បន្ទាប់ពីលោក ហ៊ុន សែន ជួបសន្ទនាជាមួយក្រុមគ្រួសារលោក កឹម សុខា ហើយលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ជួបជាមួយកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា ដោយចាត់ទុកថា ជំនួបរវាងអ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មី ដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិមក អ្នកឃ្លាំមើល យល់ឃើញថា នេះអាចជាឱកាសសម្រាប់បើកទ្វារសន្ទនានយោបាយឡើងវិញ។
ពួកគេចង់ឃើញមេដឹកនាំនយោបាយគ្រប់ភាគីបន្តពីការជួបជាលក្ខណៈគ្រួសារ ទៅរកការសន្ទនាដោយផ្ទាល់ និងដោះស្រាយបញ្ហាសិទ្ធិនយោបាយ សេរីភាពអ្នកជាប់ឃុំ និងវិបត្តិជាតិផ្សេងៗ ដើម្បីកុំឱ្យពាក្យថា «ឧត្តមប្រយោជន៍ជាតិ» នៅត្រឹមតែសារនយោបាយ ប៉ុន្តែត្រូវធ្វើឱ្យក្លាយជាសកម្មភាពជាក់ស្តែង។
អ្នកជំនាញភូមិសាស្ត្រនយោបាយ លោក សេង វណ្ណលី ប្រាប់វីអូឌីនៅថ្ងៃទី១៧ ខែសីហា ថា ការជួបរវាងលោក ហ៊ុន សែន និងលោក កឹម សុខា អាចជាសញ្ញាវិជ្ជមាននៃការបន្ធូរភាពតានតឹង និងបើកផ្លូវសន្ទនានយោបាយ ប៉ុន្តែក៏អាចត្រូវបានគេមើលឃើញថា ជារូបភាពនយោបាយសម្រាប់បន្ថយសម្ពាធអន្តរជាតិ និងកែលម្អមុខមាត់រដ្ឋាភិបាល។
លោកបន្តថា ដើម្បីបញ្ជាក់ពីការផ្សះផ្សាពិតប្រាកដ មិនមែនជាល្បែងនយោបាយ រដ្ឋាភិបាលគួរបន្តដោយសកម្មភាពជាក់ស្តែង ដូចជា ដោះលែងអ្នកទោសមនសិការ ទម្លាក់បទចោទនយោបាយ ផ្តល់សិទ្ធិនយោបាយពេញលេញដល់លោក កឹម សុខា និងអ្នកនយោបាយផ្សេងទៀត ក៏ដូចជាលោក រ៉ុង ឈុន កញ្ញា សេង ធារី លោក ថាច់ សេដ្ឋា ព្រមទាំងបើកលំហប្រជាធិបតេយ្យ និងការប្រកួតប្រជែងដោយស្មើភាព។ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា តម្លៃពិតនៃជំនួបនេះ គួរត្រូវវាស់តាមសកម្មភាពបន្ទាប់ មិនមែនត្រឹមតែរូបថត និងពាក្យសម្តីឡើយ។
លោក សេង វណ្ណលី ថ្លែងថា៖ «បើសិនបើរូបភាពទាំងនេះគ្រាន់តែជាល្បែងនយោបាយរបស់គណបក្សកាន់អំណាច លោក កឹម សុខា អាចនឹងខាតបង់នូវសេចក្ដីទុកចិត្តពីអ្នកគាំទ្រ ដែលចង់ឃើញការតស៊ូនយោបាយច្បាស់លាស់ និងអាចត្រូវបានគេមើលឃើញថាត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាឧបករណ៍នយោបាយ ដើម្បីសម្រួលរូបភាពរដ្ឋាភិបាល ឬក៏ផ្ដល់ភាពស្របច្បាប់ដល់រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត។ ប៉ុន្តែលោកក៏អាចចំណេញខ្លះនៅក្នុងទស្សនៈផ្ទាល់ខ្លួន ដូចជាការទទួលបានការបន្ធូរបន្ថយលក្ខខណ្ឌនៃការរស់នៅ ឬក៏ការបើកផ្លូវឱ្យមានការប្រស្រ័យទាក់ទងគ្នារវាងក្រុម កឹម សុខានិយម និងក្រុមថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រជាជន»។
