វិភាគ៖ បង្ក្រាប​ច្រើន​ដែរ តែ​ហេតុ​អ្វី​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​តែ​រីក​រាល​ដាល?

បញ្ហា​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​កម្ពុជា​​នៅ​តែ​ជា​បញ្ហា​ធ្ងន់​ធ្ងរ និង​គួរ​ឱ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ ទោះ​បី​អាជ្ញាធរ​បាន​ធ្វើ​យុទ្ធនា​ការ​ ចាប់​ខ្លួន​​អ្នក​​ពាក់​​ព័ន្ធ និង​រឹប​អូសគ្រឿ​ង​ញៀន​ជា​ច្រើន​ក៏​ដោយ ការ​ប្រើ​ប្រាស់ និង​ការ​ចែក​ចាយ​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​តែ​បន្ត​កើត​មាន។

ជាពិសេស អ្វី​ដែល​គួរ​ឱ្យ​បារម្ភ​ខ្លាំង គឺ​យុវជន និង​ក្មេង​ជំទង់​មួយ​ចំនួន អាច​ចូល​ដល់​គ្រឿង​ញៀន​បាន​ងាយ​។ នៅ​តាម​បណ្តាញ​សង្គម ក៏​មាន​ការ​ចែក​រំលែក​វីដេអូ​ដែល​បង្ហាញ​ពី​យុវជន​ខ្លះ​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​ការ​ប្រើ​សារ​ធាតុ​ញៀន។ ការ​បង្ហាញ​រូប​ភាព​អ្នក​ប្រើ​ប្រាស់​គ្រឿង​ញៀន ក្នុង​វីដេអូ គឺ​ជា​ភស្តុតាង​មួយ​ថ្មី​ទៀត ការ​ចែក​ចាយ​និង​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​សារ​ធាតុ​ញៀន​នៅ​កម្ពុជា​មិន​ថយ​ចុះ​ទេ ដែល​រដ្ឋាភិ​បាល​មិន​គួរ​មើល​រំលង។

ទិន្នន័យថ្មីៗ​ក៏បង្ហាញ​ថា បញ្ហា​នេះ​នៅ​តែមា​ន​ទំហំ​ធំ។ យោង​តាមរបាយ​ការណ៍​របស់​អាជ្ញាធរ​ប្រឆាំ​ងគ្រឿង​ញៀន​កម្ពុជា ក្នុង​រយៈ​ពេល​ ៧ខែ​ដំបូង​នៃ​ឆ្នាំ​២០២៦ គិត​ចាប់​ពី​ខែម​ករា ដល់​ខែ​កក្កដា អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា​បាន​ឃាត់​ខ្លួន​ជន​សង្ស័យ​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​គ្រឿង​ញៀន​ជាង ១ម៉ឺន​៦ពា​ន់​នាក់ (១៦ ៤៩៨នាក់)។ ចំនួន​នេះ​មាន​ការ​កើន​ឡើង​ប្រមាណ ១០% បើ​ធៀប​នឹង​រយៈ​ពេល​ដូច​គ្នា​កាល​ពី​ឆ្នាំ​មុន​(២០២៥)។

ការចាប់ខ្លួនច្រើន អាច​បង្ហាញ​ថា អាជ្ញាធរ​កំពុង​ធ្វើ​សកម្ម​ភាព​ខ្លាំង ប៉ុន្តែ​វា​ក៏​អាច​បង្ហាញ​ផ្ទុយ​វិញ​ថា បញ្ហា​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​តែ​មិន​ទាន់​ថយ​ចុះ​នៅ​ឡើយ។ ប្រសិន​បើ​ចំនួន​អ្នក​ត្រូវ​ចាប់​ខ្លួន​កើន​ឡើង ប៉ុន្តែ​គ្រឿង​ញៀន​នៅតែ​​អាច​រក​បាន​ងាយ នោះ​ការ​វាស់​ភាព​ជោគ​ជ័យ​តាម​ចំនួន​ការ​ចាប់​ខ្លួន​តែ​មួយ​មុខ មិន​ទាន់​គ្រប់​គ្រាន់​នោះ​ទេ។

បញ្ហាធំមួយ​ គឺការបង្ក្រាបភា​គច្រើន​ហាក់​ផ្តោត​លើអ្នក​ប្រើ​ប្រាស់ និង​អ្នក​ចែក​ចាយ​តូចៗ។ អ្នក​ទាំង​នេះ​ ត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន​ជា​ញឹក​ញាប់ ប៉ុន្តែ​សាធារណ​ជន​មិន​សូវ​ទទួល​បាន​ព័ត៌​មាន​ច្បាស់​ថា មេខ្លោង​ធំៗ អ្នក​ផ្គត់​ផ្គង់​ និង​អ្នក​ផ្តល់​​ហិរញ្ញ​វត្ថុ​នៅ​ពី​ក្រោយ​បណ្តាញ​ទាំង​នោះ ត្រូវ​បាន​បំបែក​ដល់​កម្រិត​ណា។ បើ​ចាប់​តែ​អ្នក​លក់​តូចៗ​ ប៉ុន្តែប្រ​ភព​ផ្គត់​​ផ្គង់​នៅតែ​ដំ​ណើរ​ការ អ្នក​លក់​ថ្មី​អាច​ចូល​មក​ជំនួស​បាន។ ដូច្នេះ​ការ​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​គ្រឿង​ញៀន​ត្រូវ​តែ​ទៅ​ដល់​អ្នក​ដែល​រក​ប្រាក់​ចំណេញ​ធំ និង​បណ្តាញ​ហិរញ្ញ​វត្ថុ មិន​មែន​ឈប់​ត្រឹម​អ្នក​ប្រើ​ប្រាស់​តូច​តាច​នោះ​ទេ។

