តាមទិន្នន័យរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ គិតត្រឹមចុងត្រីមាសទី២ ឆ្នាំ២០២៦ បំណុលសាធារណៈរបស់កម្ពុជាមានប្រមាណ ១៣,៥៦ ពាន់លានដុល្លារ។ ក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦ រដ្ឋបានចំណាយប្រាក់សងបំណុលប្រមាណ ៣៨៩,៥ លានដុល្លារ កើនប្រមាណ ៣១% បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២៥។
យ៉ាងណាក៏ដោយ តាមការអះអាងរបស់រដ្ឋាភិបាល កម្ពុជានៅមិនទាន់ធ្លាក់ចូលក្នុងវិបត្តិបំណុលនោះទេ។ ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបានវាយតម្លៃថា ស្ថានភាពបំណុលនៅតែអាចគ្រប់គ្រងបាន។ ប៉ុន្តែសំណួរសំខាន់ជាងចំនួនបំណុល គឺថា ប្រាក់ដែលខ្ចីមក ត្រូវបានយកទៅប្រើលើអ្វី ហើយប្រជាពលរដ្ឋទទួលបានផលប្រយោជន៍ប៉ុន្មាន?។
បញ្ហាដែលប៉ះពាល់ប្រជាពលរដ្ឋដោយផ្ទាល់ គឺថ្លៃរស់នៅកាន់តែខ្ពស់។ ធនាគារពិភពលោកបានរាយការណ៍នៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ថា អត្រាឡើងថ្លៃទំនិញនៅកម្ពុជាបានកើនដល់ ៥,៨% ក្នុងខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦។ ការឡើងថ្លៃប្រេងធ្វើឱ្យថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងទំនិញជាច្រើនកើនតាម។ ធនាគារពិភពលោកក៏បានប៉ាន់ស្មានថា បើតម្លៃប្រេងកើន ១០% អាចធ្វើឱ្យអត្រាភាពក្រីក្រកើនប្រមាណ ១,៤ ភាគរយ។
សម្រាប់គ្រួសារដែលមានចំណូលទាប បញ្ហានេះកាន់តែធ្ងន់។ បើប្រាក់ខែមិនកើន តែថ្លៃម្ហូប ថ្លៃសាំង ថ្លៃទឹកភ្លើង ថ្លៃសាលា និងថ្លៃព្យាបាលកើនឡើង នោះប្រាក់ដែលរកបានមួយខែមិនគ្រប់ចំណាយឡើយ។ មនុស្សជាច្រើនត្រូវកាត់បន្ថយការចំណាយ ឬខ្ចីប្រាក់បន្ថែមដើម្បីដោះស្រាយជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ។
ចំណូលរបស់គ្រួសារមួយចំនួន ក៏រងផលប៉ះពាល់ពីការធ្លាក់ចុះនៃប្រាក់បញ្ញើពីពលករនៅក្រៅប្រទេសផងដែរ។ ក្នុងរបាយការណ៍សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ធនាគារពិភពលោក បានបញ្ជាក់ថា ប្រាក់បញ្ញើពីក្រៅប្រទេសក្នុងឆ្នាំ២០២៥ បានធ្លាក់មកស្មើប្រមាណ ៣,៦% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប ខណៈជាមធ្យមក្នុងចន្លោះឆ្នាំ២០១៩ ដល់២០២៤ មានប្រមាណ ៦%។ ការវិលត្រឡប់របស់ពលករខ្មែរជាច្រើនពីថៃ ក៏បានបន្ថែមសម្ពាធលើទីផ្សារការងារក្នុងស្រុក។
វិស័យអចលនទ្រព្យក៏ជាបញ្ហាមួយទៀត។ ការលក់ផ្ទះ ដី និងគម្រោងសំណង់ជាច្រើនបានថយចុះ។ អ្នកដែលធ្លាប់រកចំណូលពីវិស័យនេះ ដូចជា កម្មករសំណង់ អ្នកលក់សម្ភារៈសំណង់ និងអ្នករកស៊ីតូចតាចជុំវិញគម្រោងអចលនទ្រព្យ ក៏រងផលប៉ះពាល់។ ក្នុងពេលជាមួយគ្នា គ្រួសារជាច្រើននៅតែមានបំណុលធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ។ ដូច្នេះប្រាក់ចំណូលដែលរកបានមួយផ្នែកធំ ត្រូវយកទៅសងបំណុលជាមុនសិន។
សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាក៏កំពុងលូតលាស់យឺតជាងមុន។ នៅខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ីបានព្យាករថា សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាអាចកើនប្រមាណ ៤,១% ក្នុងឆ្នាំ២០២៦។ ចំណែកធនាគារពិភពលោក នៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ បានព្យាករថា អាចកើនត្រឹម ៣,៩%។ កំណើនយឺតមានន័យថា ការបង្កើតការងារថ្មី ការវិនិយោគ និងឱកាសរកចំណូលរបស់ពលរដ្ឋក៏អាចមានកម្រិត។
ដូច្នេះ បញ្ហាមិនមែនត្រឹមថា កម្ពុជាជំពាក់បំណុល ១៣,៥៦ ពាន់លានដុល្លារ នោះទេ។ សំណួរធំគឺថា លុយដែលរដ្ឋខ្ចីមក និងពន្ធដែលប្រមូលពីប្រជាពលរដ្ឋ ត្រូវបានប្រើប្រាស់មានប្រសិទ្ធភាពប៉ុនណា? តើមន្ទីរពេទ្យរដ្ឋ សាលារៀន សេវាសាធារណៈ ប្រព័ន្ធគាំពារសង្គម និងការបង្កើតការងារ បានប្រសើរឡើងសមនឹងប្រាក់ដែលចំណាយដែរ ឬទេ?
បើរដ្ឋខ្ចីប្រាក់ដើម្បីសង់ផ្លូវ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ បង្កើតការងារ និងជួយឱ្យសេដ្ឋកិច្ចរីកចម្រើន វាអាចជាបំណុលដែលមានប្រយោជន៍។ ប៉ុន្តែបើការចំណាយខ្វះតម្លាភាព ខ្វះការត្រួតពិនិត្យ និងប្រជាពលរដ្ឋមិនសូវទទួលបានផល នោះអ្នកដែលត្រូវទទួលបន្ទុកសងនៅពេលក្រោយ គឺសាធារណជន។
ហេតុនេះ ជីវភាពពលរដ្ឋកាន់តែលំបាក ព្រោះ ប្រាក់ចំណូលមិនកើនទាន់ថ្លៃរស់នៅ បំណុលគ្រួសារធ្ងន់ ការងារមិនសូវមានស្ថិរភាព អចលនទ្រព្យធ្លាក់ចុះ ប្រាក់បញ្ញើពីក្រៅប្រទេសថយចុះ និងសេដ្ឋកិច្ចកើនយឺត។ អ្វីដែលពលរដ្ឋចង់ឃើញ មិនមែនត្រឹមលេខកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ឬចំនួនគម្រោងនោះទេ ប៉ុន្តែគឺប្រាក់ចំណូលកើន ការងារល្អ ថ្លៃរស់នៅសមរម្យ សេវារដ្ឋល្អ និងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃធូរស្រាលជាងមុន៕
អត្ថបទដោយ៖ លោក សុក្រឹត ពុទ្ធិ