ចំណែកអ្នកតាមការអភិវឌ្ឍសង្គម លោកបណ្ឌិត មាស នី មើលឃើញថា ជំនួបរវាងគ្រួសារមេដឹកនាំនយោបាយដែលធ្លាប់ប្រឈមមុខគ្នាខ្លាំង អាចជាសញ្ញាវិជ្ជមាននៃការបើកផ្លូវទៅរកការផ្សះផ្សា និងឯកភាពជាតិ ប៉ុន្តែបទពិសោធន៍ពីជំនួបរវាងគ្រួសារ សម រង្ស៊ី និងគ្រួសារ ហ៊ុន សែន កន្លងមក បង្ហាញថា ភាពស្និទ្ធស្នាលអាចប្រែជាជម្លោះវិញ ប្រសិនបើភាគីទាំងពីរមិនផ្តល់តម្លៃ និងគោរពគ្នាទៅវិញទៅមក។ លោកថា នៅពេលនេះវាឆាប់ពេកក្នុងការព្យាករណ៍ថា លទ្ធផលនឹងទៅជាយ៉ាងណា ប៉ុន្តែសញ្ញាសំខាន់នឹងស្ថិតនៅលើសកម្មភាពបន្ទាប់របស់អ្នកដឹកនាំ។ ទោះយ៉ាងណា លោកបណ្ឌិត មាស នី សង្កត់ធ្ងន់ថា ជោគជ័យនៃការឯកភាពជាតិអាស្រ័យលើឆន្ទៈ និងការប្តេជ្ញាចិត្តពិតប្រាកដរបស់មេដឹកនាំទាំងសងខាង។
លោកបណ្ឌិត មាស នី ថ្លែងថា៖ «បើពួកគាត់មានឧត្តមគតិខ្ពស់ក្នុងការផ្សះផ្សាជាតិ បង្រួបបង្រួមជាតិ ខ្ញុំគិតថា គាត់អាចនឹងធ្វើបាន គាត់អាចនឹងធ្វើបន្តទៅទៀតបាន អញ្ចឹងយើងនឹងរង់ចាំមើលភាគបន្ទាប់ទៀតថា តើក្រោយពីជួបហើយ អាចមានស្ថានភាពធូរស្រាល ដែលលើរឿងនយោបាយអីផ្សេងៗ ដែលឬអត់ ដូចជាការ មានការចោទប្រកាន់អីពីតុលាការផ្សេងៗអីហ្នឹង ថាហ្នឹងអាចមានតទៅទៀតដែរឬអត់ តែបើសិនជាវាគ្មានអីទេ ហើយមានការដោះលែងដល់សកម្មជនឬក៏អ្នកនយោបាយអីផងនោះ ខ្ញុំគិតថា នេះវាជាការបើកទំព័រថ្មីមួយ ឈានទៅរកការរកមានឯកភាពជាតិប្រាកដប្រជាសម្រាប់សង្គមយើង បញ្ជាក់វាអាស្រ័យទៅលើការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់អ្នកដឹកនាំទាំងសងខាង បាទ!»។
រីឯអ្នកប្រឹក្សាយោបល់ផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍ផ្នត់គំនិត និងការស្រាវជ្រាវ លោក សេក សុជាតិ ចាត់ទុកជំនួបរវាងអតីតមេដឹកនាំគណបក្សក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងមេដឹកនាំគណបក្សកាន់អំណាចថា ជាសញ្ញាវិជ្ជមានដែលអាចបើកផ្លូវដោះស្រាយបញ្ហាជាតិ និងស្តារលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ស្របតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស។ ប៉ុន្តែភាពជោគជ័យមិនអាចវាស់តាមការជួប ឬរូបភាពឡើយ គឺអាស្រ័យលើឆន្ទៈស្មោះត្រង់ និងការអនុវត្តជាក់ស្តែងរបស់មេដឹកនាំ។ បទពិសោធន៍កន្លងមកបង្ហាញថា ការសន្ទនាដែលខ្វះតម្លាភាព និងការបែកធ្លាយព័ត៌មានដាក់បន្ទុកគ្នា បានធ្វើឱ្យកិច្ចព្រមព្រៀងនយោបាយបរាជ័យម្តងហើយម្តងទៀត។ ដូច្នេះ អ្នកនយោបាយគួរបង្កើតវប្បធម៌សន្ទនាថ្មី ដែលមានតម្លាភាព បង្ហាញច្បាស់ពីអ្វីដែលបានព្រមព្រៀង និងលទ្ធផលដែលបានអនុវត្ត ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋអាចតាមដាន និងវិនិច្ឆ័យបានថា ភាគីណាគោរព ឬបំពានលើកិច្ចព្រមព្រៀង។
