ច្រកព្រំដែន Rafah រវាងតំបន់ហ្គាហ្សា និងប្រទេសអេស៊ីប ត្រូវបានបើកឡើងវិញដោយអ៊ីស្រាអែល សម្រាប់មនុស្សមួយចំនួនតូច ដែលធ្វើដំណើរដោយថ្មើរជើង ខណៈដែលកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងការទូតដ៏ផុយស្រួយ ក្នុងការធ្វើឱ្យជម្លោះមានស្ថិរភាព កំពុងបោះជំហានទៅមុខបន្តិចម្តងៗ។
កងកម្លាំងអ៊ីស្រាអែល បានគ្រប់គ្រងច្រក Rafah ដែលជាច្រកចេញចូលតែមួយគត់របស់ហ្គាហ្សា មិនជាប់ជាមួយអ៊ីស្រាអែល កាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤ ដោយបានពណ៌នាថា វាចាំបាច់ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរត់ពន្ធអាវុធដោយក្រុមហាម៉ាស។ វិធានការនេះ បានធ្វើឱ្យទឹកដីនេះ ត្រូវបានកាត់ផ្តាច់ និងបង្កកផ្លូវដង្ហើមដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីន ដែលស្វែងរកសេវាព្យាបាល ការធ្វើដំណើរ និងការជួញដូរ។
អ៊ីស្រាអែល បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា រាល់ការឆ្លងកាត់ច្រកព្រំដែននេះ នឹងត្រូវស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យសន្តិសុខរួមគ្នារវាងអ៊ីស្រាអែល និងអេស៊ីប ហើយសម្រាប់ពេលនេះ មានតែជនជាតិប៉ាឡេស្ទីនដែលមានរបួស និងមានជំងឺមួយចំនួនតូចប៉ុណ្ណោះ ក្នុងចំណោមរាប់ម៉ឺននាក់ នឹងត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចាកចេញជារៀងរាល់ថ្ងៃ។
យោងតាមមន្ត្រីអេស៊ីបម្នាក់ដែលសុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះ បានប្រាប់សារព័ត៌មាន AP ថា មានតែជនជាតិប៉ាឡេស្ទីន ៥០ នាក់ប៉ុណ្ណោះ នឹងត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យឆ្លងកាត់ក្នុងទិសដៅនីមួយៗ នៅថ្ងៃដំបូងនៃប្រតិបត្តិការ។
មុនពេលសង្គ្រាម ច្រក Rafah គឺជាបង្អួចតែមួយគត់របស់ហ្គាហ្សាទៅកាន់ពិភពខាងក្រៅ ដែលមិនត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយអ៊ីស្រាអែល។ ការបើកឡើងវិញនេះ អាចជួយសម្រួលដល់ការទទួលបានសេវាព្យាបាល អនុញ្ញាតឱ្យមានការធ្វើដំណើរទៅក្រៅប្រទេសក្នុងកម្រិតមានកំណត់ និងអាចឱ្យមានការទៅសួរសុខទុក្ខសមាជិកគ្រួសារក្នុងប្រទេសអេស៊ីប ដែលមានជនជាតិប៉ាឡេស្ទីនរាប់ម៉ឺននាក់កំពុងរស់នៅរួចស្រាប់។
ជនស៊ីវិលរាប់ពាន់នាក់ បានចុះឈ្មោះជាមួយអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ដើម្បីជម្លៀសចេញទៅព្យាបាល។ ក្រសួងសុខាភិបាលហ្គាហ្សា បាននិយាយថា មានអ្នកជំងឺយ៉ាងហោចណាស់ ២០,០០០ នាក់ កំពុងរង់ចាំចាកចេញ។ យោងតាមអង្គការគ្រូពេទ្យគ្មានព្រំដែន (MSF) មនុស្សច្រើនជាងម្នាក់ក្នុងចំណោមប្រាំនាក់នៃអ្នកជំងឺទាំងនោះ គឺជាកុមារ។ អ្នកមានជំងឺរួមមានអ្នកជំងឺមហារីកជាង ១១,០០០ នាក់។
