លោក​ ហ៊ុន ម៉ាណែត​ ថា​​មិន​​បាត់​​ដី ខណៈ​​កម្ពុជា​​តវ៉ា​​ការ​​ចុះ​​​បញ្ជី​​​ប្រាសាទ​​​ខ្មែរ​​ចូល​​បេតិក​ភណ្ឌ​​ថៃ

វិបត្តិ​​នយោ​បាយ និង​​កិច្ច​ការ​​ព្រំដែន​​រវាង​​កម្ពុជា និង​​ថៃ បាន​​ឈាន​​ដល់​​ចំណុច​​ក្តៅ​​ជា​​ថ្មី បន្ទាប់​​ពី​​​ភាគី​​ថៃ​​សម្រេច​​ចុះ​​បញ្ជី​​ប្រាសាទ​​ខ្នារ និង​​ប្រាសាទ​​តាក្របី ចូល​​ជា​​បេតិក​ភណ្ឌ​​ជាតិ​​របស់​​​ខ្លួន។ ការណ៍​នេះ មិន​ត្រឹម​តែ​បង្ក​​ឱ្យ​មាន​ប្រតិ​កម្ម​​ពី​ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ​កម្ពុជា​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​ថែម​ទាំង​បាន​ក្លាយ​ជា «សមរភូមិ​​វោហារ​​សាស្ត្រ» រវាង​រាជរដ្ឋាភិបាល និង​ក្រុម​អ្នក​នយោបាយ​ប្រឆាំង​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ព្រម​ទាំង​បង្ក​ការ​​​ព្រួយ​បារម្ភ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ពី​សំណាក់​​អ្នក​ជំនាញ​ច្បាប់ និង​មតិ​សាធារណៈ​ផង​ដែរ។

លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន​បញ្ចេញ​ប្រតិកម្ម​ជា​ថ្មី​ទៀត​ទៅ​ក្រុម​អ្នក​នយោបាយ​ខ្មែរ​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ថា​តែង​តែ​ចោទ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ដោយ​គ្មាន​ភស្តុតាង ឬ​ឯកសារ ថា​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​បាត់​ដី​ខ្មែរ​ទៅ​ថៃ ខណៈ​ក្រសួង​វប្បធម៌​បាន​តវ៉ា និង​បដិសេធ​យ៉ាង​ដាច់​អហង្ការ ចំពោះ​ការ​ចុះ​បញ្ជី​ប្រាសាទ​ខ្នារ និង​ប្រាសាទ​តាក្របី​របស់​កម្ពុជា ចូល​ជា​បេតិកភណ្ឌ​ជាតិ​ថៃ។

លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន​បង្ហោះ​សារ​លើ​ហ្វេសប៊ុក (Facebook) នៅ​ថ្ងៃ​ទី​​២៨ ខែ​តុលា នេះ ដោយ​ដាក់​រូបថត​​អង្គុយ​សើច​សប្បាយ ជាមួយ​នឹង​សារ​ចោទ​សួរ​ថា តើ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​មាន​ចម្ងល់​ដូច​លោក​ដែរ​ឬ​ទេ ថា​​ក្រុម​អ្នក​នយោបាយ​ខ្មែរ​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស តែង​តែ​ចោទ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ដោយ​គ្មាន​ភស្តុតាង ឬ​ឯកសារ ថា​រាជរដ្ឋាភិបាល​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​បាត់​ដី​ខ្មែរ​នៅ​ចន្លោះ​បង្គោល​ព្រំដែន​លេខ ៥២-៥៩ តាម​​រយៈ​ការ​បោះ​បង្គោល​ព្រំដែន​​បណ្តោះ​អាសន្ន និង​ការ​ដែល​ថៃ​ធ្វើ​របង​ព្រំដែន​បេតុង​ដោយ​ឯកតោភាគី។

