ទីភ្នាក់ងារនាវាចរណ៍របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ កាលពីថ្ងៃទី២៥ខែមិថុនា បានថ្លែងថា ខ្លួននឹងផ្អាកកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជម្លៀសប្រជាជន ដើម្បីនាំយកនាវារាប់រយគ្រឿងដែលជាប់គាំង ចេញតាមច្រកសមុទ្រ Hormuz បន្ទាប់ពីមាននាវាមួយគ្រឿងត្រូវបានវាយប្រហារនៅក្នុងឈូងសមុទ្រអូម៉ង់ (Gulf of Oman)។
លោក Arsenio Dominguez អគ្គលេខាធិការនៃអង្គការនាវាចរណ៍អន្តរជាតិ (IMO) របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ បានថ្លែងនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា៖ «ខ្ញុំទទួលបានព័ត៌មានអំពីការវាយប្រហារមួយនៅថ្ងៃនេះ នៅក្នុងឈូងសមុទ្រអូម៉ង់ លើនាវាមួយគ្រឿងដែលបានឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រ Hormuz»។ លោកបន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំបានសម្រេចចិត្តផ្អាកការអនុវត្តជាបណ្តោះអាសន្ន ដើម្បីបញ្ជាក់ឡើងវិញថា ការធានាសុវត្ថិភាពចាំបាច់នៅតែបន្តមានសម្រាប់នាវាទាំងឡាយ ដែលស្ថិតក្នុងបញ្ជីជម្លៀសរបស់យើង និងនាវាទាំងអស់នៅក្នុងតំបន់»។
មជ្ឈមណ្ឌលប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មដែនសមុទ្រចក្រភពអង់គ្លេស បាននិយាយកាលពីព្រឹកថ្ងៃទី២៥ខែមិថុនាថា នាវាដឹកទំនិញមួយគ្រឿងនៅក្រៅឆ្នេរសមុទ្រអូម៉ង់ ត្រូវបានវាយប្រហារដោយ «គ្រាប់ផ្លោងមិនស្គាល់អត្តសញ្ញាណ» ដែលបណ្តាលឱ្យខូចខាតដល់ដំបូលបញ្ជា (bridge) របស់នាវា។
ទោះបីជាមាននាវាខ្លះបន្តឆ្លងកាត់ក៏ដោយ ប៉ុន្តែប្រទេសអ៊ីរ៉ង់បានព្រមានកាលពីថ្ងៃទី២៥ខែមិថុនាថា នាវាណាដែលមិនធ្វើដំណើរតាមផ្លូវដែលខ្លួនបានអនុម័ត គឺនៅជិតឆ្នេរសមុទ្រអ៊ីរ៉ង់ «នឹងត្រូវដោះស្រាយទៅតាមនោះ»។ កងទ័ពជើងទឹកនៃឆ្មាំបដិវត្តន៍ (Revolutionary Guard Navy) បានព្រមានថា ការឆ្លងកាត់ក្រៅពីផ្លូវនោះគឺ «មានគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំង និងត្រូវបានហាមឃាត់» ដោយបាននិយាយថា «កាលពីប៉ុន្មានម៉ោងមុននេះ ដោយគ្មានការជូនដំណឹងជាមុន ឬការសម្របសម្រួលជាមួយសាធារណរដ្ឋឥស្លាមអ៊ីរ៉ង់ អាជ្ញាធរមួយចំនួនបានប្រកាសផ្លូវថ្មីមួយ សម្រាប់ចរាចរណ៍នាវានៅក្នុងច្រកសមុទ្រ Hormuz» និងបានព្រមានថា «នាវាដែលល្មើសណាមួយនឹងត្រូវដោះស្រាយទៅតាមនោះ»។
