តុលាការកំពូល កាលពីថ្ងៃទី៣០ខែមិថុនា បានរារាំងការប៉ុនប៉ងរបស់ប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ក្នុងការកំណត់សិទ្ធិទទួលបានសញ្ជាតិតាមកំណើត (Birthright Citizenship) សម្រាប់អ្នកដែលកើតនៅលើទឹកដីសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលនេះជាការវាយប្រហារយ៉ាងខ្លាំងដល់របៀបវារៈរបស់លោក។
តុលាការដែលបានបែងចែកសំឡេង ៦ ទល់នឹង ៣ បានកាត់សេចក្តីថា បទបញ្ជាប្រតិបត្តិដែលលោក ត្រាំ បានចេញកាលពីថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលជាថ្ងៃដំបូងនៃអាណត្តិទីពីររបស់លោក គឺខុសច្បាប់ ដោយសារវាបានរំលោភលើវិសោធនកម្មទី១៤ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។ នេះគឺជាការចាញ់ក្តីដ៏សំខាន់លើកទីបីរបស់លោក ត្រាំ នៅតុលាការកំពូលក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែថ្មីៗនេះ បន្ទាប់ពីរឿងក្តីពន្ធគយ និងរឿងក្តីបណ្តេញសមាជិកធនាគារកណ្តាល។
នៅក្នុងការសរសេរសម្រាប់សំឡេងភាគច្រើន ប្រធានចៅក្រម ចន រ៉ូបឺតស៍ (John Roberts) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សញ្ជាតិ ទាំងកាលពីមុន និងបច្ចុប្បន្ន គឺជាសិទ្ធិក្នុងការទទួលបានសិទ្ធិ — ដើម្បីចូលរួមដោយសេរីនៅក្នុងសហគមន៍នយោបាយរបស់យើង»។ លោកបានបន្ថែមថា វិសោធនកម្មទី១៤ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីធានាសិទ្ធិទាំងនេះ៖ «យើងរក្សាការសន្យានោះនៅថ្ងៃនេះ»។ ចំណែកឯចៅក្រមអភិរក្សនិយមបីរូប រួមមានលោក ថូម៉ាស, លោក អាលីតូ និងលោក ហ្គរស្វុច បានបោះឆ្នោតគាំទ្រលោក ត្រាំ។
នៅក្រោមសំណើរបស់លោក ត្រាំ សិទ្ធិទទួលបានសញ្ជាតិតាមកំណើតនឹងត្រូវកំណត់ចំពោះតែអ្នកដែលមានឪពុក ឬម្តាយយ៉ាងហោចណាស់ម្នាក់ជាពលរដ្ឋអាមេរិក ឬជាអ្នកស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ប៉ុណ្ណោះ។
បន្ទាប់ពីសេចក្តីសម្រេចនេះ លោក ត្រាំ បានជំរុញសភាលើបណ្តាញសង្គម Truth Social ថា៖ «មិនចាំបាច់មានវិសោធនកម្មរដ្ឋធម្មនុញ្ញដ៏វែងឆ្ងាយ និងពិបាកអនុវត្តនោះទេ! សភាគួរតែចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីធ្វើការលើការបញ្ចប់សិទ្ធិទទួលបានសញ្ជាតិតាមកំណើត… ពួកគេនឹងទទួលបានការគាំទ្រពេញទំហឹង និងទាំងស្រុងពីខ្ញុំ!»។
នៅក្នុងមតិជំទាស់ លោក ថូម៉ាស បានសរសេរថា វិសោធនកម្មនេះគឺសម្រាប់តែអតីតទាសករស្បែកខ្មៅប៉ុណ្ណោះ៖ «រឿងដដែលនេះមិនអាចនិយាយបានឡើយ ចំពោះកូនៗរបស់អ្នកទស្សនាបណ្តោះអាសន្នបរទេស»។
ចំណែកលោក អាលីតូ បានបន្ថែមថា សេចក្តីសម្រេចនេះ «រក្សាទុកនូវការលើកទឹកចិត្តដ៏ខ្លាំងក្លាមួយក្នុងការចូលមក ឬស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសនេះដោយខុសច្បាប់»។
លោកស្រី ស៊ីស៊ីលីយ៉ា វ៉ាង (Cecillia Wang) នាយកច្បាប់ជាតិនៅ ACLU បានថ្លែងថា៖ «សេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការសន្យាជាមូលដ្ឋានរបស់អាមេរិក — ប្រសិនបើអ្នកកើតនៅទីនេះ អ្នកគឺជាពលរដ្ឋអាមេរិក។ ប្រធានាធិបតីមិនអាចផ្លាស់ប្តូររដ្ឋធម្មនុញ្ញដោយបទបញ្ជាប្រតិបត្តិបានឡើយ»។
លោក រ៉ូបឺតស៍ បានគូសបញ្ជាក់ថា អាគុយម៉ង់របស់ភាគីលោក ត្រាំ គឺដូចទៅនឹងអាគុយម៉ង់របស់ភាគីដែលបានចាញ់ក្តីនៅក្នុងរឿងក្តីឆ្នាំ១៨៩៨ (United States v. Wong Kim Ark) ដែរ៖ «ប៉ុន្តែទស្សនៈនេះទទួលបានត្រឹមតែមតិជំទាស់ប៉ុណ្ណោះនៅក្នុងឆ្នាំ១៨៩៨ ហើយទាំងពេលវេលា ឬកាលៈទេសៈ មិនបានផ្លាស់ប្តូរការពិតដែលថាវាមិនមែនជាច្បាប់នោះទេ»៕