លោក​ថា ក្រុម​ប្រឆាំង​តែង​តែ​យក​ព័ត៌មាន​ពី​ថៃ។ អ្វី​ដែល​ជា​ការ​ចម្លែក ហើយ​ខុស​ពី​រាល់​ដង ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​នេះ​ព័ត៌មាន​​ថៃ​បាន​ផ្សាយ​ជា​សាធារណៈ​ថា ការ​ធ្វើ​របង​បេតុង​ជា​ឯកតោភាគី​របស់​ថៃ នៅ​ចន្លោះ​បង្គោល​ព្រំដែន​លេខ ៥២-៥៩ បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ថៃ ៦៦ គ្រួសារ ដែល​ធ្លាប់​ធ្វើ​ចម្ការ​លើ​ផ្ទៃដី​ចំនួន ១៣៨ ហិកតា ចូល​​មក​ខាង​កម្ពុជា មិន​អាច​បន្ត​ធ្វើ​បាន​ទៀត​នោះ​ទេ។ ការ​ផ្សាយ​​នេះ បែរ​ជា​ក្រុម​អ្នក​នយោបាយ​ប្រឆាំង​​ស្ងាត់​ឱ្យ​ជ្រាប​ដូច​ចោរ​លួច​សេះ​ទៅ​វិញ។

លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​បាន​ចោទ​សួរ​ទៀត​ថា៖ «តើខួរក្បាលរបស់ក្រុមអ្នកនយោបាយខ្មែរនេះ មានតែមួយគត់ គឺ​ចោទ​​ថា រដ្ឋាភិបាលខ្មែរធ្វើអោយបាត់ដី (ទោះជាពួកគេ គ្មានឯកសារឬភស្តុតាងអ្វីច្បាស់លាស់ក៏ដោយ) ហើយ​អ្វីខុស​ពី​ហ្នឹង ទោះជាការពិត មានភស្តុតាងនិងឯកសារបញ្ជាក់ច្បាស់យ៉ាងណា គឺពួកគេមិន​ទទួល​ស្គាល់ និងមិនហ៊ាននិយាយ​ទេ?»។

ការ​ចេញ​មក​ផ្ញើ​សារ​ឌឺដង​ជា​ថ្មី​ទៀត​របស់​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នេះ ស្រប​ពេល​ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ​​កម្ពុជា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​តុលា បាន​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​តវ៉ា និង​បដិសេធ​យ៉ាង​ដាច់​អហង្ការ ចំពោះ​​ការ​សម្រេច​ចុះ​បញ្ជី​​ប្រាសាទ​ខ្នារ និង​ប្រាសាទ​តាក្របី​របស់​កម្ពុជា ចូល​ជា​បេតិកភណ្ឌ​ជាតិ​ថៃ។ កម្ពុជា​​​បញ្ជាក់​ថា ប្រាសាទ​ខ្នារ និង​ប្រាសាទ​​តាក្របី រួម​ទាំង​ប្រាសាទ​មួយ​ចំនួន​ទៀត នៅ​តាម​បណ្តោយ​ព្រំដែន​កម្ពុជា-ថៃ ហើយ​ដែល​កំពុង​គ្រប់គ្រង​ដោយ​​ខុស​ច្បាប់​ដោយ​យោធា​ថៃ គឺ​ជា​ប្រាសាទ​ដែល​ត្រូវ​បាន​កសាង​ឡើង​ដោយ​បុព្វបុរស​ខ្មែរ។

ប្រាសាទ​បុរាណ​ទាំង​នេះ មាន​ទីតាំង​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​កម្ពុជា អនុលោម​តាម​ផែនទី​មាត្រដ្ឋាន ១ លើ ២០០.០០០ (មួយ​លើ​ពីរ​រយ​ពាន់) ដែល​ជា​លទ្ធផល​នៃ​ការងារ​ខណ្ឌសីមា​របស់​គណៈកម្មការ​កំណត់​ព្រំដែន​​ឥណ្ឌូ​ចិន-សៀម ដែល​បង្កើត​​ឡើង​ស្រប​តាម​ស្មារតី​នៃ​អនុសញ្ញា​បារាំង-សៀម ឆ្នាំ ១៩០៧ ហើយ​ដែល​​ភាគី​​ថៃ​តែង​ទទួល​ស្គាល់ និង​អនុវត្ត​ជា​បន្តបន្ទាប់ ដូច​មាន​ភស្តុតាង​បញ្ជាក់​នៅ​ក្នុង TOR ឆ្នាំ ២០០៣ និង​ឯកសារ​កំណត់​ហេតុ​​បច្ចេក​ទេស​​នានា ដែល​​បាន​​ឯកភាព​​គ្នា​​នា​ពេល​​កន្លង​​មក។ នេះ​​បើ​​យោង​​តាម​​សេច​ក្តី​ថ្លែង​ការណ៍​​របស់​​ក្រសួង​​វប្បធម៌។

