ក្រុមអ្នកជំនាញ និងអ្នកឃ្លាំមើល លើកឡើងថា ការផ្ទុះសង្គ្រាមនៅអ៊ីរ៉ង់បានបង្ហាញ​ថា ពិភពលោកកាន់តែបាត់សណ្តាប់​ធ្នាប់ ដែលស្ថានការណ៍នេះ មេដឹកនាំកម្ពុជាត្រូវតែឱបក្រសោបប្រជាជាតិខ្មែរ និងបន្តជំរុញឱ្យមានឯកភាពជាតិ ថែមទាំងត្រូវដឹកនាំប្រទេសប្រកបដោយភាពវៃឆ្លាត ដើម្បីត្រៀមខ្លួនឆ្លើយ​តប​នូវរាល់សេណារីយ៉ូដែលមិនអាចទាយទុក​ជាមុនបាន ជាពិសេសត្រូវត្រៀមទប់​ទល់​ទៅនឹងមហិច្ឆតាបន្តឈ្លានពានទឹក​ដី​ពី​សំណាក់ប្រទេសថៃ។

អ្នកឃ្លាំមើល និងតាមដានភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ហៅការផ្តល់បទសម្ភាសន៍របស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ជាមួយកាសែត​បរទេសដែលថា រដ្ឋាភិបាលមិនជាប់​ពាក់ព័ន្ធនឹងពួកឧក្រិដ្ឋជនឆ្លង​ដែន​ថា គឺជាលេសដើម្បីគេចចេញពីការទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខជោគវាសនាជាតិ មិនមែនជាឆន្ទៈចង់បោសសម្អាតឧស្សាហកម្មឆបោកអនឡាញ មានទំហំទឹកប្រាក់រាប់ពាន់លានដុល្លារ នៅកម្ពុជាឡើយ។

មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ​២៣​តុលា​របស់ លោក សម រង្ស៊ី ចាត់ទុកចរន្ត​ទាមទារឱ្យដកសញ្ជាតិលោក សម រង្ស៊ី ថាជាល្បិចនយោបាយ ដើម្បីបំបែកបំបាក់​ជាតិ ដែលការណ៍នេះ រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត គួររកមធ្យោ​បាយ​ដណ្តើម​ទឹក​ដី​ពី​ថៃ​ឈ្លាន​ពាន​ យក​ប្រឡប់​មក​វិញ និង​ដោះ​ស្រាយ​វិបត្តិ​ចាក់​ស្រេះ​ក្នុង​សង្គម ដែល​កើត​ចេញ​ពី​រឿងអាស្រូវ​របស់​មេដឹកនាំ ជាជាងបង្កើត​​ព្រឹត្តិការណ៍ ដើម្បីគេចចេញពីការទទួលខុសត្រូវ។

អ្នកឃ្លាំមើល និយាយថា ថៃនិង​វៀត​ណាម នឹងបន្តលេបទឹកដីខ្មែរតជំនាន់ បើ​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត នៅ​តែ​មិន​ផ្តល់តម្លៃដល់ការផ្សះផ្សាជាតិតាមគន្លងប្រជាធិបតេយ្យ មិនលាងជម្រះរឿង​អាស្រូវពុករលួយ និងបក្ខពួកនិយម តាម​ការចង់បានរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរ និង​សហគមន៍​អន្តរជាតិទេនោះ។

សង្គមស៊ីវិល និងក្រុមគ្រួសារ ស្នើតុលាការកំពូលពិចារណាដោះលែងសកម្មជនចលនា​មាតាធម្មជាតិទាំង៥រូប ដែលជាប់​ឃុំ​ចំនួន៦០១ថ្ងៃមកហើយ ឱ្យមានសេរីភាពវិញ ដើម្បីបង្ហាញពីឆន្ទៈនៃការបង្រួបបង្រួមជាតិ ផ្សះផ្សាជាតិ និងដើម្បី​​ឱ្យពួកគេបានបន្តសកម្មភាពការ​ពារ​បរិស្ថានឡើងវិញ ខណៈអ្នកឃ្លាំមើល​ថា ការបន្តឃុំខ្លួនសកម្មជនមាតាធម្ម​ជាតិ គឺជាការបើកដៃឱ្យឧក្រិដ្ឋជនបំផ្លាញ​សម្បត្តិជាតិដោយសេរី។

ការរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្ររវាងថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ជាមួយរដ្ឋ​បាល លោក ដូណាល់ ត្រាំ តាមរយៈក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពនេះ គឺជាការប្តូរទិសដៅនយោបាយដ៏ធំមួយនៅក្នុងតំបន់​អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលបម្រើឱ្យទាំងការ​រក្សាអំណាច​ក្នុង​ស្រុក​ផង និងការលេង​ល្បែងអំណាចក្នុងតំបន់ផង។

ខណៈមានការបង្ហាញការយល់ឃើញផ្សេងគ្នា រវាងអ្នកគាំទ្របក្សកាន់អំណាច និងអ្នកមាននិន្នាការប្រជាធិបតេយ្យ ជុំវិញ​សារ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ផ្តល់បទសម្ភាសន៍​ជាមួយកាសែតអន្តរជាតិ Reuters ពីទង្វើថៃឈ្លានពាននោះ អ្នកតាមដាននិយាយថា វិធានទប់ស្កាត់បរទេស​ឈ្លានពានមិនមែនគ្រាន់តែផ្តល់​បទ​សម្ភាសន៍ ហើយនាំគ្នាបន្ទរថាជោគ​ជ័យ​​ធំលើសត្រូវឈ្លានពាននោះទេ។

លោក សេង វណ្ណលី អ្នកតាមដានភូមិ​សាស្ត្រ​នយោបាយតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក បាន​បង្ហោះសារវិភាគបែប ស៊ីជម្រៅថ្មីមួយ​លើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុករបស់លោក​នៅថ្ងៃនេះ អំពីស្ថានភាពនយោ​បាយ​កម្ពុជានៅដើមឆ្នាំ២០២៦ ដោយ​ផ្តោត​សំខាន់លើករណី លោក កឹម សុខា និងផលប៉ះពាល់ដល់ការគ្រប់គ្រងអំណាច​​របស់រដ្ឋាភិបាលឯកបក្ស។

អ្នកតាមដាន និយាយថា ការបន្ត​បិទ​លំហ​ប្រជា​ធិប​តេយ្យដោយប្រើដៃតុលាការ ឃុំខ្លួនក្រុមអ្នកនយោបាយជំទាស់​ជិត ១០០នាក់ រួមទាំង លោក កឹម សុខា ជាសេណារីយូនយោបាយ ដើម្បីវែកផ្លូវឱ្យ លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត យកជ័យជម្នៈ​លើ​ទីលានប្រកួតខ្វះសុចរិតភាព ក្រោម​​គំនរ​ទុក្ខប្រជាជាតិខ្មែរ។