កិច្ចព្រមព្រៀងរយៈពេល ៦០ ថ្ងៃ ដំបូងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីរ៉ង់ បាននាំមកនូវការធូរស្រាលដល់ទីផ្សារថាមពល ប៉ុន្តែភាគីទាំងពីរបានជួបប្រទះនឹងជម្លោះជាសាធារណៈជុំវិញលក្ខខណ្ឌនៃកិច្ចព្រមព្រៀងនោះ។ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសសហរដ្ឋអាមេរិក លោក Marco Rubio ដែលកំពុងធ្វើទស្សនកិច្ចនៅបណ្តាប្រទេសក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រ បាននិយាយកាលពីថ្ងៃ២៥មិថុនាថា ផ្ទៃទឹកនៃច្រកសមុទ្រ Hormuz «មិនមែនជាកម្មសិទ្ធិរបស់រដ្ឋជាតិណាមួយឡើយ»។
លោក Halvor Ellefsen នាយកក្រុមហ៊ុនដេកើងនាវា Fearnleys Shipbrokers បានប្រាប់ NBC News ថា៖ «អ្វីភាគច្រើនដែលយើងបានឃើញរហូតមកដល់ពេលនេះ គឺការដឹកជញ្ជូនទំនិញដែលមានស្រាប់ចេញទៅក្រៅ មិនសូវមាន ឬស្ទើរតែគ្មានការផ្ទុកទំនិញថ្មីនៅក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រនោះទេ លើកលែងតែជនជាតិអ៊ីរ៉ង់»។
ក្រុមហ៊ុន Lloyd’s List Intelligence ក៏បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីរាយការណ៍សង្ខេបមួយកាលពីថ្ងៃទី២៥ខែមិថុនាដែរថា៖ «នាវាដឹកប្រេងហាក់ដូចជាកំពុងប្រញាប់ប្រញាល់ដើម្បីទាញយកផលប្រយោជន៍ពីឱកាសរយៈពេល ៦០ ថ្ងៃ ក្នុងការដឹកជញ្ជូនប្រេងឆៅពីតំបន់ឈូងសមុទ្រមជ្ឈិមបូព៌ា មុនពេលការបើកច្រកសមុទ្រ Hormuz ឡើងវិញនេះត្រូវផុតកំណត់»។
ទន្ទឹមនឹងនេះ ប្រទេសអូម៉ង់បានចេញសេចក្តីណែនាំ កាលពីថ្ងៃទី២៤ខែមិថុនា សម្រាប់នាវាដែលធ្វើដំណើរតាមបណ្តោយឆ្នេរសមុទ្ររបស់ខ្លួន ប៉ុន្តែការព្រមានរបស់កងទ័ពជើងទឹកអ៊ីរ៉ង់ប្រឆាំងនឹងការប្រើប្រាស់ផ្លូវនោះ បានធ្វើឱ្យបញ្ហាកាន់តែស្មុគស្មាញ ខណៈដែលអ៊ីរ៉ង់បានគិតថ្លៃសេវាឆ្លងកាត់ដែនទឹករបស់ខ្លួន។
ប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ បានមានប្រសាសន៍ថា ទីក្រុងតេអេរ៉ង់បានប្រាប់សហរដ្ឋអាមេរិក បន្ទាប់ពីកិច្ចព្រមព្រៀងកាលពីសប្តាហ៍មុនថា មិនមានការទាមទារថ្លៃសេវាឆ្លងកាត់នោះទេ។ លោក Rubio បាននិយាយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ នៅក្នុងប្រទេសបារ៉ែនថា «គ្មានប្រទេសណាមួយនៅលើផែនដីនេះ មានសិទ្ធិគិតថ្លៃចំពោះការប្រើប្រាស់ផ្លូវទឹកអន្តរជាតិនោះទេ»។
អ្នកការទូតជាន់ខ្ពស់ម្នាក់របស់អារ៉ាប់រួម លោក Anwar Gargash ក៏បានព្រមានកាលពីថ្ងៃទី២៥ខែមិថុនាផងដែរថា «តថភាពភូមិសាស្ត្រនយោបាយថ្មី មិនអាចត្រូវបានបង្ខំឱ្យអនុវត្តលើបណ្តាប្រទេសអារ៉ាប់ក្នុងតំបន់ឈូងសមុទ្រ ជាលទ្ធផលនៃការឈ្លានពានដ៏ក្បត់នោះឡើយ»។
លោកបានសរសេរនៅលើបណ្តាញសង្គម X ថា៖ «ការបង្ខំឱ្យទទួលយកការខិតខំដែលកើតចេញពីការឈ្លានពាន មិនបង្កើតឱ្យមានស្ថិរភាពនោះទេ ប៉ុន្តែវាជាការសាបព្រោះគ្រាប់ពូជនៃភាពមិនចុះសម្រុង និងជម្លោះនាពេលអនាគតទៅវិញ។ នេះគឺជាអ្វីដែលអនុវត្តយ៉ាងជាក់ស្តែងចំពោះច្រកសមុទ្រ Hormuz»៕