ការវាយប្រហារតាមអាកាសរបស់អ៊ីស្រាអែលលើមន្ទីរពេទ្យ បានធ្វើឱ្យប្រព័ន្ធសុខាភិបាលប៉ាឡេស្ទីនក្លាយជាគំនរបាក់បែក។ កាលពីខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ អ៊ីស្រាអែលបានបំផ្លាញមន្ទីរពេទ្យព្យាបាលជំងឺមហារីកឯកទេសតែមួយគត់របស់ហ្គាហ្សា។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក គ្រូពេទ្យត្រូវបានបង្ខំឱ្យទៅធ្វើការក្នុងគ្លីនិកបណ្តោះអាសន្ន ដោយប្រតិបត្តិការដោយស្ទើរតែគ្មានធនធាន រួមទាំងឧបករណ៍ចាំបាច់សម្រាប់ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យផងដែរ។
យោងតាមមន្ត្រីសុខាភិបាលក្នុងតំបន់ហ្គាហ្សា មានមនុស្សប្រហែល ៤,០០០ នាក់ ដែលមានលិខិតបញ្ជូនជាផ្លូវការសម្រាប់ការព្យាបាលទៅកាន់ប្រទេសទីបី ប៉ុន្តែមិនអាចឆ្លងកាត់ព្រំដែនបាន។
លោក Tamer al-Burai អាយុ ៥០ ឆ្នាំ ដែលមានជំងឺស្ទះដង្ហើមពេលសម្រាក និងត្រូវពឹងផ្អែកលើម៉ាស៊ីន CPAP ដើម្បីដកដង្ហើម បានប្រាប់ Reuters ថា៖ «ខ្ញុំបានអំពាវនាវដល់ក្រុមមនុស្សធម៌ អង្គការសុខភាពពិភពលោក អាជ្ញាធរប៉ាឡេស្ទីន ឬនរណាក៏បាន ដើម្បីឱ្យខ្ញុំអាចចាកចេញ សង្គ្រោះជីវិត និងជួបជុំគ្រួសារវិញ»។
សម្រាប់អ្នកខ្លះ ការបើកឡើងវិញនេះគឺយឺតពេលទៅហើយ។ កញ្ញា Dalia Abu Kashef អាយុ ២៨ ឆ្នាំ បានស្លាប់កាលពីសប្តាហ៍មុន ខណៈកំពុងរង់ចាំការអនុញ្ញាតឆ្លងដែនដើម្បីប្តូរថ្លើម។
ស្វាមីរបស់នាង លោក Muatasem El-Rass បានប្រាប់ Reuters ថា៖ «យើងរកបានអ្នកស្ម័គ្រចិត្តម្នាក់ ដែលជាបងប្រុសរបស់នាង ដែលត្រៀមខ្លួនបរិច្ចាគផ្នែកខ្លះនៃថ្លើមរបស់គាត់។ យើងបានរង់ចាំឱ្យច្រកព្រំដែនបើក ដើម្បីយើងអាចធ្វើដំណើរទៅវះកាត់ ដោយសង្ឃឹមថានឹងមានលទ្ធផលល្អ។ ប៉ុន្តែស្ថានភាពរបស់នាងបានធ្លាក់ចុះដុនដាបខ្លាំង ហើយនាងក៏បានស្លាប់»។
អង្គការសុខភាពពិភពលោក និយាយថា មនុស្ស ៩០០ នាក់ រួមទាំងកុមារ និងអ្នកជំងឺមហារីក បានស្លាប់បាត់បង់ជីវិតរួចទៅហើយ ខណៈកំពុងរង់ចាំការជម្លៀសចេញ។
ការបើកច្រក Rafah ក្នុងកម្រិតមានកំណត់នេះ ក៏ផ្តល់ឱកាសដ៏កម្រសម្រាប់ក្រុមគ្រួសារដែលបែកបាក់គ្នាដោយសារសង្គ្រាមជាងពីរឆ្នាំ ឱ្យបានជួបជុំគ្នាវិញ។ គ្រួសារជាច្រើនដែលបានភៀសខ្លួនទៅទីក្រុងគែរ តាំងពីដើមសង្គ្រាម មិនដែលរំពឹងថានឹងត្រូវស្នាក់នៅទីនោះយូរយ៉ាងនេះទេ៕