របាយការណ៍របស់ការិយាល័យអង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកគ្រឿងញៀន និងឧក្រិដ្ឋកម្ម ឬ UNODC ចេញផ្សាយ​នៅខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ ក៏បានព្រមាន​ថា ការ​ផលិត និង​ការ​ជួញ​ដូរ​គ្រឿង​ញៀន​សំយោគ​នៅ​តំប​ន់​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​​កំពុង​កើន​ឡើង​ខ្លាំង​។ សារព័ត៌មាន AP ចុះថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ បានរាយការណ៍ដោយយោងរបាយ​ការណ៍របស់ UNODC ថា នៅ​ឆ្នាំ​២០២៤ អាជ្ញាធរ​នៅ​អាស៊ី​បូព៌ា និង​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ បាន​រឹប​អូស​មេ​តំហ្វេតាមីន​ប្រមាណ ២៣៦​តោន។ UNODC ក៏​បាន​កត់​សម្គាល់​ថា ផ្លូវ​ដឹក​ជញ្ជូន​មួយ​ចំនួន បាន​ឆ្លង​ពីមីយ៉ាន់​ម៉ា តាម​ប្រទេស​ឡាវ និង​​ចូល​មក​កម្ពុជា។ នេះបង្ហាញថា កម្ពុជា​មិន​ប្រឈម​តែ​បញ្ហា​ក្នុង​ស្រុក​ទេ ប៉ុន្តែ​ក៏​ប្រឈម​នឹង​បណ្តាញ​ជួញ​ដូរ​គ្រឿង​​ញៀន​ឆ្លង​ដែន​ផង​ដែរ។

ហេតុផលដែលបញ្ហានេះ គួរឱ្យបារម្ភខ្លាំង គឺ​គ្រឿង​ញៀន​កំពុង​ប៉ះពា​ល់ដ​ល់​យុវជន។ ប្រសិន​បើ​យុវជន​អាច​រក​ទិញ​គ្រឿង​ញៀន​បាន​តាម​ទីសាធារណៈ កន្លែង​កម្សាន្ត ឬ​តាម​ការ​ទំនាក់​ទំនង​តាម​អន​ឡាញ នោះ​វា​បង្ហាញ​ថា ប្រព័ន្ធ​ទប់​​ស្កាត់​នៅ​មាន​ចន្លោះ​ប្រហោង​ខ្លាំង។ នៅ​ពេល​ខ្លះ ការ​ប​ង្ហោះវីដេអូរបស់យុវជនដែលបានប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀនតាម TikTok Facebook ឬបណ្តាញផ្សេងៗ ក៏អាចធ្វើឱ្យអ្នកមើលវ័យក្មេងយល់ថា សកម្មភាពបែបនេះ គឺជារឿងសប្បាយ ឬជារឿងធម្មតា។ នេះជាហានិភ័យមួយទៀតដែលការបង្ក្រាប​តាមផ្លូវតែមួយមុខមិនអាចដោះស្រាយបាន។

ការប្រ​ឆាំងគ្រឿងញៀន ក៏មិនគួររង់ចាំរហូតដល់យុវជនញៀនហើយទើបចាប់ខ្លួននោះទេ។ អាជ្ញាធររដ្ឋត្រូវផ្តោតខ្លាំង​លើការបង្ការ តាមរយៈសាលារៀន គ្រួសារ និងសហគមន៍។ កុមារ និងយុវជនត្រូវទទួលបានការអប់រំឱ្យយល់ច្បាស់​ពីគ្រោះថ្នាក់នៃគ្រឿងញៀន ហើយសាលារៀនគួរមានអ្នកប្រឹក្សាដែលអាចជួយពួកគេនៅពេលជួបបញ្ហា។

អ្នកដែលមានបញ្ហាប្រើប្រាស់សារធាតុញៀនក៏ត្រូវទទួលបានការព្យាបាល និងស្តារនីតិសម្បទា មិនមែនត្រូវ​បាន​មើល​តែជា​ជន​ល្មើស​នោះទេ​។ ការបង្ក្រាបដោយកម្លាំងតែម្ខាង មិនអាចបញ្ឈប់បញ្ហានេះបានយូរអង្វែងឡើយ។