ការ​ចេញ​មក​បដិសេធ​របស់​កម្ពុជា​នេះ ធ្វើ​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​វប្បធម៌​ថៃ លោកស្រី Sabeeda Thaised អះ​អាង​​កាល​​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៥ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០២៦ ថា ប្រាសាទ​ខ្នារ និង​ប្រាសាទ​តាក្របី ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​ថៃ ហើយ​ថៃ​បាន​ចុះ​បញ្ជី​​ប្រាសាទ​​ទាំង​ពីរ​នេះ​ក្នុង​បញ្ជី​បេតិកភណ្ឌ​ជាតិ​ថៃ ព្រម​ទាំង​បាន​ចាត់​វិធានការ​​រដ្ឋបាល​នានា ដើម្បី​គ្រប់គ្រង ថែ​រក្សា និង​​អភិរក្ស តាម​​រយៈ​ច្បាប់​ជាតិ​របស់​ថៃ​ផង​ដែរ។ នេះ​បើ​យោង​តាម​សារព័ត៌មាន Khaosod English របស់​ថៃ។

ក្រសួង​វប្បធម៌​កម្ពុជា បាន​ចាត់​ទុក​ការ​សម្រេច​របស់​ថៃ ថា​ជា​សកម្មភាព​ដែល​មាន​ចេតនា​បង្កើត​អង្គហេតុ​សម្រេច​​​លើ​ដី​ជាក់ស្តែង (Fait accompli) ហើយ​បើ​យោង​តាម​ច្បាប់​អន្តរជាតិ សកម្មភាព​ទាំង​នេះ​មិន​អាច​​បង្កើត​បាន​ជា​ការ​គ្រប់គ្រង​ស្រប​ច្បាប់​នោះ​ទេ និង​ក៏​មិន​អាច​នាំ​ទៅ​ដល់​ការ​បង្កើត​បាន​នូវ​សិទ្ធិ​មិន​អាច​បំពាន​​បាន​​នោះ​​ដែរ។

សកម្មភាព​ទាំង​នេះ រឹត​តែ​មិន​អាច​កែប្រែ​បូរណភាព និង​អធិបតេយ្យភាព​ស្រប​ច្បាប់​របស់​កម្ពុជា​នោះ​ទេ ដោយ​អនុលោម​តាម​គោលការណ៍​ខ្សែបន្ទាត់​ព្រំដែន​មិន​កែប្រែ (uti possidetis juris) ផែនទី​ព្រំដែន​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ សន្ធិសញ្ញា​នានា និង​ការ​ព្រមព្រៀង​នា​ពេល​កន្លង​មក។

កម្ពុជា បាន​ចាត់​ទុក​សកម្មភាព​ខុស​ច្បាប់​របស់​ភាគី​ថៃ ថា​ជា​សកម្មភាព​ដែល​មាន​ចេតនា​កែប្រែ​បរិស្ថាន​ព្រំដែន បំបាត់​វត្ថុតាង​បច្ចេកទេស និង​ធ្វើ​ឱ្យ​ខូច​ទ្រង់ទ្រាយ​ដើម​នៃ​តំបន់​ព្រំដែន។ មិន​ត្រឹម​តែ​ប៉ុណ្ណោះ សកម្ម​ភាព​​​របស់​ភាគី​​ថៃ គឺ​ខុស​ទាំងស្រុង​ទៅ​នឹង​ប្រការ ៥ នៃ MOU ឆ្នាំ​​២០០០ និង​ជា​ការ​បង្ក​ភាព​តានតឹង​នៅ​តាម​ព្រំដែន ដែល​ផ្ទុយ​នឹង​ការ​ព្រមព្រៀង និង​ការ​ប្តេជ្ញា​ចិត្ត​របស់​ភាគី​ទាំង​ពីរ​នា​ពេល​កន្លង​មក ដើម្បី​កសាង និង​ស្តារ​ទំនុក​ចិត្ត​ឡើង​វិញ អនុលោម​តាម​សេចក្តី​ប្រកាស​រួម​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ ២០២៥ និង​ការ​​​ព្រមព្រៀង​​នានា​របស់​ភាគី​ទាំង​ពីរ​នា​ពេល​កន្លង​មក។

