញុំ ៨រៀល[៨ដុល្លារ] ហើយពួកខ្ញុំទទួលយកម៉េចបាន យកទៅធ្វើម៉េចបានអីរស់ យកទៅទិញអីបានធ្វើអីបាន បើកូនចៅខ្ញុំម៉ាគានរគ្នាចឹង គ្រាន់តែលឺសូរ ៨រៀល អ្នកខ្លះទឹកភ្នែកហើយ គេថាម៉ែចេញពីហ្នឹងទៅ យើងមានតែងាប់ មានតែផ្លូវងាប់ ហើយយកចែកគ្នាម៉េចបាន យកទៅរកស៊ីធ្វើអីកើត[…] បើគេយកអភិវឌ្ឍន៍ក៏អភិវឌ្ឍន៍ចុះ ប៉ុន្តែធ្វើម៉េចដោះស្រាយឱ្យពួកខ្ញុំឱ្យបានត្រឹមត្រូវសមរម្យ ពួកខ្ញុំចេញពីហ្នឹងទៅឱ្យបានកូនចៅ និងពួកអ្នកនៅលើកោះហ្នឹង ឱ្យបានគ្នាបានរស់ ឱ្យមានមុខរបរអីឱ្យបានចិញ្ចឹមខ្លួន ចិញ្ចឹមជីវិតបានស្រួលផង ព្រោះអាហារបីពេលវាធ្ងន់ណាស់»។
ក្រោយដាក់ញត្តិទៅកាន់ព្រឹទ្ធសភា តំណាងពលរដ្ឋតំបន់កោះមាស លោក ជុំ សំអឿន ឱ្យដឹងថា មន្ត្រីផ្នែករដ្ឋបាលព្រឹទ្ធសភា បានពិនិត្យញត្តិរបស់ពលរដ្ឋ ប៉ុន្តែតម្រូវឱ្យពួកគាត់ដាក់ឯកសារបន្ថែមដើម្បីឱ្យបានត្រឹមត្រូវ នោះព្រឹទ្ធសភានឹងពន្លឿននីតិវិធីក្នុងការជួយដោះស្រាយបញ្ហារបស់ពលរដ្ឋ។
ជាមួយគ្នានេះ លោក សំអឿន រំពឹងថា ប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ហ៊ុន សែន នឹងជួយអន្តរាគមន៍រកដំណោះស្រាយឱ្យពលរដ្ឋ ព្រោះពួកគាត់ភាពច្រើនជាកសិករ រស់នៅពឹងអាស្រ័យតែលើដីនេះទេ សម្រាប់រស់នៅ និងដាំដំណាំចិញ្ចឹមជីវិត។
លោកថា៖ «មានការធ្វើប្លង់បំពានយកទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន ឃុន សៀ នេះ ហើយចំណែកប្រជាជនទៅជាអត់បានទៅវិញ ចឹងសូមឱ្យសម្តេចតេជោ ប្រធានព្រឹទ្ធសភា មេត្តាជួយៗធ្វើម៉េចជួយដោះស្រាយឱ្យកូនចៅ ធ្វើម៉េចឱ្យបានសេចក្តីសុខ ហើយនិងឱ្យបានដីហ្នឹងសម្រាប់បង្កបង្កើនផលចិញ្ចឹមជីវិត ពីព្រោះកូនចៅមានតែដីប៉ុណ្ណឹងទេ បើសិនជាអត់ដីហ្នឹង យើងអត់ដឹងបានអីរស់ទេ»។
យោងតាមលិខិតមួយរបស់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ចុះថ្ងៃទី២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ រដ្ឋាភិបាលបានអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមហ៊ុន ឃុន សៀ អ៊ីមផង អ៊ិចផត ទិញផ្តាច់ទីតាំងដីកោះមាសទំហំជាង ៣៤០ហិកតា (៣៤០ហិកតា ៣៨អា ០៤សង់ទីអា) ស្ថិតនៅភូមិជ្រោយអំពិល១ សង្កាត់ក្បាលកោះ ខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ និងនៅភូមិកោះប្រាក់ ឃុំភូមិធំ ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល ក្នុងតម្លៃជាង ១០លានដុល្លារ (១០ ២១១ ៤១២ដុល្លារ) ជាថ្នូរក្នុងការកសាងសមិទ្ធផលជូនរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ និងរដ្ឋបាលខេត្តកណ្តាល។
លិខិតរបស់ទីស្តីការ បន្តថា រដ្ឋាភិបាលអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់ថវិកាដែលបានពីការលក់ផ្តាច់ចំនួនជាង ៥លានដុល្លារ (៥ ៤៤៥ ០៤២ដុល្លារ) ជាថ្នូរក្នុងការសាងសង់អគារគណៈបញ្ជាការឯកភាពរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ និងថវិកាចំនួនជាង ៤លានដុល្លារ (៤ ៧៦៦ ៣៧០ដុល្លារ) ជាថ្នូរក្នុងការស្ថាបនាច្រាំងទន្លេ និងការរៀបចំសួនច្បារក្រុងតាខ្មៅ ខេត្តកណ្តាល។ ហើយក្រុមហ៊ុនត្រូវធ្វើការដោះស្រាយគោលនយោបាយ ជូនប្រជាពលរដ្ឋកាន់កាប់អាស្រ័យផលនៅលើទីតាំងដីដោះមាសក្នុងតម្លៃចាប់ពី ៥ ទៅ ៨ដុល្លារក្នុងមួយម៉ែត្រការ៉េ។
ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី បានគូសបញ្ជាក់ទៀតថា អនុញ្ញាតឱ្យរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ និងរដ្ឋបាលខេត្តកណ្តាល ចេញប្រកាសរួចជាមួយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ផ្ទេរកម្មសិទ្ធិកាន់កាប់ទីតាំងកោះមាស ជូនក្រុមហ៊ុនឃុន សៀ អ៊ឹមផង អ៊ិចផត មុនពេលក្រុមហ៊ុនអនុវត្តកាតព្វកិច្ចចំណុចទី១ ដោយពន្ធប្រថាប់ត្រា និងពន្ធផ្សេងៗជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការផ្ទេរសិទ្ធិជាបន្ទុករបស់រដ្ឋ។
អ្នកនាំពាក្យប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ជា ធីរិទ្ធិ មានប្រសាសន៍យ៉ាងខ្លីថា៖«នៅពេលដែលយើងទទួលបានលិខិត យើងនឹងពិនិត្យមើលទៅតាមជាក់ស្តែង តើស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ចក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហានេះជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ ដោយរបៀបណា»។
នាយកទទួលបន្ទុកកិច្ចការទូទៅនៃអង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ លោក អំ សំអាត យល់ថា បើតាមយន្តការ នីតិវិធី និងច្បាប់ គឺមានគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លី ប៉ុន្តែលោកសង្កេតឃើញថា កន្លងមក ការដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លីនៅថ្នាក់ក្រោមជាតិ ហាក់នៅមានកង្វះខាតផ្នែកមធ្យោបាយ នីតិវិធី និងឆន្ទៈក្នុងការដោះស្រាយ ដែលធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ មិនមានទំនុកចិត្ត ហើយបន្តស្វែងរកការអន្តរាគមន៍ពីថ្នាក់ជាតិ ស្ថាប័នកំពូលៗរបស់ជាតិ ឬថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលៗ ដើម្បីឱ្យជួយរកដំណោះស្រាយដល់ពួកគាត់។
លោកបន្តថា នៅពេលដែលពលរដ្ឋប្រើយន្តការរកអន្តរាគមន៍ពីថ្នាក់ជាតិ ឬថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលៗ វាធ្វើឱ្យការរកដំណោះស្រាយមានការអូសបន្លាយពេលយូរ ធ្វើឱ្យគ្មានទំនុកចិត្តលើអាជ្ញាធរថ្នាក់ក្រោមជាតិ និងប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ដែលការណ៍នេះ រដ្ឋាភិបាលគួរតែពន្លឿននីតិវិធីក្នុងការដោះស្រាយ។
លោកថា៖ «ចឹងចំពោះបញ្ហានេះ ខ្ញុំយល់ឃើញថា គួរតែមានការពន្លឿននីតិវិធីក្នុងការដោះស្រាយទៅលើបញ្ហាទាំងអស់នេះ ឱ្យបានចប់ ឱ្យបានឆាប់វាកាន់តែល្អ ដើម្បីកុំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ទៅដល់ភាគីទាំងសង្ខាង ហើយការអភិវឌ្ឍ នណារៗក៏ចូលរួមដែរក្នុងការអភិវឌ្ឍ អ្នកណាមិនចង់បានការអភិវឌ្ឍ ប៉ុន្តែធ្វើយ៉ាងណា ការអភិវឌ្ឍហ្នឹងគឺប្រកបដោយតម្លាភាព និងយុត្តិធម៌ ហើយប្រសិនបើក្រុមហ៊ុនឯកជនទទួលបានការអភិវឌ្ឍនៅតំបន់ហ្នឹង ប្រជាពលរដ្ឋដែលគាត់កាន់កាន់អាស្រ័យផលកន្លងមក គួរតែត្រូវបានដោះស្រាយជាមុន មុននឹងផ្តល់ជូនក្រុមហ៊ុនឯកជនកាន់កាប់»។
អ្នកអភិវឌ្ឍន៍ដីធ្លីដ៏លេចធ្លោនៅកម្ពុជា លោក ឃុន សៀ បានទទួលងារជាអ្នកឧកញ៉ា កាលពីឆ្នាំ២០០៨ ហើយនៅឆ្នាំ២០២១ លោក ឃុន សៀ បានចាក់ដីលប់ច្រាំងទន្លេមេគ្គងដើម្បីសាងសង់ទីក្រុងរណប ទំហំ៧០ហិកតា នៅក្រុងអរិយក្សត្រ។ ពលរដ្ឋធ្លាប់លើកឡើងប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកថា ក្រោមគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍នេះ ពួកគេមិនត្រូវបានគេជូនដំណឹងជាមុនទេ៕
