លោក សេង វណ្ណលី អ្នកតាមដានភូមិសាស្ត្រនយោបាយតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក បានបង្ហោះសារវិភាគបែប ស៊ីជម្រៅថ្មីមួយលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុករបស់លោកនៅថ្ងៃនេះ អំពីស្ថានភាពនយោបាយកម្ពុជានៅដើមឆ្នាំ២០២៦ ដោយផ្តោតសំខាន់លើករណី លោក កឹម សុខា និងផលប៉ះពាល់ដល់ការគ្រប់គ្រងអំណាចរបស់រដ្ឋាភិបាលឯកបក្ស។
លោកបានសង្កេតឃើញថា បើទោះបីជា លោក កឹម សុខា ត្រូវបានកាត់ទោសឱ្យជាប់ឃុំក្នុងផ្ទះរយៈពេល ២៧ឆ្នាំ តាំងពីឆ្នាំ២០២៣ ក៏ដោយ ប៉ុន្តែការលើកពេលសវនាការឧទ្ធរណ៍ម្តងហើយម្តងទៀត រហូតមកដល់ដើមឆ្នាំ២០២៦នេះ បង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពីចេតនានយោបាយក្នុងការរក្សាមេដឹកនាំបក្សប្រឆាំងរូបនេះ ឱ្យស្ថិតក្នុងស្ថានភាពមន្ទិលផ្លូវច្បាប់ជាអចិន្ត្រៃយ៍។
តាមរយៈការវិភាគរបស់លោក ការបន្តឃុំខ្លួននេះ គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រ «រឹតផង បន្ធូរផង» របស់លោក ហ៊ុន សែន ដើម្បីធានាថា ការផ្ទេរអំណាចទៅឱ្យលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត អាចប្រព្រឹត្តទៅបានដោយគ្មានការរារាំង ឬការត្រួតពិនិត្យពីកម្លាំងប្រឆាំង ខណៈដែលអ្នកគាំទ្រ លោក កឹម សុខា និងលោក សម រង្ស៊ី ត្រូវបាត់បង់តំណាង និងសិទ្ធិអំណាចក្នុងការចូលរួមសម្រេចចិត្តលើជោគវាសនាប្រទេសជាតិ។
លោក សេង វណ្ណលី បានបង្ហាញនូវសេណារីយ៉ូសំខាន់ចំនួនបី ដែលរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាអាចនឹងទទួលបានផលចំណេញយ៉ាងធំធេង ប្រសិនបើមានការដោះលែង លោក កឹម សុខា។
សេណារីយ៉ូដំបូង គឺការស្តារឡើងវិញនូវទំនាក់ទំនងការទូត និងសេដ្ឋកិច្ចជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសហភាពអឺរ៉ុប ដែលអាចជួយឱ្យកម្ពុជាចរចាស្តារប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពាណិជ្ជកម្ម EBA ពេញលេញ និងជៀសផុតពីការដាក់ទណ្ឌកម្មពន្ធខ្ពស់ពីអាមេរិក ដែលជាកត្តាចាំបាច់សម្រាប់សង្គ្រោះការងារកម្មកររាប់លាននាក់ និងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងមានសភាពថមថយ។
សេណារីយ៉ូទីពីរ ដែលកាន់តែមានសារៈសំខាន់នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ គឺការប្រើប្រាស់ការដោះលែង លោក កឹម សុខា ជាឧបករណ៍សម្រាប់កសាងសាមគ្គីភាពជាតិ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងវិបត្តិព្រំដែនជាមួយប្រទេសថៃ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងកាលៈទេសៈដែលកម្ពុជារងការគំរាមកំហែងពីខាងក្រៅ ការផ្សះផ្សានយោបាយផ្ទៃក្នុង នឹងក្លាយជា «ខែលការពារជាតិ» ដ៏រឹងមាំ ដែលជួយបង្កើនប្រជាប្រិយភាព និងភាពស្របច្បាប់ដល់រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅលើឆាកអន្តរជាតិ។
ចំណែកសេណារីយ៉ូទីបី គឺការបង្កើតនូវប្រព័ន្ធប្រជាធិបតេយ្យបែបចម្រុះពណ៌ ដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រង ដោយការអនុញ្ញាតឱ្យលោក កឹម សុខា វិលត្រឡប់មកដឹកនាំកម្លាំងប្រឆាំងក្នុងស្រុកវិញ ក្នុងកម្រិតមួយ ដែលមិនបង្កហានិភ័យដល់អំណាចរបស់គណបក្សកាន់អំណាច។