លោក អ៊ុំ សំអាន អ្នក​ជំនាញ​កិច្ចការ​ព្រំដែន​ពី​បក្ស​ប្រឆាំង បាន​ថ្លែង​ថា ការ​ដែល​កម្ពុជា​បាន​តវ៉ា ចំពោះ​ការ​សម្រេច​ចុះ​បញ្ជី​ប្រាសាទ​ខ្នារ និង​ប្រាសាទ​តាក្របី ចូល​ជា​បេតិកភណ្ឌ​ជាតិ​ថៃ គឺ​ជា​រឿង​ល្អ។ ក៏ប៉ុន្តែ ការ​បន្ត​តវ៉ា​​តែ​​មួយ​​មុខ​របស់​កម្ពុជា នឹង​មិន​អាច​បាន​ប្រាសាទ​មក​វិញ​ឡើយ។ លោក​ថា មាន​តែ​ការ​ប្រើ​យន្តការ​ច្បាប់​​​អន្តរ​ជាតិ​​តែ​ប៉ុណ្ណោះ ទើប​កម្ពុជា​អាច​ដណ្តើម​ប្រាសាទ និង​ដី​ដែល​ថៃ​កំពុង​គ្រប់គ្រង ត្រឡប់​មក​វិញ​បាន។

លោក​ថា៖ «ដូច្នេះ​អ្វី​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​លោក​ហ៊ុន ម៉ាណែត​ត្រូវ​ធ្វើ​មិន​មែន​គ្រាន់​តែ​ចេញលិខិ​ត​តវ៉ា​ហើយ​​ចប់​ទេ​ ត្រូវ​ប្តឹង​ថៃ​ទៅកាន់​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​ICJ ប្តឹង​ថៃទៅ​កាន់​សហប្រធាន​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ក្រុង​​ប៉ារីស​ឆ្នាំ​​១៩៩១ ​ប្តឹង​ថៃ​ទៅ​កាន់​​​​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិICC អាហ្នឹង​ទើប​​បាន​ប្រាសាទ​ត្រឡប់​មក​វិញ​បើ​គ្រាន់​​តែ​ចេញ​លិខិតតវ៉ា​មិន​បាន​ប្រាសាទ​មក​វិញនោះ​​ទេ​ ហើយ​ថៃក៏មិន​អើពើ​មិន​ទៅ​យកចិត្ត​ទុកដាក់​របស់កម្ពុជា​នោះដែរ»។

អតីត​តំណាងរាស្ត្រ​បក្ស​ប្រឆាំង​រូប​នេះ​លើក​ឡើង​ថា បើសិនជា​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅ​តែ​បន្ត​តវ៉ា ហើយ​ថៃ​​នៅ​តែ​គឃ្លើន បន្ត​រុល​ចូល​វាទ​យក​ដី​ខ្មែរ​ឥត​ឈប់ឈរ​ដូច​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ដោយ​មិន​ប្រើ​សិទ្ធិ​ស្វ័យ​ការ​ពារ​​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន នោះ​ថៃ​នឹង​បន្ត​វាទ​យក​ដី​ខ្មែរ​រហូត​ទាល់​តែ​អស់​មិន​ខាន។ បើ​តាម​លោក អ៊ុំ សំអាន គ្មាន​រដ្ឋាភិបាល​ប្រទេស​ណា គេ​បណ្តោយ​ឱ្យ​ប្រទេស​ជិតខាង រុល​ចូល​វាទ​យក​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន​តាម​ចិត្ត ដូច​​​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ដូច្នេះ​ទេ នៅ​លើ​ពិភពលោក​នេះ។