លោក សេក សុជាតិ ថ្លែងថា៖ «យើងចង់ឃើញអ្នកនយោបាយធ្វើការរួមគ្នាជជែកគ្នា ក៏ប៉ុន្តែយើងក៏ចង់ឃើញលទ្ធផលដែលពួកគាត់ជជែកគ្នា ជជែកពីអី ហើយផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយនឹងការអនុវត្តជាក់ស្ដែង ដើម្បីងាយស្រួលធ្វើការវិនិច្ឆ័យឱ្យបានច្បាស់ថា តើអ្នកណាជាអ្នកបំពានទៅលើកិច្ចព្រមព្រៀង ឬកិច្ចសន្យានយោបាយរបស់ក្រុមអ្នកនយោបាយទាំងអស់ ដែលមានវត្តមាននៅក្នុងវេទិកានយោបាយនៃប្រទេសកម្ពុជាយើងហ្នឹងបាទ»។
ការលើកឡើងរបស់អ្នកតាមដានស្ថានការណ៍នយោបាយកម្ពុជានៅពេលនេះ បន្ទាប់ពីលោក ហ៊ុន សែន បង្ហើបថា លោកបានជួបពិភាក្សាជាមួយ លោក កឹម សុខា រយៈពេល៣ម៉ោង នៅពេលលោក កឹម សុខា ភរិយា និងកូនស្រី កញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា ចូលសួរសុខទុក្ខលោក។ ជំនួបនេះកើតឡើងបន្ទាប់ពីលោក កឹម សុខា ធ្លាប់ជួបលោក ហ៊ុន សែន មុនពេលចុះទៅសួរសុខទុក្ខកងទ័ព និងជនភៀសសឹកនៅតំបន់ព្រំដែន។ ជាមួយគ្នានេះ លោក ហ៊ុន សែន បានសរសើរកូនស្រីច្បងលោក កឹម សុខា ថាជា «ធនធានមនុស្សដ៏ល្អសម្រាប់ជាតិ» ។
ចំណែក លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏ទម្លាយរូប១សន្លឹក និងសារខ្លីរបស់លោកដែរ ហើយលោកចាត់ទុកថា លោក និងកញ្ញា កឹម មនោវិទ្យា ជាអ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មី អាចសហការគ្នាលើកិច្ចការដែលផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ជាតិ ជាពិសេសលើឆាកអន្តរជាតិ។
សម្រាប់មន្ត្រីបក្សប្រឆាំង សង្ឃឹមថា ជំនួបនេះនឹងបើកផ្លូវឱ្យមានការសន្ទនាជាមួយគ្រប់គណបក្ស និងឈានទៅដោះលែងអ្នកទោសនយោបាយ ព្រមទាំងបញ្ឈប់ការរឹតត្បិតអ្នកនយោបាយ និងពលរដ្ឋដែលមានមតិផ្ទុយ។ ប៉ុន្តែអ្នកជំនាញវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយនៅតែសង្ស័យថា វាមិនទាន់មែនជាសញ្ញានៃការស្តារប្រជាធិបតេយ្យទេ ដរាបណាលោក កឹម សុខា លោក រ៉ុង ឈុន លោក ថាច់ សេដ្ឋា និងសកម្មជនផ្សេងទៀត នៅតែមិនទទួលបានសិទ្ធិពេញលេញ ឬបន្តជាប់ឃុំក្រោមការដឹកនាំផ្ដាច់មុខរបស់ក្រុមគ្រួសារលោក ហ៊ុន សែន ដដែល៕