ភាពស្អាតស្អំរបស់អ្នកអនុវត្តច្បាប់ក៏សំខាន់ដែរ។ កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ រដ្ឋមន្ត្រីមហាផ្ទៃ លោក ស សុខា បានលើកឡើងពីបញ្ហាមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធគ្រឿង​ញៀន និងអំពើពុករលួយ ហើយបានបញ្ជាក់ថា មន្ត្រីដែលពាក់ព័ន្ធត្រូវទទួលខុសត្រូវ។ នៅខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ ក៏មានសេចក្តីរាយការណ៍ថា មន្ត្រីរាជការ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធជាង ១០០នាក់ ត្រូវបានបណ្តេញចេញ បន្ទាប់ពីរកឃើញថាពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀន។ បញ្ហានេះ បង្ហាញថា រដ្ឋត្រូវសម្អាតផ្ទៃក្នុងផងដែរ។ បើមន្ត្រីដែលមានភារកិច្ចទប់ស្កាត់គ្រឿងញៀនខ្លួនឯងពាក់ព័ន្ធ នោះសាធារណជននឹងបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើការអនុវត្តច្បាប់។

ដូច្នេះ អ្វីដែលអាជ្ញាធរត្រូវធ្វើបន្ថែម គឺបង្ហាញព័ត៌មានឱ្យបានច្បាស់ថា តើមេខ្លោងធំៗជានរណា បណ្តាញដឹកជញ្ជូនមកពីណា ប្រាក់ចំណេញត្រូវបានផ្ទេរតាមរបៀបណា ហើយតើមានអ្នកណាផ្តល់ការការពារនៅពីក្រោយ ឬអត់។ ការប្រកាសថាចាប់បានមនុស្សរាប់ពាន់នាក់ មិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទេ ប្រសិនបើប្រជាពលរដ្ឋនៅតែឃើញគ្រឿង​ញៀន​ចែក​ចាយ​នៅ​ក្នុង​សហគមន៍។

ការតាមដានគណនីធនាគារ ទ្រព្យសម្បត្តិ ការលាងលុយ និងអាជីវកម្មដែលអាចពាក់ព័ន្ធ គួរ​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ដោយ​តម្លា​​ភាព និង​ដោយ​គ្មាន​ការ​លើក​លែង។

នៅទីបញ្ចប់ ជោគជ័យនៃការប្រយុទ្ធប្រឆាំង​គ្រឿង​ញៀន​មិន​គួរ​វាស់​តែ​តាម​ចំនួ​ន​អ្នក​ត្រូវ​ចាប់​ខ្លួន ឬ​ចំនួន​គ្រឿង​ញៀន​ដែល​រឹប​អូស​បាន​ទេ។ គួរវាស់ថា តើយុវជនអាចរកគ្រឿងញៀនបានពិបាកជាងមុន ឬអត់ តើអ្នកលក់ធំៗត្រូវបានបំបែក ឬអត់ តើការចែកចាយនៅតាមសហគមន៍ថយចុះ ឬអត់ និងតើគ្រួសារមានអារម្មណ៍ថាសុវត្ថិភាពជាងមុន ឬទេ។

ប្រសិនបើការចែកចាយនៅតែបន្ត ក្មេងជំទង់នៅតែសេពគ្រឿងញៀនបានងាយ នោះវាបង្ហាញថា បញ្ហានេះមិនទាន់​ត្រូវបានគ្រប់គ្រងបាននៅឡើយ។ បើមិនមានការផ្លាស់ប្តូរយុទ្ធសាស្ត្រឱ្យបានជ្រៅជាងមុនទេ កម្ពុជា​ប្រឈមនឹង​ផល​ប៉ះ​ពាល់​ធ្ងន់ធ្ងរលើយុវជន គ្រួសារ សន្តិសុខសង្គម និងធនធានមនុស្សរបស់ជាតិនៅថ្ងៃអនាគត៕

ដោយលោក សុក្រឹត ពុទ្ធិ

រក្សាសិទ្វិគ្រប់យ៉ាងដោយ ស៊ីស៊ីអាយអឹម

សូមបញ្ជាក់ថា គ្មានផ្នែកណាមួយនៃអត្ថបទ រូបភាព សំឡេង និងវីដេអូទាំងនេះ អាចត្រូវបានផលិតឡើងវិញក្នុងការបោះពុម្ពផ្សាយ ផ្សព្វផ្សាយ ការសរសេរឡើងវិញ ឬ ការចែកចាយឡើងវិញ ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតជាលាយលក្ខណ៍អក្សរឡើយ។
ស៊ីស៊ីអាយអឹម មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះការលួចចម្លងនិងចុះផ្សាយបន្តណាមួយ ដែលខុស នាំឲ្យយល់ខុស បន្លំ ក្លែងបន្លំ តាមគ្រប់ទម្រង់និងគ្រប់មធ្យោបាយ។ ជនប្រព្រឹត្តិ និងអ្នកផ្សំគំនិត ត្រូវទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់កម្ពុជា និងច្បាប់នានាដែលពាក់ព័ន្ធ។

អត្ថបទទាក់ទង

សូមផ្ដល់មតិយោបល់លើអត្ថបទនេះ