យុទ្ធសាស្ត្រនេះ នឹងជួយឱ្យរដ្ឋាភិបាលកាត់បន្ថយសម្ពាធពីអន្តរជាតិ និងជួយកាត់បន្ថយភាពស្របច្បាប់របស់កម្លាំងប្រឆាំងនៅក្រៅប្រទេស។
លោក សេង វណ្ណលី ឱ្យដឹងបន្ថែមថា ជាការពិតណាស់បើពិនិត្យទៅលើការលើកពេលសវនាការ កាលពីចុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ វាបានបង្ហាញឱ្យឃើញកាន់តែច្បាស់ថា ប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍នយោបាយ ហើយថាការរក្សា លោក កឹម សុខា ឱ្យស្ថិតក្នុងមន្ទិលផ្លូវច្បាប់ជាអចិន្ត្រៃយ៍បែបនេះ ជាការផ្តល់លទ្ធភាពឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រជាជន អាចរឹតបន្តឹង ឬបន្ធូរបន្ថយតាមស្ថានការណ៍ជាក់ស្តែង ជាពិសេសគឺដើម្បីធានាថា ក្នុអំឡុងពេលអន្តរកាលអំណាច លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត គ្មានកម្លាំងប្រឆាំងណាមួយអាចងើបឡើងបានទេ និងមួយទៀតការមិនចង់បញ្ចប់រឿងនេះ ក៏ដោយសារតែ លោក ហ៊ុន សែន ចង់ជៀសវាងការកាត់ទោស លោក កឹម សុខា ឱ្យជាប់ពន្ធនាគារទាំងស្រុងដែលអាចធ្វើឱ្យ លោក កឹម សុខា ក្លាយជាមនុស្សដែលគេអាណិត និងគោរពខ្លាំងពេកក្នុងនាមជាអ្នករងគ្រោះ ដោយសារតែនយោបាយ ដែលអាចនាំឱ្យមានការតវ៉ា ឬសម្ពាធពីអន្តរជាតិកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។
ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញ លោកថា ការដោះលែងលោក កឹម សុខា ជាខែលការពារក្នុងបរិបទជម្លោះព្រំដែនជាមួយថៃ ដែលលោកគិតថា មានសារសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ព្រោះនៅក្នុងវិវាទជាមួយថៃនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥ និង២០២៦នេះ កម្ពុជាត្រូវការភាពស្របច្បាប់ និងការគាំទ្រពីអន្តរជាតិ ដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន។
ត្រង់ចំនុចនេះ លោកបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បន្តផាត់ចេញកម្លាំងនយោបាយក្នុងស្រុក និងបន្តឃុំខ្លួនអ្នកទោសមនសិកា រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ត្រូវប្រឈមនឹងគម្លាតនៃភាពស្របច្បាប់ដែលធ្វើឱ្យសហគមន៍អន្តរជាតិ មានការរារែកក្នុងការជួយជ្រុំជ្រែងកម្ពុជា។
ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញ ការដោះលែងលោក កឹម សុខា នឹងក្លាយជាសកម្មភាព បង្ហាញពីភាពស្មោះត្រង់ក្នុងការបង្រួបបង្រួមជាតិ ដែលវានឹងជួយពង្រឹងកម្លាំងការទូតរបស់ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ឱ្យកាន់តែមានឥទ្ធិពល និងអាចនិយាយក្នុងនាមតំណាងឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់និន្នាការនយោបាយ។
