មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល និងសហគមន៍នេសាទ បង្ហាញការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងពីការបាត់បង់ធនធានមច្ឆាសមុទ្រ ក្រោយសង្កេតឃើញថា បរិវេណព្រៃលិចទឹកភាគច្រើន ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ត្រូវគេកាប់ទន្ទ្រានធ្វើជាកម្មសិទ្ធិឯកជនដោយមានឯកសារទទួលស្គាល់ពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ។

ឈើមូលធំៗបន្សល់ចុងក្រោយក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រះរការ នៅតែទទួលរងការកាប់ផ្ដួលធ្វើអាជីវកម្មជាថ្មីទៀត ដោយ​គ្មានការទប់ស្កាត់ បើទោះបីជាក្រសួងបរិស្ថានបានបញ្ជូនឆ្មាំអភិរក្សជាច្រើន​នាក់ ឈរជើងការពារព្រៃនៅតំបន់​នោះ​ក្តី។

ស្របពេលទិវាព្រៃឈើអន្តរជាតិ តំណាងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល សហគមន៍ សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្សនិងបរិស្ថាន បន្តស្នើទៅរដ្ឋាភិបាល បើកលំហរសេរីភាពដល់​សហគមន៍មូលដ្ឋាន និងសង្គមស៊ីវិល ចូលរួមការពារព្រៃឈើដោយសេរី គ្មានការគំរាមកំហែង ឬបំភិតបំភ័យគ្រប់ទម្រង់ ដោយពួកគេលើកឡើងថា គម្រប​ព្រៃឈើបានបន្តធ្លាក់ចុះ ហើយ​បទ​ល្មើស​ព្រៃឈើ និងការទន្ទ្រានដីព្រៃធ្វើជាកម្មសិទ្ធិឯកជនដោយខុសច្បាប់ ក៏នៅតែបន្តកើតមានគួរឱ្យព្រួយបារម្ភ។

ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរកាន់តែកៀក ប្រជា​សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចកួយជាច្រើន​គ្រួសារ តែងតែសាមគ្គីគ្នារៀបចំតំបន់​អេកូទេសចរណ៍ភ្នំជម្រកសត្វ ដើម្បី​ទាក់​ទាញភ្ញៀវទេសចរទៅទស្សនាកម្សាន្ត។ ក៏ប៉ុន្តែចាប់តាំងពី មានវត្តមានក្រុមហ៊ុន ថ្មម៉ាប លឹម វត្តី ចូលទៅវិនិយោគក្នុងតំបន់នោះ កាលពីឆ្នាំ​២០២៣ តំបន់អភិរក្សធម្មជាតិមួយនេះ​​បែរ​ជាស្ងប់ស្ងាត់ និងប្រឈមបាត់​បង់​ទាំង​ស្រុង។

អង្គការផ្នែកបរិស្ថានមួយ បានឱ្យដឹងថា ផ្ទៃដីទីលានចាក់សំរាមក្នុងដែនជម្រកសត្វ​ព្រៃ​ពាមក្រសោប ក្នុងភូមិសាស្ត្រខេត្ត​កោះកុង បានកើនឡើងពីទំហំប្រមាណ ១ហិកតា កាលពីឆ្នាំ២០២២ ដល់ ៨ហិកតា គិតត្រឹមដើមឆ្នាំ២០២៦នេះ ដែល​ការណ៍​នេះជាក្តីបារម្ភពីផលប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន ជីវចម្រុះ សត្វព្រៃ និងការបាត់បង់ព្រៃស្រោង ដោយសារតែការពង្រីក​​ទីលានចាក់សំរាមនៅតំបន់ការ​ពារ​ធម្ម​ជាតិ​មួយនេះ។

ក្រុមយុវជនចលនាមាតាធម្មជាតិ នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា បានផ្សព្វផ្សាយវីដេអូថ្មីមួយទៀត រំលឹកពីព្រឹត្តិការណ៍តស៊ូ​មតិ​ជិះ​កង់​សង្គ្រោះ​កោះកុងក្រៅ ក្រោមការរំខាន​ពី​អាជ្ញាធរ ព្រមទាំងសកម្មភាពផ្សេងៗ​ទៀត ខណៈសម្បត្តិដ៏មាន​តម្លៃរបស់​ជាតិនៅទីនោះ កំពុងប្រឈម​ធ្លាក់ក្នុងដៃឧកញ៉ា លី យ៉ុងផាត់។

រុក្ខជាតិព្រៃកម្រម្យ៉ាងដែលសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចព្នង ហៅថា ស្លឹក «ព្យាម» ដែលជាបន្លែធម្មជាតិមានតម្លៃ ហើយដុះតែក្នុងតំបន់អភិរក្សភ្នំណាម​លៀរ​ក្នុង​ខេត្តមណ្ឌលគិរីប៉ុណ្ណោះ កំពុង​រង​ការ​បំផ្លិចបំផ្លាញ ក្រោមរូបភាពកាប់ទន្ទ្រានព្រៃរានយកដីធ្វើជាកម្មសិទ្ធិបុគ្គល។

អ្នកពាក់ព័ន្ធជំរុញឱ្យបន្តបង្កើនការសង្គ្រោះ និងអភិរក្សបឹងទន្លេសាបដែលជា​ជង្រុកត្រីទឹកសាបធំបំផុតមួយនេះ ខណៈ​ពលរដ្ឋខ្មែរជាច្រើនតែងតែបន្ទោសការថយចុះនូវធនធានត្រីដ៏សម្បូរ​បែបនៅបឹងទន្លេសាប ក្នុងរយៈពេល​ជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមកនេះ ទៅលើការ​នេសាទខុសច្បាប់របស់និគមន៍ជន​ជាតិ​វៀត​ណាម។

សកម្មភាពកាប់ដើមឈើធំៗធ្វើអាជីវកម្ម ការទន្ទ្រានព្រៃអភិរក្សរានយកដី និងការដាក់អន្ទាក់ចាប់សត្វព្រៃ រួមទាំង​គ្រាប់ផ្តោងរបស់ថៃថ្មីៗនេះ បណ្តាល​ឱ្យ​ដំរី​២ក្បាលស្លាប់ផងនោះ ត្រូវជនជាតិដើមភាគតិចកួយ លើកឡើងថា គឺជាមូល​ហេតុចម្បងធ្វើឱ្យសត្វដំរីព្រៃនៅព្រៃការ​ពារព្រះរកាបន្តបាត់​បង់ ហើយអាចនឹងផុតពូជនៅថ្ងៃអនា​គត ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលមិនរកមធ្យោ​បាយ​ដោះស្រាយឱ្យទាន់ពេលទេ។

ភ្នំតូចធំឈរផ្តុំគ្នាជាង១០ភ្នំ ដែលអ្នកស្រុក​តែងហៅថា ភ្នំឈើកាច់ បន្តទទួល​រង​ការកាយកម្ទេចយកថ្មធ្វើអាជីវកម្មកាន់​តែ​រាលធំឡើងអស់មួយផ្នែកធំនៅ​រយៈ​ពេល​ជាង ២០ឆ្នាំកន្លងទៅនេះ បង្ក​ប៉ះ​ពាល់​សម្រស់បរិស្ថាន និងទីតាំងប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​ដែល​ជា​ស្រុក​កំណើត​របស់​​នេន​ទុំ ក្នុងរឿងទុំទាវ។