លោក វន ចាន់ឡូត អ្នក​សិក្សា​ផ្នែក​ច្បាប់ ក៏​បាន​លើក​ឡើង​ផង​ដែរ​ថា គ្រប់​ប្រទេស​មាន​ជម្លោះ​ព្រំដែន គ្មាន​កងទ័ព​​ប្រទេស​​ណាមួយ អនុញ្ញាត​ឱ្យ​កងទ័ព​ប្រទេស​មួយ​ទៀត ធ្វើ​អ្វី​តាម​អំពើ​ចិត្ត​នៅ​លើ​ដី​របស់​ខ្លួន​បាន​ឡើយ មាន​​តែ​មួយ​​គត់​​គឺ​កម្ពុជា ក្រោម​ស្នាដៃ​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត។

ក្រុម​អ្នក​ឃ្លាំមើល​កត់សម្គាល់​ថា បន្ទាប់​ពី​មាន​បទឈប់បាញ់ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២៥ យោធា​ថៃ​បាន​​ដណ្តើម​​​កាន់កាប់​ដី​កម្ពុជា​ចំនួន ១៤ ទីតាំង។ ប៉ុន្តែ បច្ចុប្បន្ន ថៃ​បាន​ដណ្តើម​កាន់កាប់​ដី​កម្ពុជា កើន​ឡើង​​រហូត​ដល់ ៨៥ ទីតាំង​ហើយ ខណៈ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ធ្វើ​ត្រឹម​ចេញ​លិខិត​តវ៉ា​ប្រឆាំង​ថៃ និង​ថ្កោលទោស​ថៃ នៅ​​តាម​​វេទិកា​អន្តរជាតិ​មួយ​ចំនួន ប៉ុន្តែ​បែរ​ជា​មិន​ប្តឹង​ថៃ និង​មិន​ប្រើ​សិទ្ធិ​ស្វ័យ​ការ​​ពារ​​លើ​ដី​​ជាក់​ស្តែង នៅ​ពេល​ដែល​​យោធា​ថៃ​បន្ត​រុល​ចូល​ដណ្តើម​កាន់កាប់​ដី​ខ្មែរ​ឥត​ឈប់ឈរ។

ប៉ុន្តែ​យ៉ាងណា​ក្តី លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន​ថ្លែង​ជា​បន្តបន្ទាប់​នា​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ថា កម្ពុជា​មិន​បាន​បាត់​ដី​ទៅ​ថៃ​ទេ គឺ​គ្រាន់​តែ​បាត់​សិទ្ធិ​គ្រប់គ្រង​ប៉ុណ្ណោះ។ លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏​បាន​ថ្លែង​សំដៅ​ទៅ​ដល់​ការ​សាងសង់​​របង​​ព្រំដែន​បេតុង​​ជា​ឯកតោភាគី​របស់​ថៃ ត្រង់​បង្គោល​ព្រំដែន​លេខ ៥២ ដល់ ៥៩ នៅ​ក្នុង​ខេត្ត​បាត់ដំបង​​ផង​ដែរ​ថា ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​​ឡើង​​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​ថៃ មិន​មែន​ធ្វើ​នៅ​លើ​ដី​កម្ពុជា​នោះ​ទេ។ ប៉ុន្តែ​យ៉ាងណា​ក្តី ពលរដ្ឋ​​ខ្មែរ​មួយ​ចំនួន​​ អះអាង​ថា ការ​​ធ្វើ​​របង​​ព្រំដែន​​បេតុង​ជា​ឯកតោភាគី​របស់​ថៃ ពី​បង្គោល​ព្រំដែន​លេខ ៥២ និង ៥៩ បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ពួកគេ​បាត់បង់​ដី​ស្រែ​ដី​ចម្ការ​រាប់​ពាន់​ម៉ែត្រការ៉េ​ក្នុង​មួយ​គ្រួសារៗ។