លោកថា៖ «ផ្ទុយទៅវិញបើសាមគ្គីភាពជាតិ មានត្រឹមតែលើវោហាសាស្ត្រ វានឹងក្លាយជាចំនុចខ្សោយដែលសត្រូវខាងក្រៅអាចយកមកប្រើប្រាស់ ដើម្បីវាយប្រហារមកលើរូបភាពរដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន។ ចំពោះបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចវិញ ទោះបីមានកិច្ចព្រមព្រៀងបញ្ចុះពន្ធមកត្រឹម១៩%ក៏ដោយ ក៏ប៉ុន្តែកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ មានភ្ជាប់មកជាមួយនូវលក្ខខណ្ឌត្រួតពិនិត្យយ៉ាងតឹងតែង និងតឹងរឹងលើការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងសិទ្ធិការងារពីសហរដ្ឋអាមេរិក»។
ការណ៍នេះ លោកគិតថា ការបន្តឃុំខ្លួន លោក កឹម សុខា នៅតែជាឧបសគ្គធំបំផុតសម្រាប់ការស្តារឡើងវិញនូវប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពាណិជ្ជកម្ម(EBA)ពេញលេញ ពីសហគមន៍អឺរ៉ុបផង និងការកសាងទំនុកចិត្ត ជាមួយរដ្ឋាភិបាល លោក ដូណាល់ ត្រាំ ផងដែរ។ ការណ៍នេះ លោកគិតថា ការដោះលែងលោក កឹម សុខា នឹងជួយឱ្យលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត មានជំហររឹងមាំក្នុងការចរចា និងមានការលើកលែងពន្ធបន្ថែមទៀត។
លើសពីនេះ លោកថា នឹងជួយទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគិតបរទេស ឱ្យវិលត្រឡប់មកវិញដែលវាជួយទប់ទល់នឹងកំណើនសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងថយចុះមកត្រឹម៤%នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ។
លើសពីនេះ លោក វណ្ណលី គិតថា ការប្រើប្រាស់ច្បាប់សញ្ជាតិថ្មីកំពុងបង្កការភ័យខ្លាចយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសអនុក្រឹត្យ កាលពីខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ ដែលត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យដកសញ្ជាតិខ្មែរ ដែលត្រូវបានចោទថាជាអ្នកបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សន្តិសុខជាតិ។
ត្រង់ចំនុចនេះ លោកថា សម្រាប់អ្នកគាំទ្រ លោក កឹម សុខា និងលោក សម រង្ស៊ី ជាសម្ពាធដ៏ធ្ងន់ធ្ងរដែលធ្វើឱ្យពួកគាត់បាត់បង់នូវក្តីសង្ឃឹម និងភាពជាអ្នកតំណាង។ ប៉ុន្តែលោកថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលជ្រើសរើសយកសេណារីយ៉ូនយោបាយពហុនិយម ដែលត្រូវបានត្រួតពិនិត្យដោយអនុញ្ញាតឱ្យ លោក កឹម សុខា មានសេរីភាព មានតួនាទីនៅក្នុងសង្គម វានឹងជួយកាត់បន្ថយភាពតានតឹងផ្ទៃក្នុង នៅក្នុងស្រុកផង និងផ្តល់សន្ទុះសុវត្ថិភាពសម្រាប់ការបញ្ចេញមតិ។
លោកថា៖ «ខ្ញុំគិតថា រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ត្រូវតែប្រើប្រាស់ឱកាសដែលជាតិកំពុងតែជួបការលំបាកនេះ ដើម្បីធ្វើការពិចារណានូវបរិយាកាសនយោបាយនេះឡើងវិញ ព្រោះសន្តិសុខជាតិដ៏រឹងមាំ គឺត្រូវផ្អែកលើការផ្សះផ្សាជាតិ ការគោរពនីតិរដ្ឋពិតប្រាកដ ជាជាងការបង្ក្រាបនិងការប្រើប្រាស់វោហាសាស្ត្រប្រជាភិថុតិជារឿយៗបាទ»។
លើសពីនេះ លោកថា រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត គួរតែប្រើប្រាស់វិបត្តិព្រំដែនជាឱកាសមាសសម្រាប់ការផ្សះផ្សាជាតិ និងពង្រឹងឯករាជ្យភាពនៃប្រព័ន្ធតុលាការ ដើម្បីកសាងគ្រឹះសន្តិសុខសេដ្ឋកិច្ច និងអធិបតេយ្យភាពជាតិឱ្យបានរឹងមាំសម្រាប់ថ្ងៃអនាគត៕