ត្រង់​ចំណុច​នេះ លោក វន ចាន់ឡូត បាន​លើក​ឡើង​ថា ទំនង​មិន​ចម្លែក​ទេ ដែល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ក្លាហាន​​និយាយ​​​ថា ថៃ​សាងសង់​របង​នៅ​ក្នុង​ដី​ថៃ ទាំង​ដែល​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​កំពុង​មាន​ជម្លោះ និង​ថៃ​បាន​និង​កំពុង​ប្រើ​កម្លាំង​​ចូល​មក​ឈ្លានពាន​ដី​កម្ពុជា។ វា​ក៏​អាច​កើត​ឡើង​បាន​ដែរ​នា​ពេល​អនាគត ដែល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ថា​ខ្មែរ​ពិត​​ជា​បាន​រស់នៅ​លើ​ដី​ថៃ ដូច​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន ថា​ដី​ផ្ទះ លោក ហេង សំរិន សាង​សង់​លើ​ដី​វៀតណាម ហើយ​ប្រើ​​យន្តការ​ដោះដូរ ដែល​មាន​ន័យ​ថា យក​ដី​ខ្មែរ ដូរ​ដី​ខ្មែរ​យ៉ាង​ដូច្នោះ​ដែរ។ នេះ​មិន​ត្រឹម​តែ​ហៅ​ថា ស្លឹកឈើ​មិន​ជ្រុះ​មិន​​ឆ្ងាយ​​ពី​គល់​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ តែ​ជា​ស្លឹកឈើ​មិន​ព្រម​ចាក​មែក​តែ​ម្តង។

សូម​បញ្ជាក់​ថា អង្គ​សមាជ​រដ្ឋសភា និង​ព្រឹទ្ធសភា ដែល​មាន​តំណាងរាស្ត្រ ១៨២ អង្គ/នាក់ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី២ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០២៥ បាន​បោះឆ្នោត​គាំទ្រ​ជា​ឯកច្ឆន្ទ ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នាំ​យក​បញ្ហា​ព្រំដែន នៅ​តំបន់​មុំបី ប្រាសាទ​​តាមាន់តូច ប្រាសាទ​តាក្របី និង​ប្រាសាទ​តាមាន់ធំ ប្តឹង​ទៅ​តុលាការ​អន្តរជាតិ (ICJ)។ ប៉ុន្តែ​យ៉ាងណា​ក្តី រហូត​​មក​ដល់​ពេល​នេះ គេ​មិន​ទាន់​ឃើញ​រដ្ឋាភិបាល​ប្តឹង​ថៃ​ទៅ​កាន់ ICJ នៅ​ឡើយ​​​​ទេ ខណៈ​​រដ្ឋសភា និង​ព្រឹទ្ធសភា នៅ​​សម្ងំ​យ៉ាង​ស្ងៀមស្ងាត់​ក្នុង​រយៈពេល​ជាង ១ ឆ្នាំ​មក​នេះ បើ​ទោះ​​បី​ជា​​​បច្ចុប្បន្ន​​តំបន់​​មុំបី ប្រាសាទ​តាមាន់តូច តាមាន់​ធំ និង​ប្រាសាទ​តាក្របី រួម​ទាំង​ដី​ខ្មែរ​ជាង ៨០ ទីតាំង​ផ្សេង​​ទៀត ត្រូវ​បាន​​យោធា​ថៃ​ដណ្តើម​កាន់កាប់​ក៏​ដោយ៕

រក្សាសិទ្វិគ្រប់យ៉ាងដោយ ស៊ីស៊ីអាយអឹម

សូមបញ្ជាក់ថា គ្មានផ្នែកណាមួយនៃអត្ថបទ រូបភាព សំឡេង និងវីដេអូទាំងនេះ អាចត្រូវបានផលិតឡើងវិញក្នុងការបោះពុម្ពផ្សាយ ផ្សព្វផ្សាយ ការសរសេរឡើងវិញ ឬ ការចែកចាយឡើងវិញ ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតជាលាយលក្ខណ៍អក្សរឡើយ។
ស៊ីស៊ីអាយអឹម មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះការលួចចម្លងនិងចុះផ្សាយបន្តណាមួយ ដែលខុស នាំឲ្យយល់ខុស បន្លំ ក្លែងបន្លំ តាមគ្រប់ទម្រង់និងគ្រប់មធ្យោបាយ។ ជនប្រព្រឹត្តិ និងអ្នកផ្សំគំនិត ត្រូវទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់កម្ពុជា និងច្បាប់នានាដែលពាក់ព័ន្ធ។

អត្ថបទទាក់ទង

សូមផ្ដល់មតិយោបល់លើអត្ថបទនេះ